Јужното боиште на руската инвазија на Украина — тековно боиште во рамките на руската инвазија на Украина, која започнала на 24 февруари 2022 година. Руската војска ја нападнала Херсонската Област во јужна Украина од Крим кој е окупиран од Русија, брзо навлегувајќи во Николаевската Област и Запорошката Област среде битките со вооружените сили на Украина.

Елементите од јужната руска офанзива ги здружиле силите со елементите кои напредувале од Донбас за заеднички да го опкружат и бомбардираат градот Мариупол во Донечката Област, кој паднал по неколкумесечна опсада.

Херсон бил опколен два дена по војната, по што руските сили напредувале до предградијата на Николаев, кој не успеале да го заземат. Боиштето потоа се стабилизирало до украинската офанзива во август. Украинските сили ја вратиле целата територија западно и северно од реката Днепар, а боиштето повторно се стабилизирало јужно од Херсон во ноември 2022 година. Херсон, единствениот главен град на областа заземен од Русија по нејзината инвазија во 2022 година, бил ослободен на 11 ноември.

Позадина По револуцијата на Мајдан во 2014 година, Русија го анектирала полуостровот Крим од Украина. Руските трупи ја окупирале самопрогласената Република Крим во следните осум години. Полуостровот Чонгар што се граничи со Крим бил под руска контрола до декември 2014 година; Украинската војска почнала да го зацврстува следната година, поставувајќи експлозиви на неколку мостови во областа, иако повеќето од нив не успеале да се активираат на првиот ден од инвазијата.

Руското воено присуство на Крим значително се зголемува за време на предвоеното засилување на границите на Украина, со преку 10.000 дополнителни војници распоредени кон крајот на јануари и почетокот на февруари. Во пресрет на инвазијата, руската работна сила на Крим била проценета на 90.000.

Украинските планови предвидувале оперативната команда „Југ“, под команда на генерал-мајор Андреј Соколов, да бидат доделени две бригади од по 3.000-5.000 мажи и баталјон од 500 војници стационирани директно на границата со Крим. Во случај на активни непријателства, формацијата требало да се засили со две бригади за територијална одбрана: 110-та и 124-та.

Во реалноста, украинските сили на југ најмногу се состоеле од главните единици на 59-та моторизирана пешадиска бригада и 137-от поморски баталјон на 35-та морска бригада. Планираната втора бригада никогаш не била доделена, бригадите за територијална одбрана допрва требало да бидат екипирани, а постојните единици биле со јачина само околу 50-60% поради загубите од борбите на исток и задачите за обука за различни подединици во различни делови на земјата. Како резултат на тоа, украинските сили на почетокот на инвазијата сочинувале околу 1.300 луѓе од 59-та бригада стационирани во кампот во Олешки Песоци, 250-300 маринци од 137-от баталјон позиционирани на влезовите во копното на Украина од Крим и разни дополнителни неколку стотици сили.

Руските документи заробени од украинската војска укажуваат на планови да се заобиколи Николаев и да слета во Одеса во рок од пет дена, да се освои Билгород-Днистровски до деветтиот ден од инвазијата и да се стигне до границата меѓу Молдавија и Украина до единаесеттиот ден.

До 3:30 часот на 24 февруари, Украина ги затворила сите комерцијални бродови во Азовското Море, оставајќи повеќе од 100 бродови заглавени во пристаништето. Почнувајќи од 4:00 часот, украинската војска набљудувала над триесет руски воени авиони како полетувале од Крим. Авионите летале над Црното и Азовското Море, започнувајќи напади врз цели на украинската војска во 5:00 часот, вклучувајќи ги „речиси сите“ воени објекти во областите Херсон и Запорожје. Полковник Вадим Римаренко, командувајќи го 137-от баталјон, потоа известил дека руските сили на Крим отвориле оган врз позициите на баталјонот на границата.

Според Соколов, до 20.000 руски војници во 25 баталјонски тактички групи учествувале во последователната инвазија, вклучително и целиот 22-ри армиски корпус, најмалку една дивизија на 58-та армија со комбинирано оружје и околу половина од 7-та воздушна нападна дивизија.

