Historia jest świadectwem i procesem transmisji doświadczenia wolności w przestrzeni publicznej.
Prawzorem tej współzależności było starożytne greckie polis, którego istotą był polemos – współistnienie w sporze, opierające się na ciągłym napięciu, ryzyku i braku twardego gruntu pod nogami. Taka struktura uniemożliwiała sytuację, w której tylko jedna osoba (władca, faraon) dysponuje świadomością wolności. Z tego powodu Patočka wiąże pojęcie historii z ideą Europy – koniec tego specyficznego ducha oznaczałby koniec samej historii.
Współczesny kryzys i „solidarność wstrząśniętych” W toku dziejów ciągłość ducha polis (wolności i sporu) była przerywana. Współczesna cywilizacja (opisywana w końcowych esejach) niesie ze sobą ryzyko przekształcenia świata w czystą Siłę, którą współczesna technonauka wykorzystuje do bezgranicznego urządzania życia dla samego życia (co oznacza regres do poziomu przedhistorycznego).
Alternatywą dla świata jako Siły staje się zrodzona z doświadczeń wojen światowych XX wieku „solidarność wstrząśniętych”. Stanowi ona współczesną formę polemosu (zgodę w niezgodzie).