Komitet Badań Naukowych (KBN) – zgodnie z ustawą z 12 stycznia 1991 był to naczelny organ administracji rządowej do spraw polityki naukowej i naukowo-technicznej Polski. Ustawa z dnia 8 października 2004 o zasadach finansowania nauki przekazała jego zadania w zakresie finansowania ministrowi właściwemu dla spraw nauki.
Idea powołania Komitetu zrodziła się w gronie opozycyjnych naukowców związanych z Towarzystwem Popierania i Krzewienia Nauk oraz NSZZ „Solidarność”, takich jak Stefan Amsterdamski, Witold Karczewski i Klemens Szaniawski. Amsterdamski pełnił w latach 1989-91 funkcję podsekretarza stanu w Urzędzie Postępu Naukowo-Technicznego i Wdrożeń oraz kierował jego likwidacją i przekształceniem w KBN w 1991. Wskazywał on wówczas na dwa główne cele reformy: przebudowę odziedziczonej po PRL struktury systemu badań (z podziałem na uniwersytety, PAN oraz jednostki badawczo-rozwojowe) oraz zmiana zasad przyznawania środków na badania (odejście od publicznego finansowania badań stosowanych i skupienie się na badaniach podstawowych), by dostosować się do wymagań gospodarki rynkowej.