mały|382x382px|Fragment artykułu Józefa Nowalskiego opublikowany w "Ateneum Polskim " 1888, T. 1, z. 2, s. 337-339 Józef Hilary de Lilia Nowalski (3.01.1857 Krasne koło SejnData urodzenia podana za Biblioteką Narodową. W innych źródłach podany rok 1854.-10.11.1928) – polski archeolog, muzealnik, odkrywca m.in. rzymskiej osady Vindobona i pozostałości Carnuntum.
Życiorys Urodził się w 1857 r. w Krasnem na Suwalszczyźnie, w rodzinie o sporych tradycjach kulturalnychJ. Kopciał, Nowalscy z Krasnego, [w:] Szkice suwalsko-mazurskie, Suwałki 1995, s. 86.. Starszy brat - Stanisław był zakonnikiem w zgromadzeniu kamedułów. O dzieciństwie i młodości Nowalskiego nie udało się odnaleźć materiałów. Wiadomo natomiast, iż kształcił się w gimnazjum realnym w Warszawie, jak również w warszawskiej Szkole Rysunkowej oraz w Konserwatorium Muzycznym. Jak podaje Marian Wawrzeniecki około 1878 roku z powodów politycznych usuwa się [Nowalski]z Warszawy i osiada w Krakowie, gdzie chodzi do Wszechnicy Jagiellońskiej (uczeń Józefa Łepkowskiego) oraz do S. S. Pięknych J. MatejkiJ. Wawrzeniecki, Józef Nowalski, „Kwartalnik Klasyczny" 1928, t. 2, nr 4, s. 453.. W 1882 przerwał krakowskie studia i wyjechał z kraju (podobno ze względów politycznych).