Ostatnie lata Maurycy spędził oddając się podróżom i badaniom naukowym, głównie w zakresie alchemii. Spierał się nieustannie z żoną o pieniądze i wychowanie dzieci. Próbował też wtrącać się w sprawy państwowe, przed czym opierał się jego syn. W 1630 r. Maurycy osiadł w Eschwege, gdzie wkrótce zmarł, pogodziwszy się z rodziną na łożu śmierci. Widocznym znakiem tej zgody było wydane w 1635 r., a potem poszerzone w 1638 r. panegiryczne wspomnienie Maurycego.

W historii literatury Maurycy jest uważany za ważnego badacza i zarazem promotora teatru. Jego kompozycje muzyczne są wykonywane do dziś. W historiografii budził sprzeczne uczucia. W XIX w. podkreślano raczej pozytywne strony panowania Maurycego i jego dobre chęci, wskazując jako źródła niepowodzeń głównie zawodność sojuszników i egoizm heskiej szlachty. W późniejszych badaniach z kolei podkreślano brak umiejętności politycznych Maurycego i militarnych oraz jego wielką arogancję i oceniano okres jego rządów jako moment największego upadku Hesji.