Niższe klasy definiowane są przede wszystkim jako odchylenie od stanu bardzo dobrego i tak: stan dobry oznacza, że warunki naturalne zakłócone są w stopniu niewielkim. W przypadku zanieczyszczeń specyficznych dla zlewni muszą spełniać środowiskowe normy jakości określone w dyrektywach dotyczących postępowania ze ściekami. Stan umiarkowany oznacza, że warunki naturalne są zakłócone w stopniu umiarkowanym, np. występuje stały zakwit letni, w miejscu glonów fitobentosowych pojawiają się kożuchy bakteryjne (biofilm), brak jest niektórych grup organizmów typowych dla danego typu wód. Stan słaby oznacza, że siedlisko dla biocenoz wodnych różni się znacznie od stanu naturalnego. Stan zły oznacza, że siedlisko jest przekształcone poważnie, na co wskazuje brak wielu biocenoz charakterystycznych dla danego typu wód powierzchniowych.
Każda klasa ma przypisaną barwę dla celów prezentacji wyników: stan bardzo dobry – niebieską, dobry – zieloną, umiarkowany – żółtą, słaby – pomarańczową, a zły – czerwoną.