330px|rightthumb|330px|Genetički determinaori GRF-a su na hromosomu 20. Hormon faktora rasta ili izvorno, a složenije, hormon rasta-oslobađajući hormon ili oslobađajući hormon hormona rasta (GHRH), poznat i kao somatokrinin ili sa nekoliko drugih umena u svom endogenom obliku i kao somatorelin (INN), u farmaceutskoj formi, je otpuštajući hormon hormona rasta (GH). To je 44-aminokiselinski peptidni hormon koji nastaje u lučnom (arkuatnom) jezgru hipotalamusa.
GHRH se prvi put pojavljuje u ljudskom hipotalamusu između 18 i 29 sedmice trudnoće, što odgovara početku proizvodnje hormona rasta i drugih somatotropa u plodu.
Nomenklatura Endogeni: somatokrinin somatoliberin hormon rasta - oslobađajući hormon (GHRH ili GH-RH) faktor oslobađanja hormona rasta (GHRF ili GRF) somatotropin-oslobađajući hormon (SRH) faktor oslobađanja somatotropina (SRF) Farmaceutski: somatorelin (INN)
Porijeklo GHRH se oslobađa iz neurosekretornih nervnih završetaka ovih lučnih neurona, a prenosi ga hipotalamusno - hipofizni portni sistem do prednjeg režnja hipofize, gdje stimulira lučenje hormona rasta (GH), stimulirajući hprmon rasta-oslobađajući receptor. GHRH se oslobađa po pulsirajućem modelu, stimulirajući slično pulsabilno oslobađanje GH. Pored toga, GHRH također direktno promovira sporotalasni san. Hormon rasta je potreban za normalan postnatalni rast, rast kostiju, regulatorne efekte u metabolizmu proteina, ugljikohidrata i lipida.GeneGlobe -> GHRH Signaling Retrieved on May 31, 2009 Djelovanje GHRH stimulira proizvodnju i oslobađanje GH, vezanjem na GHRH receptor (GHRHR) na ćelijama u prednjem režnju hipofize.
Receptor GHRHR je član porodice sekretina G-protein spregnutih receptora, a nalazi se na hromosomu 7. Ovaj protein je transmembranski sa sedam nabora, a njegova molekularna težina je približno 44 kD.
Transdukcija signala Vezanje GHRH-a na GHRHR rezultira povećanom proizvodnjom GH uglavnom po cAMP-zavisnom putu, ali također i pomoću fosfolipazznog C-puta (IP3/DAG pathway), i ostalim manjim putevima.
cAMP-zavisni put pokreće se vezanjem GHRH na njegov receptor, uzrokujući konformaciju receptora koja aktivira G</sub>s</sub> alfa podjedinicu usko povezanog kompleksa G-proteinskog kompleksa na unutarćelijskoj strani. To rezultira stimulacijom membrana- vezanih adenilil-ciklaza i povećanjem unutarćelijskog cikličkog adenozin-monofosfata (cAMP). Taj cAMP se zatim veže i aktivira regulatorne podjedinice protein kinaze A (PKA), omogućujući slobodnim katalitičkim podjedinicama da se premjeste u jedro i fosforiliraju transkripcijski faktor proteinskog odgovor-vezanog cAMP-a (CREB). Fosforilirani CREB, zajedno sa koaktivatorima, p300 i CREB-vezujući protein (CBP) poboljšava transkripciju GH vezanjem na CRE-ovima cAMP odgovora elementa koji je vezan za protein s promotorskom regijom GH gena. Također povećava učinkovitost transkripcije gena GHRHR, pružajući pozitivne povratne informacije.
U fosfolipaznom C-putu, GHRH stimulira fosfolipazu C (PLC) preko p-kompleksa heterotrimernih G-proteina. Aktivacija PLC proizvodi i diacilglicerol (DAG) i inozitol trifosfat (IP3), a potonji dovodi do oslobađanja unutarćelijskog Ca2+ iz endoplazmatskog retikuluma, povećavajući koncentraciju citosolnog Ca2+, što rezultira fuzijom vezikula i oslobađanjem sekretornih vezikula koje sadrže nedovršeni hormon rasta.
Izvjesno ulaženje Ca 2+ je također direktno djelovanje cAMP-a, što se razlikuje od uobičajenog cAMP-ovisnog puta aktiviranja proteinske kinaze A. Aktivacija GHRHR putem GHRH također dovodi do otvaranja Na + kanala fosfatidilinozitol 4,5-bisfosfatom, izazivajući depolarizaciju ćelija. Rezultirajuća promjena unutarćelijskog napona otvara kalcijev kanal ovisan o naponu, što rezultira fuzijom vezikupa i oslobađanjem GH.
Odnos GHRH-a i somatostatina Protiv djelovanja GHRH-a suprotstavlja se somatostatin (hormon koji inhibira rast). Somatostatin se oslobađa iz neurosekretornih nervnih terminala periventrikulskih somatostatinskih neurona, a prenosi ga hipotalamusno-hipofizni portni obtok do prednjeg režnje hipofize, gdje inhibira izlučivanje GH. Somatostatin i GHRH izlučuju se naizmenično, stvarajući izrazito pulsibilnu sekreciju GH.
Ostale funkcije Ekspresija GHRH je demonstrirana u perifernim ćelijama i tkivima izvan glavnog mjesta u hipotalamusu, naprimjer, u gušterači, epitelnoj mukozi gastrointestinalnog trakta i, patološki, u tumorskim ćelijama.
Sekvence Aminokiselinska sekvenca (duga 44 njihove molekule) GHRH čovjeka je:
HO - Tyr - Ala - Asp - Ala - Ile - Phe - Thr - Asn - Ser - Tyr - Arg - Lys - Val - Leu - Gly - Gln - Leu - Ser - Ala - Arg - Lys - Leu - Leu - Gln - Asp - Ile - Met - Ser - Arg - Gln - Gln - Gly - Glu - Ser - Asn - Gln - Glu - Arg - Gly - Ala - Arg - Ala - Arg - Leu - NH2
Analozi Hormon rasta-otpuštajući hormon je olovni spoj brojnih strukturnih i funkcijskih analoga, kao što su Pro-Pro-hGHRH(1-44)-Gly-Gly-Cys, CJC-1293, i CJC-1295.
Mnogi analozi GHRH-a i dalje su primarno istraživačke hemikalije, iako neki imaju specifičnu primjenu. Sermorelin, funkcionalni peptidni fragment GHRH, korišten je u dijagnostici nedostatka u izlučivanju hormona rasta, Tesamorelin, pod trgovačkim imenom Egrift, 2010. dobio odobrenje američke Uprave za hranu i lijekove za liječenje lipodistrofije kod pacijenata sa HIV-om, pod visoko aktivnom antivirusnom terapijom. U 2011. Ispitivani su njegovi učinci na određene kognitivne testove kod starijih osoba. Kao kategorije, upotreba analoga GHRH kod profesionalnih sportista može biti zabranjena ograničenjima za doping u sportu, jer djeluju kao hormon rasta sekretagog.
Također pogledajte Hormona rasta Hipotalamusno-hipofizno-somatska osovina Somatostatin
Reference
Vsnjski linkovi
Kategorija:Hormoni Kategorija:Peptidi Kategorija:Hormoni somatotropne osovine Kategorija:Endokrinologija Kategorija:Ljudski hormoni Kategorija:Neuroendokrinologija