W okresie porozbiorowym prawo do obsadzania urzędów biskupich przysługiwało wyłącznie Komisji Wyznań utworzonej na mocy ukazu cara Aleksandra I. W 1865 roku doprowadzono do wygaśnięcia wszelkich przywilejów patronów, a obiekty kościelne znajdujące się w majątkach prywatnych, zostały przekazane pod opiekę rządową. Prawo patronatu zostało przywrócone po zawarciu konkordatu w 1925 roku i pozwalało patronowi dokonywać wyboru kandydatów na urzędy kościelne.
Rodzaje i kategorie patronatu Patronat rzeczowy (reale) – wynikał z posiadania własności, mógł być dziedziczony razem z całym majątkiem. Patronat osobowy (ius patronatus personale) – niezależny od prawa własności, przywilej nadawany określonej osobie lub grupie osób.
Prawa objęte prawem patronatu Ius praesentandi – prawo do prezentacji; prawo polegające na przedstawianiu władzy kościelnej kandydatów na nieobsadzone stanowisko. Iura honorifica – prawa honorowe; prawa polegające na przyznaniu patronowi honorowego miejsca w kościele poprzez np.