Androsace — род на цветни растенија од семејството Јаглики (Primulaceae), втор по број на видови, веднаш по родот Primula. Овој род главно припаѓа на арктичко-алпските подрачја и потекнува од хималајскиот регион, каде што е застапен со голем број различни видови. Освен таму, тој е широко распространет низ планинските масиви на Централна Азија и Кавказ, како и во планинските предели на Јужна и Централна Европа, особено на Алпите и Пиринеите.
Растенијата од овој род се многу популарни за одгледување поради нивните густи перничиња прекриени со бели или розови цветови. Постојат околу 110 видови. За оваа група се карактеристични ситните листови со мазна или назабена маргина, кои формираат базална розета.
Таксономија и еволуција Спроведените молекуларни анализи укажуваат дека родовите Douglasia (кој се среќава во северозападните региони на Северна Америка и крајниот исток на Сибир), Pomatosace (хималајски ендем) и Vitaliana (европски ендем) всушност претставуваат дел од широкиот род Androsace. Филогенетските студии исто така покажале дека предокот на Androsace за првпат се појавил пред околу 35 милиони години и најверојатно бил едногодишен вид. Развојот на збиената, перничеста морфологија кај овие растенија се одвивал преку два одделни еволутивни процеси, кои независно еден од друг се случиле на азискиот и на европскиот континент.
Видови Според податоците заклучно со мај 2022 година, во овој род официјално се класифицираат 166 видови, при што тука се вброени и таксоните кои порано биле дел од родовите Douglasia и Vitaliana. Androsace adenocephala Hand.-Mazz. Androsace adfinis Biroli Androsace aflatunensis Ovcz. Androsace aizoon Duby Androsace akbaitalensis Derganc ex O.Fedtsch. Androsace alaica Ovcz. & S.B.Astan. Androsace alaschanica Maxim. Androsace alaskana Coville & Standl. ex Hultén Androsace albana Steven Androsace alchemilloides Franch. Androsace alpina (L.) Lam. Androsace americana Wendelbo Androsace apus Franch. ex R.Knuth Androsace × aretioides (Gaudin) Hegetschw. Androsace argentea (C.F.Gaertn.) Lapeyr. Androsace armeniaca Duby Androsace axillaris (Franch.) Franch. Androsace baltistanica Y.J.Nasir Androsace beringensis (S.Kelso, Jurtzev & D.F.Murray) Cubey Androsace bidentata K.Koch
Androsace bisulca Bureau & Franch. Androsace brachystegia Hand.-Mazz. Androsace brevis (Hegetschw.) Ces. Androsace bryomorpha Lipsky Androsace bulleyana Forrest Androsace bungeana Schischk. & Bobrov Androsace caduca Ovcz. Androsace caespitosa Lehm. ex Spreng. Androsace cernuiflora Y.C.Yang & R.F.Huang Androsace chaixii Gren. & Godr. Androsace chamaejasme Wulfen Androsace ciliata DC. Androsace ciliifolia Ludlow Androsace constancei Wendelbo Androsace coronata (Watt) Hand.-Mazz. Androsace cortusifolia Nakai Androsace croftii Watt Androsace cuscutiformis Franch. Androsace cuttingii C.E.C.Fisch. Androsace cylindrica DC. Androsace darvasica Ovcz. Androsace dasyphylla Bunge Androsace delavayi Franch. Androsace dielsiana R.Knuth Androsace dissecta (Franch.) Franch. Androsace diversifolia C.Y.Wu Androsace duthieana R.Knuth Androsace elatior Pax & K.Hoffm. Androsace elongata L. Androsace engleri R.Knuth Androsace erecta Maxim. Androsace eritrichioides Gand. Androsace × escheri Brügger Androsace euryantha Hand.-Mazz. Androsace exscapa Maximova Androsace fedtschenkoi Ovcz. Androsace filiformis Retz. Androsace flavescens Maxim. Androsace foliosa Duby Androsace forrestiana Hand.-Mazz. Androsace gagnepainiana Hand.-Mazz. Androsace geraniifolia Watt Androsace globifera Duby Androsace globiferoides (Kunth) Hand.-Mazz. Androsace gmelinii (L.) Roem. & Schult. Androsace gorodkovii Ovcz. & Karav. Androsace graceae Forrest ex W.W.Sm. Androsace gracilis Hand.-Mazz. Androsace graminifolia C.E.C.Fisch. Androsace halleri L. Androsace handel-mazzettii Kress Androsace harrissii Duthie Androsace hausmannii Leyb. Androsace hazarica R.R.Stewart ex Y.J.Nasir Androsace hedreantha Griseb. Androsace × heeri W.D.J.Koch Androsace helvetica (L.) All. Androsace hemisphaerica Ludlow Androsace henryi Oliv. Androsace hohxilensis R.F.Huang & S.K.Wu Androsace hookeriana Klatt Androsace hopeiensis Nakai Androsace × hybrida A.Kern. Androsace idahoensis (Douglass M.Hend.) Cubey Androsace incana Lam. Androsace integra (Maxim.) Hand.