Времеплов

Руска инвазија

Херсонска и Николаевска област мини| Руските трупи преминале во јужна Украина од Крим на 24 февруари 2022 година Набргу откако рускиот претседател Владимир Путин објавил воена операција во Украина, руските воздухопловни сили почнале да лансираат крстосувачки и балистички ракети врз цели во неколку градови во Херсонската Област. Со воздушна поддршка, руските вооружени сили потоа преминале во Херсонската Област преку Крим. Руската морнарица користела поморска блокада во Црното Море за да ја спречи Украина да обезбеди поддршка за единиците кои се наоѓале во близина на Херсонската Област и да ја ограничи комерцијалната трговија и протокот на стоки кон јужна Украина.

До вечер, Русите стигнале до Херсон. Русите првично ја преминале реката Днепар преку мостот Антоновски, но украинските механизирани сили успеале повторно да го заземат мостот.

На борбените инженери на 137-от баталјон на Украина им било наредено да го уништат мостот што го поврзува Геническ со Арабатскиот Провлак, во обид да го забават напредувањето на руските трупи од Крим, дозволувајќи им на Украинците да се повлечат и да се прегрупираат. Виталиј Скакун, борбениот инженер кој го поставил експлозивот на мостот, немал доволно време да се повлече од мостот и така ги активирал мините, убивајќи се и уништувајќи го мостот.

Украинската војска објавила дека нејзината оперативна команда „Југ“ ја подготвила одбраната на Мелитопол и дека спроведува одбранбени операции надвор од населбата Рикове.

Руските трупи се движеле кон Нова Каховка и воспоставиле контрола над Каналот Северен Крим на 24 февруари. По руската анексија на Крим во 2014 година, Украина го блокирала каналот, кој обезбедувал 85% од водата за пиење на Крим. Сергеј Аксјонов, шеф на Република Крим, им соопштил на местните власти да го подготват каналот за да прима вода од Днепар и да продолжи со снабдувањето со вода за Крим следниот ден.

Руските сили го вратиле Антоновскиот мост вечерта на 25 февруари. мини|Руски воени возила во заробена украинска воена база во близина на Раденск, Херсон, март 2022 година На 26 февруари, според градоначалникот на Херсон, Игор Колихајев, украинскиот воздушен напад ги принудил Русите да се повлечат од Херсон, оставајќи го градот под украинска контрола. Украинските сили подоцна повторно го зазеле мостот. Украински официјален претставник изјавил дека руските сили убиле новинар и возач на брза помош во близина на селото Зеленивка, северно предградие на Херсон.

Друг украински функционер подоцна соопштил дека колона на руската армија била поразена меѓу градовите Раденск и Олешки, јужно од Херсон.

Во попладневните часови на 26 февруари, 12 руски тенкови успеале да се пробијат во Каховка на реките Днепар и почнале да напредуваат кон Николаев. Виталиј Ким, гувернерот на Николаевската Област, изјавил дека градот имал пет часа да се подготви. Била подготвена артилерија и друго оружје.

До вечер, руските тенкови биле во предградието на Николаев. Олександр Сенкевич, градоначалникот на Николаев, им наредил на граѓаните да останат во затворени простории, што подалеку од прозорците. Набргу потоа, руските трупи влегле во градот и околу 10 минути подоцна избила битка надвор од трговскиот центар. Според некои извештаи, тенковите „поминале низ градот“. Биле забележани и големи пожари. Следниот ден, украинските власти соопштиле дека руските сили биле целосно протерани од Николаев. Градот бил многу оштетен.

Портпаролот на руското Министерство за одбрана Игор Конашенков објавил дека градот Геническ и меѓународниот аеродром Херсон изутрината им се предале на руските сили. Подоцна, руските сили опколиле и зазеле дел од Херсон, со украински официјални лица кои го потврдуваат ова тврдење.

