Zabytki archeologicznoprawne nie stanowią zbioru obiektów jednorodnych, lecz wykazują duże zróżnicowanie. Ze względu na ilość funkcji prawnych pełnionych w przeszłości przez dany zabytek, można wyróżnić obiekty pełniące tylko jedną funkcję (co jest regułą) oraz takie, które pełniły więcej funkcji. Ze względu na stosunek zabytków archeologicznoprawnych do symboliki wyróżnia się trzy ich grupy. Pierwszą stanowią obiekty będące symbolami, np. pastorały, pierścienie, paliusze. Do drugiej grupy należą zabytki nie będące symbolami, np. różnego rodzaju budowle prawne, wzorcowe miary i wagi, narzędzia kar i tortur. Trzecią grupę stanowią obiekty o charakterze mieszanym, to jest takie, które nie będąc same symbolami, niosą na sobie symbole, jak na przykład miecze katowskie z wygrawerowanymi znakami. W zależności od tego, czy zabytek zawiera dane informujące wprost o jego pierwotnej funkcji, czy też takich danych nie posiada, wyróżnia się zabytki mówiące i zabytki nieme. Mając na uwadze cechy zewnętrzne, a więc fizyczne zabytków archeologicznoprawnych dokonuje się ich podziału na zabytki materialne i niematerialne. Pierwsze z nich, zarówno ruchome, jak i nieruchome, stanowią właściwy i bezsprzeczny przedmiot badań archeologii prawnej. Zabytki niematerialne, wzbudzają natomiast kontrowersje.