Parlament Europejski i Rada Unii w Dyrektywie o Bezpieczeństwie Kolei 2004/49/WE stwierdzili, że dotychczasowe regulacje były niewystarczające, i potrzeba prac nad dalszym ujednolicaniem przepisów dotyczących bezpieczeństwa, zadań i ról władz, oraz badania wypadków kolejowych.
Od 22 lipca 2006 roku, w prawie krajowym, w konsekwencji II pakietu kolejowego, wprowadzono konieczność posiadania Systemu zarządzania bezpieczeństwem przez przewoźnika kolejowego oraz zarządcę infrastruktury kolejowej. Od tego czasu brak systemu SMS uniemożliwiał wydanie lub przedłużenie certyfikatu lub autoryzacji bezpieczeństwa, a w konsekwencji uniemożliwiał prowadzenie działalności zarządcy infrastruktury lub przewoźnika. Certyfikaty i autoryzacje bezpieczeństwa wydane wcześniej bez systemu SMS obowiązywały nie dłużej niż do 31 grudnia 2010 r.
Kształt i wymagania systemu zarządzania bezpieczeństwem zostały zmienione w 2010, oraz w 2018 w ramach rozporządzeń IV pakietu kolejowego.
Podstawa prawna W konsekwencji II pakietu kolejowego wprowadzono Ustawę z dnia 22 lipca 2006 r.