На 28 февруари, украинскиот функционер Вадим Денисенко ги обвинил руските сили дека се обидуваат да ги искористат цивилите од селата околу Херсон како жив штит за да преминат преку мостот во Херсон. Истиот ден, руските трупи напредувале од Херсон кон Николаев, стигнувајќи до периферијата на градот и започнале напад во 11:00 часот. мини| Руски тенк Т-72 заробен на мост срушен од Украинците во Калинивка, Николаевска Област, 2 март Руските сили, исто така, ги гранатирале Баштанка и Николаев на 1 март. Украинските власти подоцна соопштиле дека голем руски конвој бил нападнат и поразен од украинските сили во текот на ноќта кај Баштанка, принудувајќи ги Русите да се повлечат кон соседниот град Нови Бух. Тие соопштиле дека во нападот биле уништени „неколку десетици [руски] оклопни возила“. Ким изјавил дека за време на операцијата бил уништен украински хеликоптер, но неговите пилоти преживеале.

Следниот ден, руските сили го бомбардирале Вознесенск, кој има мост што може да се употреби за преминување на Јужен Буг наместо оној кај Николаев, во текот на утрото. Руските падобранци потоа слетале на шумски гребен во близина на градот, а оклопна колона се приближила до него. Силите од 126-та крајбрежна одбранбена бригада биле нападнати додека се обидувале да стигнат до нив.

Руските трупи, проценети на 400 од украинските власти, потоа го освоиле селото Ракове, чии куќи ги употребувале за создавање снајперско гнездо. Потоа, тие поставиле база на бензинска пумпа во близина на влезот на градот и ја нападнале базата на силите за територијална одбрана Украинските сили возвратиле со артилерија таа ноќ со помош на местни доброволци кои им дале координати. Местните доброволци и украинските војници можеле да ги одбијат руските трупи од Вознесенск следниот ден, принудувајќи ги повеќето од нив да се повлечат 64 километри на исток и други да побегнат во блиските шуми, каде десет од нив подоцна биле заробени. Украинските власти изјавиле дека руските сили изгубиле 30 возила во битката, покрај околу 100 војници. Во борбите загинале и десет цивили.

Во раните утрински часови на 1 март, руските сили почнале да го напаѓаат кон Херсон од запад, напредувајќи од меѓународниот аеродром Херсон кон автопатот кон Николаев. Тие успеале да го опколат градот и стигнале до соседната населба Комишани. Подоцна во текот на денот, руските сили влегле во Херсон.

Во раните утрински часови на 2 март, руските сили зазеле делови од Херсон, вклучувајќи го и централниот плоштад во градот. Подоцна истата вечер, Колихајев објавил дека им го предал градот на руските сили и дека рускиот командант планирал да формира воена управа во градот. Херсон станал првиот голем украински град кој паднал во рацете на руските сили во инвазијата.

На 2 март, Ким објавил дека украинските сили извршиле напади врз Чорнобајивка и во областа Јеланец и дека руска колона ја напуштила Снигуривка. мини|Уништена руска артилерија и возила во близина на Николаев, 3 март 2022 година Руските трупи го нападнале Николаев на 4 март. Местните власти изјавиле дека руските сили зазеле некои од периферијата на градот. Украинските сили го одбиле нападот и го вратиле меѓународниот аеродром Николаев.

На 8 март, украинските воздухопловни сили ја нападнале воената воздухопловна база на меѓународниот аеродром Херсон во текот на денот, при што украинските власти соопштиле дека биле уништени повеќе од 30 руски хеликоптери. Сепак, сателитските снимки покажале дека тој број е помал.

На 9 март, руските трупи влегле во градот Скадовск. Според местните жители, тие влегле во 08:45 часот и се стационирале на централниот плоштад пред да бидат избркани од демонстрантите. Тие потоа ја презеле зградата на Националната полиција на Украина покрај вандализирањето на зградата на градскиот совет. Градоначалникот Олександар Јаковлев изјавил дека ги одзеле компјутерите од зградата на градскиот совет и наредиле да не се одржуваат политички собири.