Рыгор Сасна (, в. Шарні пад Орляй — Zmarł o. Grzegorz Sosna, cerkiew.pl) — гісторык царквы, беларусазнавец.
Біяграфія Нарадзіўся ў сялянскай сям’і Афанасія і Марыі. Вучыўся ў пачатковых школах у Малінніках і Орлі. У 1953—1957 гадах вучыўся ў Беларускім ліцэі ў Бельску-Падляшскім. Вучыўся ў Праваслаўнай духоўнай семінарыі і Хрысціянскай тэалагічнай акадэміі ў Варшаве. Калі быў студэнтам, у 1960 годзе ажаніўся з настаўніцай Антанінай Троц. У 1960 годзе высвечаны на святара Варшаўска-Бельскім епіскапам. Тытул прэсвітара атрымаў у варшаўскай царкве на Волі.Лукша М. Святар, навуковец, бацька // Ніва, № 47 (2845) Год LV. — Беласток, 18 лістапада 2010 г. — С. 1-2.
Пачаў служыць у прыходзе Кальнікаў у Падкарпацкім ваяводстве. Зацікавіўся гісторыяй Царквы і яе вернікаў на гэтай тэрыторыі. Потым служыў у Кодні. Затым на працягу 20 гадоў служыў вікарным парафіі ў Сямятычах. У 1966 годзе абараніў магістарскую працу «Падстава, на якой фармавалася ідэя царкоўнай уніі ў Польшчы пад канец XVI стагоддзя». Пазней абараніў і доктарскую дысертацыю «Гісторыя праваслаўных прыходаў Беласточчыны ў межах сённяшняй Варшаўска-Бельскай епархіі». З 1987 года настаяцель царквы ў Рыбалах.
Дзейнасць Усе гады святарскай службы спалучаў з навукова-даследчыцкай працай. Даследаваў гісторыю праваслаўнай царквы на Падляшшы, збіраў бібліяграфію на гэтую тэму. Працаваў у архівах Падляшша, Мінска, Масквы, Пецярбурга, Лондана.
Сфера навуковых інтарэсаў: гісторыя паасобных прыходаў, цяперашніх і колішніх — даследаваў мінулае больш за 100 прыходаў (некалькі дзясяткаў даследаванняў выраслі ў манаграфіі); дэмаграфічна-статыстычныя пытанні; даследаванні бібліяграфічнага характару.
Аўтар 33 кніг па гісторыі Царквы і сотні артыкулаў. Між іншага, кніга «Święte miejsca i cudowne ikony» пра святыя месцы і цудоўныя іконы Беласточчыны, кніга пра былыя прыходы паміж Бугам і Бобрай, кніга пра лёс ікон, якія ў ліхалецці трапілі ў розныя куткі свету. Таксама ў суаўтарстве з Дарафеем Фіёнікам выдаў манаграфіі праваслаўных прыходаў (Орлі, Бельска, Рыбалаў і Пасынак), у суаўтарстве з жонкай Антанінай — манаграфію пра прыход у Жэрчычах і Ласінцы.
Сабраў багаты бібліяграфічны матэрыял, які пастаянна папаўняўся і сістэматычна публікаваўся. Удзельнічаў у рэдакцыйных калегіях навуковых часопісаў, з’яўляўся членам некалькіх навуковых таварыстваў.
Прызнанне Узнагарода (разам з м. Антанінай) імя брата Альберта (Адама Хмялёўскага) за 2001 год за дасягненні ў галіне дакументавання гісторыі і дзейнасці Праваслаўнай царквы. Афіцэрскі крыж Ордэна Адраджэння Польшчы (2003) з рук шэфа Кабінета Прэзідэнта Рэспублікі Польшча за навукова-выдавецкую дзейнасць у галіне прадстаўлення гісторыі праваслаўных парафій і храмаў на Падляшшы (м. Антаніна Троц-Сасна атрымала Залаты крыж заслугі). Крыж прэзідэнта Рэспублікі Польшча на 50-годдзе сужонства.
Крыніцы
Катэгорыя:Беларусы ў Польшчы Катэгорыя:Беларусісты Катэгорыя:Гісторыкі праваслаўнай царквы Беларусі