Aleksandr Jakowlewicz Askoldow (ros. Александр Яковлевич Аскольдов; ur. 17 czerwca 1932 w Moskwie, zm. 21 maja 2018 w Göteborgu) – radziecki i rosyjski reżyser filmowy pochodzenia żydowskiego.

Życiorys Aleksandr Askoldow urodził się w Moskwie w rodzinie Żydów, wywodzących się ze wschodnich terenów dawnej Rzeczypospolitej. Dzieciństwo spędził w Kijowie. W 1937 roku, w okresie czystek stalinowskich, został aresztowany i zamordowany jego ojciec Jakow, a matka zesłana na dwa lata. Aleksandr wraz z matką powrócił do Moskwy. W 1955 roku ukończył filologię rosyjską na Moskiewskim Uniwersytecie Państwowym, a w 1958 aspiranturę w Instytucie Literackim im. Gorkiego. Pracował jako z-ca ministra kultury ZSRR i członek Państwowego Komitetu Kinematografii ZSRR. W 1966 roku rozpoczął Wyższe Studia Scenarzystów i Reżyserów. W 1967 roku wyreżyserował swoją pracę dyplomową – film pt. Komisarz. Obraz, oparty na opowiadaniu W mieście Berdyczowie pochodzącego z Berdyczowa pisarza Wasilija Grossmana, na kolejne 20 lat stał się radzieckim półkownikiem. W 1967 roku, kiedy ukończono zdjęcia, wybuchła wojna sześciodniowa, w której Związek Radziecki poparł państwa arabskie. Partia rozpętała propagandową nagonkę na Izrael i w kraju pojawiła się kolejna fala antysemityzmu państwowego.