308-309.. Prawny charakter obrońcy Obrońca, niezależnie czy z urzędu czy z wyboru, jest przedstawicielem procesowym oskarżonego, gdyż podczas trwania procesu działa tylko na rachunek i w interesie oskarżonego. Czynności dokonane przez obrońcę mają identyczny charakter z czynnościami dokonywanymi przez oskarżonegoT. Grzegorczyk, J. Tylman, "Polskie Postępowanie Karne", w: "LexisNexis", 2007, s. 154.. Obrona może być obowiązkowa lub nieobowiązkowa. Obowiązkowa jest wtedy, kiedy przepisy prawa wymagają posiadania przez oskarżonego obrońcy w toku procesu. Zazwyczaj wskazują na to pewne szczególne okoliczności, takie jak: nieosiągnięcie przez oskarżonego osiemnastego roku życia, oskarżony jest głuchy, niemy, niewidomy albo zachodzi uzasadniona wątpliwość, czy oskarżony znał znaczenie swojego czynu i postępowania lub zachodzi wątpliwość, czy oskarżony będzie umiał poprowadzić swoją obronę w sposób właściwy i racjonalny. W takim przypadku obowiązek posiadania obrońcy powstaje w chwili wydania przez sąd postanowienia dotyczącego tej kwestii. Zgodnie z art. 80 k.p.k. oskarżony musi posiadać obrońcę również w postępowaniu przed sądami okręgowymi, jeżeli zarzucono mu popełnienie zbrodni, wtedy udział obrońcy w rozprawie głównej jest obowiązkowy.