Барыс Георгіевіч Пярчаткін (; ) — савецкі і амерыканскі праваабаронца, адзін з лідараў рэлігійнага эміграцыйнага руху пяцідзесятнікаў у СССР у супольнасці Находкі ў канцы 1970-х і пачатку 1980-х гадоў. У 1989 годзе лабіраваў у Кангрэсе ЗША прыняцце «папраўкі Лаўтэнберга», якая дазволіла эміграваць каля 1 млн чалавек з краін былага СССР.

Біяграфія

Раннія гады і далучэнне да царквы Нарадзіўся 1 ліпеня 1946 года ў сям’і ваеннага лётчыка, які загінуў у аўтакатастрофе неўзабаве пасля нараджэння Барыса. Праз некалькі гадоў пасля смерці першага мужа маці Барыса зноў выйшла замуж за ваеннаслужачага, якога ў 1953 годзе арыштавалі за адмову выконваць загад падчас бунту і асудзілі на 25 гадоў лагераў у Варкуце. У 16 гадоў Барыс знайшоў царкву пяцідзесятнікаў у Находцы і далучыўся да яе. Пазней пачаў збіраць інфармацыю пра пераслед вернікаў у СССР і перадаваць яе замежным журналістам.

Эміграцыйны рух і кантакты з дысідэнтамі У 1976 годзе Пярчаткін разам з паплечнікамі В. Патрушавым, В. А. Бурлачанкам і У. Сцяпанавым усталяваў кантакт з маскоўскімі дысідэнтамі. Тыя параілі надаць рэлігійнаму эміграцыйнаму руху арганізаваную форму. У тым жа годзе Находку наведала прадстаўніца Маскоўскай Хельсінкскай групы Л. В. Вароніна. З гэтага часу Пярчаткін актыўна прасоўваў ідэю масавага выезду пяцідзесятнікаў з СССР. У тым жа годзе накіраваў звароты ў ААН, Сусветны савет цэркваў і кіраўнікам дзяржаў-удзельніц Хельсінкскага пагаднення з паведамленнем пра сістэматычныя пераследы вернікаў у СССР.

У 1977 годзе разам з М. Гарэтым ад імя пяцідзесятнікаў выступіў у абарону арыштаваных дысідэнтаў А. Гінзбурга, Ю. Арлова і А. Шчаранскага. У тым жа годзе ўдзельнічаў у публічнай галадоўцы вернікаў розных канфесій з патрабаваннем дазволіць выезд пераследаваным хрысціянам з СССР.

20 снежня 1978 года спрабаваў адправіць з пошты ў Находцы навагоднюю тэлеграму прэзідэнту ЗША Джымі Картэру з просьбай звярнуць увагу на становішча пазбаўленых рэлігійнай свабоды ў СССР.

З 1979 года займаўся арганізацыяй Цэнтра вернікаў, якія жадалі эміграваць з СССР. У 1980 годзе быў абраны сакратаром Рады цэркваў савецкіх пяцідзесятнікаў, якія дамагаліся эміграцыі.

У канцы 1979 года склаў заяву да Кангрэса і ўрада ЗША, урадаў Канады, Аўстраліі, Вялікабрытаніі, ФРГ, Францыі і Італіі, дзе апісаў становішча рэлігіі ў савецкім заканадаўстве.

Пераслед і зняволенне За актыўную дзейнасць трапіў пад ціск з боку савецкіх органаў улады. У мясцовым друку супраць Пярчаткіна і яго сям’і была разгорнута прапагандысцкая кампанія.

21 жніўня 1980 года арыштаваны ў Находцы, а ў сакавіку 1981 года асуджаны па артыкуле 190.1 КК РСФСР («Распаўсюджванне заведама ілжывых выдумак, якія ганьбяць савецкі дзяржаўны і грамадскі лад») да 2 гадоў пазбаўлення волі. Паводле паведамленняў радыёстанцыі «Голас Амерыкі», падчас следства да яго ўжываліся фармакалагічныя сродкі (неўралептыкі).

У жніўні 1982 года вызваліўся і працягнуў эміграцыйную дзейнасць. У лютым 1983 года быў арыштаваны паўторна і асуджаны па арт. 218 ч. 2 КК РСФСР за нібыта незаконнае нашэнне халоднай зброі да 1,5 гадоў пазбаўлення волі.

Эміграцыя ў ЗША і «папраўка Лаўтэнберга» У 1987 годзе падрыхтаваў даклад для Кангрэса ЗША пра стан рэлігіі ў СССР. Быў запрошаны на сустрэчу з дзяржаўным сакратаром ЗША Джорджам Шульцам, старшынёй Вярхоўнага суда ЗША Уільямам Рэнкуістам і іншымі афіцыйнымі асобамі. У маі 1988 года падчас візіту прэзідэнта ЗША Рональда Рэйгана ў Маскву Пярчаткін у складзе дэлегацыі сустракаўся з першай лэдзі Нэнсі Рэйган.

26 ліпеня 1988 года эміграваў у ЗША разам з сям’ёй. 4 жніўня 1988 года выступіў у Кангрэсе ЗША з дакладам пра пераслед вернікаў у СССР. Плёнам гэтых перамоў стала прыняцце ў 1989 годзе «папраўкі Лаўтэнберга», названай у гонар сенатара ад штата Нью-Джэрсі Фрэнка Лаўтэнберга. За першае дзесяцігоддзе дзеяння закона ў ЗША пераехала каля 350 тыс. рэлігійных мігрантаў, а да 2010 года — каля 1 млн чалавек.

Праваабарончая дзейнасць у ЗША Жывучы ў ЗША, заснаваў хрысціянскую праваабарончую арганізацыю ARRC (American-Russian Relief Committee) і апублікаваў аўтабіяграфічную кнігу «Вогненныя сцежкі» (руск.: Огненные тропы).

Летам 2025 года заступаўся ў Дзяржаўным дэпартаменце ЗША і Камісіі ЗША па міжнароднай рэлігійнай свабодзе за наданне адмысловых міграцыйных квот для хрысціянскіх пацыфістаў з Украіны і Расіі, якія прыбылі ў ЗША па праграме «U4U».

Крыніцы

Літаратура

Спасылкі

Катэгорыя:Праваабаронцы СССР