W latach 1982–1984 współpracował z geologami radzieckimi z WSEGEI z Leningradu w badaniach metalogenezy zachodnich obszarów platformy wschodnioeuropejskiej.
W latach 1985–1988 Szymański został oddelegowany do Algierii do pracy w firmie EREM (Entreprise Nationale de Recherche Minière) w Boumerdes, gdzie kierował poszukiwaniami rud żelaza i przejawów mineralizacji polimetalicznej (Zn, Pb) w seriach węglanowych jury dolnej, kredy (apt) oraz trzeciorzędu (eocen). Stopień naukowy doktora habilitowanego otrzymał w 1990 w Instytucie Geologicznym w Warszawie z dorobku naukowego na temat ewolucji geologicznej wschodniej Polski na przełomie kambru i ordowiku. W tym samym roku Minister Ochrony Środowiska, Zasobów Naturalnych i Leśnictwa mianował go na stanowisko docenta w Państwowym Instytucie Geologicznym.
Na emeryturę przeszedł w 2009. Zmarł w Warszawie 6 czerwca 2013. Pochowany 12 czerwca 2013, na cmentarzu w Marysinie Wawerskim (sektor 8 C, rząd 8, nr 20).