Dowód z przeciwieństwa to dowód służący do obalenia domniemania prawnegoM. Koszowski, Dwadzieścia osiem wykładów ze wstępu do prawoznawstwa, Warszawa 2019, s. 240-241..

dowód z pierwszej ręki (tzw. dowód pierwotny) i dowód z drugiej ręki (tzw. dowód pochodny).

Przykładem dowodu z drugiej ręki jest tzw. świadek ze słyszenia (taki, który dowiedział się o czymś z relacji kogoś innego) albo dowód z nieautoryzowanych kopii jakiegoś dokumentu lub wzmianek na piśmie stwierdzających jego istnienie, jego fragment lub jego ogólną treść.

Rodzaje dowodów

Okoliczności nie wymagające dowodu Dowodu nie wymagają fakty (okoliczności faktyczne): powszechnie znane (tzw. notoria powszechne); wiadome sądowi lub organowi administracji publicznej albo organowi podatkowemu z urzędu, tj. głównie z powodu spraw, jakie rozpoznał on wcześniej lub jakie aktualnie rozpoznaje, oraz tego, co znajduje się w aktach takich spraw (tzw. notoria urzędowe); jakie zostały wyraźnie przez drugą stronę przyznane; jakie zostały przez drugą stronę, mimo iż ta wiedziała (lub powinna wiedzieć) o ich istotności dla sprawy, przemilczane (pozostawione bez odpowiedzi/komentarza, zwłaszcza zaprzeczających ich prawdziwościM. Koszowski, Dwadzieścia osiem wykładów ze wstępu do prawoznawstwa, Warszawa 2019, s.