thumb|300px|Schemat prądów Birkelanda lub przyległych do pola oraz połączonych z nimi prądów jonosferycznych.
Prąd Birkelanda – zbiór prądów płynących równolegle do linii geomagnetycznego pola łączących ziemską magnetosferę z wyżej położoną jonosferą. W ziemskiej magnetosferze prądy są napędzane wiatrem słonecznym, międzyplanetarnym polem magnetycznym oraz bąblami plazmy poruszającymi się przez magnetosferę (konwekcja sterowana bezpośrednio przez środowisko międzyplanetarne). Siła prądów Birkelanda zmienia się w zależności od aktywności magnetosfery (np. podczas sub-burzy). Niewielkie wariacje w płaszczyznach prądów płynących w górę (czyli elektronów płynących w dół) przyspieszają magnetosferyczne elektrony, które po osiągnięciu górnej atmosfery, wywołują zorze północną i południową. W wysokiej jonosferze (w strefie zorzy) prądy Birkelanda przechodzą blisko regionu zorzowego elektrodżetu, który płynie nieprzerwanie do lokalnego pola magnetycznego w jonosferze. Prąd Birkelanda ma miejsce w dwóch przylegających do siebie wiązkach. Jedna para rozciąga się z południa przez sektor zmierzchu do sektora północy. Druga para rozciąga się od południa przez sektor świtu ku sektorowi północy.