Czynniki ryzyka przyczyniające się do wystąpienia zapalenia płuc to, między innymi, palenie tytoniu, niedobór odporności, alkoholizm, przewlekła obturacyjna choroba płuc, przewlekła choroba nerek oraz niewydolność wątroby. Badania wskazują również na podwyższone ryzyko wystąpienia zapalenia płuc przy stosowaniu leków zobojętniających kwasy, np. inhibitorów pompy protonowej lub blokerów receptora H2. Także podeszły wiek zwiększa ryzyko zachorowania.
Bakterie Najczęstszą przyczyną pozaszpitalnego zapalenia płuc (PZP) są bakterie: w prawie 50% przypadków stwierdza się obecność szczepu Streptococcus pneumoniae. Wśród innych często wyodrębnianych gatunków znajdują się: Haemophilus influenzae w 20% przypadków, Chlamydophila pneumoniae w 13% oraz Mycoplasma pneumoniae w 3%; następnie zaś Staphylococcus aureus; Moraxella catarrhalis; Legionella pneumophila i pałeczki Gram-ujemne. Zakażenia niektórymi z tych szczepów wykazują coraz wyższą oporność na leki – przykładem mogą być oporne na antybiotyki Streptococcus pneumoniae i gronkowce złociste oporne na metycylinę (MRSA).