thumb|300px|W większości języków indoeuropejskich słowo wino brzmi podobnie
Wino stanowi jeden z najstarszych elementów kultury materialnej ludzkości, a tradycja jego wytwarzania i spożywania sięga tysięcy lat. Na przestrzeni dziejów wino nie tylko pełniło rolę napoju codziennego, lecz także odgrywało ważne funkcje w religiach, kulturze i w życiu społecznym wielu cywilizacji. Było wykorzystywane w obrzędach, stanowiło towar handlowy, a także symbol statusu społecznego. Historia wina ukazuje również, jak zmiany technologiczne i gospodarcze wpływały na jego produkcję i konsumpcję. Rozwój metod uprawy winorośli, technik fermentacji i przechowywania trunku kształtował nie tylko smak i jakość napoju, lecz także sposoby jego postrzegania w różnych epokach.
Winorośl w pradziejach i historii geologicznej Rośliny z rodziny winoroślowatych należą do najstarszych roślin liściastych. Na podstawie badań szczątków roślin, w szczególności dobrze zachowanych nasion winorośli, stwierdzono, że już pod koniec kredy (ponad 67 mln lat temu) istniały rośliny z tej rodziny. W okresie trzeciorzędu, przed 67–2 mln lat) występowało około 40 gatunków winorośli, obecnie głównie skamieniałych, zachowanych jedynie w postaci odcisków i nasion w węglu brunatnym.