Nowak dzieli ewolucyjne hipotezy tłumaczące szerokie występowanie epizodów depresyjnych na hipotezę immunologiczną, hipotezy społeczne (wśród których wyróżnia hipotezę przywiązania, hipotezę pozycji społecznej i hipotezę nawigacji społecznej) oraz hipotezę motywacyjną. Nowszy podział ewolucyjnych wyjaśnień zaburzeń psychicznych wedle Nesse obejmuje zmienność genetyczną wynikającą z mutacji i niestabilności genetycznej, efekt dryfu genetycznego, szybką ewolucję patogenów, nieadekwatność przystosowań do nowych warunków środowiskowych, koszty przystosowań służących dostosowaniu w inny sposób, cechy sprzyjające powielaniu się genów kosztem ich gospodarzy oraz odpowiedzi obronne podantne na zmiany ekspresji i dysregulację.
Dane laboratoryjne Hipoteza immunologiczna opiera się o liczne badania wskazujące na nieprawidłowości immunologiczne obserwowane w czasie epizodu depresyjnego. Dotyczą one: podwyższonego stężenia cytokin o działaniu prozapalnym, jak i IL-1β, IL-6, TNF, chemokin, przy czym często nie tylko w krwiobiegu, ale również w płynie mózgowo-rdzeniowym, inne badania dotyczą MIF, obserwowana jest zwiększona odpowiedź wyrażająca się wzrostem stężenia cytokin prozapalnych (IL-1α, IL-8, TNF) na stymulację lipopolisacharydem bakteryjnym większej ilości cząsteczek adhezyjnych, np.