Interpretacje Według interpretacji Jacka Leociaka doktor Szuman jest jedną z najbardziej złożonych ideowo postaci Lalki. Choć występuje jako zwolennik rozumu, nauki i empiryzmu, jego poglądy ukształtowały również osobiste doświadczenia, zwłaszcza śmierć narzeczonej, utrata praktyki lekarskiej oraz rozczarowanie ideą asymilacji Żydów. Leociak wskazuje, że stosunek Szumana do kwestii żydowskiej pozostaje ambiwalentny. Bohater deklaruje powrót do żydowskiej tożsamości, jednak w swoich wypowiedziach jednocześnie krytykuje i pochwala Żydów. Posługuje się ironią, sarkazmem i prowokacją, przez co nie zawsze jest jasne, w jakim stopniu jego wypowiedzi należy odczytywać dosłownie. Według Leociaka poglądy Szumana odzwierciedlają ewolucję stanowiska samego Bolesława Prusa wobec kwestii żydowskiej. Bohater przeciwstawia model asymilacyjny wizji społeczeństwa zdominowanego przez ekonomiczną siłę Żydów, a zarazem rozróżnia Żydów wykształconych, związanych z nauką i postępem, od konserwatywnych przedstawicieli tradycyjnego judaizmu.