Баі за Джэбель-Мою — эпізод канфлікту паміж прыхільнікамі суданскіх генералаў Абдэля аль-Бурхана і Махамеда Дагала, звязаны з барацьбой за горад ў .
Значэнне Раён Джэбель-Моя важны з-за размяшчэння паміж трыма асноўнымі армейскімі базамі: 17-й пяхотнай дывізіяй і 265-й брыгадай ВПС у Сенары на ўсходзе, 18-й пяхотнай дывізіяй у Косці на захадзе і 1-й пяхотнай дывізіяй, якая раней знаходзілася ў Вад-Медані. Горад стаў адзіным злучэннем маршрутаў забеспячэння ўрадавых войск паміж штатамі Гезіра і Белы Ніл, паколькі маршрут Амдурман — Косці быў перарэзаны паўстанцамі.
Ход баёў Прыхільнікі Бурхана сцвярджалі, што на 3 мая 2024 года яны цалкам кантралявалі Джэбель-Мою, але мяцежнікі гэта адмаўлялі. Пазней высветлілася, што, хоць САП і прысутнічалі ў гэтым раёне, ён у значнай ступені знаходзіўся пад кантролем урада. Затым раніцай часці паўстанцаў атакавалі пазіцыі праціўніка. У ходзе сутыкненняў пацярпела мясцовае насельніцтва.
25 чэрвеня баі аднавіліся. Узброеныя сілы Судана першапачаткова сцвярджалі, што яны адбілі атаку і таксама змаглі вярнуць кантроль над цукровым заводам. Тым не менш, САП сцвярджалі, што ўзялі пад кантроль Джэбель-Мою пасля 7-гадзіннай бітвы і прасунуліся да горада Сінга. Як паведаміла міжнародная арганізацыя па міграцыі ААН, 1455 чалавек пакінулі свае дамы. 18-я пяхотная дывізія суданскай арміі была вымушана адступіць на захад да Джабаль-Дуда. Гэта дазволіла прыхільнікам Дагала здзейсніць напады на горад Сенар і ўзяць пад кантроль сталіцу штата Сінгу.
Пасля ўзяцця горада пад кантроль САП мясцовыя жыхары паведамілі, што мяцежнікі забілі больш за 20 чалавек і разрабавалі дамы мірнага насельніцтва. 26 чэрвеня УСС заявілі, што адбілі атаку праціўніка. Падчас баёў 27 чэрвеня лідар сектара Сенар батальёна Аль-Бара ібн Малік Ахмед Авад Башыр быў забіты.
15 ліпеня ўрадавая авіяцыя нанесла ўдары па пазіцыях САП. Тым часам прыхільнікі Дагала абстралялі зенітнымі ракетамі аэрапорт Кенана. 2 ліпеня Міністэрства замежных спраў Судана заявіла, што паўстанцы ўчынілі бойню, забіўшы больш за 40 чалавек у вёсках вакол Джэбель-Моі.
3 кастрычніка баі аднавіліся: УСС адбілі вёскі Фангога і Джэбель-эль-Авар на паўднёвым усходзе і Джабаль-Сагадзі на паўночным захадзе і прымусілі САП адступіць да Джэбель-Моі. На працягу наступных чатырох дзён урадавыя часці здзейснілі як мінімум 4 атакі на пазіцыі праціўніка. 18-я пяхотная дывізія УСС рухалася на захад ад Джабаль-Дада, а 17-я пяхотная дывізія пры падтрымцы антытэрарыстычных сіл Службы агульнай разведкі наступала на ўсход ад Сенара. Як планавалася войскамі Бурхана, гэтыя сілы павінны былі сустрэцца ў Джэбель-Моі.
5 кастрычніка УСС заявілі, што цалкам адваявалі Джэбель-Мою і раёны Эль-Бліджаб і Фанкука Эль-Джабаль, адрэзаўшы лініі забеспячэння мяцежнікаў у гарадах Сінга, Дындэр і астатняй частцы штата Сенар. Антытэрарыстычныя сілы дапамаглі ўрадавым войскам ачысціць мясцовасць ад праціўніка, забіўшы 50 байцоў САП і знішчыўшы 15 машын. Улады таксама канфіскавалі вялікую колькасць боепрыпасаў і зброі, якія былі пастаўлены САП ААЭ (але самі ўлады краіны адмаўлялі дапамогу мяцежнікам).
Як пазней заявіў Дагала, у гэтым раёне на баку ўрада дзейнічалі егіпецкія ВПС. Замежная авіяцыя з 3 да 10 гадзін раніцы бамбіла пазіцыі паўстанцаў. Афіцыйны Каір адмаўляў удзел сваіх войск у баях.
Наступствы Пасля адбіцця горада ў Джэбель-Мою на верталёце прыбыў Бурхан для агляду часцей.
Страта горада адрэзала лініі забеспячэння САП да астатняй часткі штата Сенар і прывяла да далейшых паражэнняў войск Дагала ў Дындэры, Сінзе і астатняй частцы вобласці.
Крыніцы
Джэбель-Моя