Występowanie i siedlisko Znane są stanowiska tego gatunku głównie w Ameryce Północnej i Europie. Podano także jego stanowiska w Kostaryce, Chinach i Japonii. W Polsce jest bardzo rzadki, a jego występowanie jest słabo zbadane. W piśmiennictwie mykologicznym do 2003 r. podano zaledwie kilka jego stanowisk, kilka nowych stanowisk na terenie kraju podają grzybiarze-hobbyści. Znajduje się na Czerwonej liście roślin i grzybów Polski. Ma status E – gatunek zagrożony wymarciem, Jego przeżycie jest mało prawdopodobne, jeśli nadal będą działać czynniki zagrożenia. Znajduje się na czerwonych listach także w Niemczech, Danii, Estonii, Litwie, Norwegii, Holandii, Szwecji, Finlandii i Słowacji. W Polsce nie znajduje się na liście gatunków chronionych, jest jednak proponowany do objęcia ochroną.
Prawdopodobnie grzyb mikoryzowy. Rośnie na ziemi w lasach iglastych, głównie w górskich lasach świerkowych. Pojawia się od września do listopada.
Gatunki podobne bardzo podobny jest szaraczek sosnowy (Boletopsis grisea). Gatunki te różnią się głównie siedliskiem;