-Mazz. Androsace intermedia Ledeb. Androsace jacquemontii Duby Androsace khokhrjakovii Mazurenko Androsace khumbuensis Dentant Androsace komovensis Schönsw. & Schneew. Androsace kouytchensis Bonati Androsace kuczerovii Knjaz. Androsace kuvajevii Mazurenko Androsace lactea L. Androsace lactiflora Fisch. ex Willd. Androsace laevigata (A.Gray) Wendelbo Androsace laggeri A.Huet Androsace lanuginosa Wall. Androsace laxa C.M.Hu & Y.C.Yang Androsace lehmanniana Spreng. Androsace lehmannii Wall. ex Duby Androsace limprichtii Pax & K.Hoffm. Androsace longifolia Turcz. Androsace lowariensis Y.J.Nasir Androsace ludlowiana Hand.-Mazz. Androsace mairei H.Lév. Androsace × marpensis G.F.Sm. Androsace mathildae Levier Androsace maxima L. Androsace medifissa Y.L.Chen & Y.C.Yang Androsace minor (Hand.-Mazz.) C.M.Hu & Y.C.Yang Androsace mirabilis Franch. Androsace mollis Hand.-Mazz. Androsace montana (A.Gray) Wendelbo Androsace mucronifolia Watt Androsace multiscapa Duby Androsace muscoidea Duby Androsace nivalis (Lindl.) Wendelbo Androsace nortonii Ludlow Androsace obtusifolia All. Androsace occidentalis Pursh Androsace ochotensis Roem. & Schult. Androsace ojhorensis Y.J.Nasir Androsace ovalifolia Y.C.Yang Androsace ovczinnikovii Schischk. & Bobrov Androsace pavlovskii Ovcz. Androsace paxiana R.Knuth Androsace × pedemontana Rchb. Androsace phaeoblephara Hand.-Mazz. Androsace podlechii Wendelbo Androsace poissonii R.Knuth Androsace pomeiensis C.M.Hu & Y.C.Yang Androsace pubescens DC. Androsace pyrenaica Lam. Androsace refracta Hand.-Mazz. Androsace rhizomatosa Hand.-Mazz. Androsace rigida Hand.-Mazz. Androsace rioxana A.Segura Androsace rockii W.E.Evans Androsace rotundifolia Hardw. Androsace runcinata Hand.-Mazz. Androsace russellii Y.J.Nasir Androsace sajanensis Stepanov Androsace salasii Kurtz Androsace sarmentosa Wall. Androsace selago Hook.f. & Thomson ex Klatt Androsace sempervivoides Jacquem. ex Duby Androsace septentrionalis L. Androsace sericea Ovcz. Androsace sessiliflora Turrill Androsace similis Craib Androsace spinulifera (Franch.) R.Knuth Androsace squarrosula Maxim. Androsace staintonii Y.J.Nasir Androsace stenophylla (Petitm.) Hand.-Mazz. Androsace strigillosa Franch. Androsace sublanata Hand.-Mazz. Androsace sutchuenensis Franch. Androsace tanggulashanensis Y.C.Yang & R.F.Huang Androsace tapete Maxim. Androsace tibetica (Maxim.) R.Knuth Androsace tonkinensis Bonati Androsace tribracteata R.F.Huang Androsace triflora Adams Androsace umbellata (Lour.) Merr. Androsace vegae R.Knuth Androsace villosa L. Androsace vitaliana (L.) Lapeyr. Androsace wardii W.W.Sm. Androsace wilsoniana Hand.-Mazz. Androsace wulfeniana (Sieber ex W.D.J.Koch) Rchb. Androsace yargongensis Petitm. Androsace zambalensis (Petitm.) Hand.-Mazz. Androsace zayulensis Hand.-Mazz.
Поранешни видови Douglasia
Douglasia arctica = Androsace americana Douglasia alaskana = Androsace alaskana Douglasia beringensis = Androsace beringensis Douglasia gormanii = Androsace constancei Douglasia idahoensis = Androsace idahoensis Douglasia laevigata = Androsace laevigata Douglasia montana = Androsace montana Douglasia nivalis = Androsace nivalis Douglasia ochotensis = Androsace ochotensis
Нови видови опишани во 2021 година Тим од истражувачи направил детален преглед на морфолошките и еколошките одлики на родот Androsace на просторот на Француските Алпи, што довело до откривање и официјално опишување на три нови видови во текот на 2021 година:
Androsace vesulensis во групата A. alpina, ендем на Монте Визо. Androsace saussurei и A. delphinensis во групата A. pubescens и се одликуваат со тоа што виреат на силикатни почви; притоа, првиот е ендемичен за подрачјето на Мон Блан, додека вториот е карактеристичен исклучиво за Централните Алпи.
Опис и распространетост Androsace се растенија што можат да бидат едногодишни или повеќегодишни. Нивните листови се групирани во розета. Цветовите се јавуваат самостојно или во штитести соцветија со брактеи при основата. Штитестите соцветија се носат на издолжени дршки. Чашката е ѕвонеста и засечена приближно до половина од нејзината должина. Венечната трубичка (цевка) е кратка, најчесто подуена и пократка од чашката; слободните венечни делови се расперени, цели или плитко засечени; устата на цевката е стеснета со венец од кратки лушпи. Прашниците се сместени во венечната цевка, а нивните дршки се мошне кратки. Столпчето е кратко и пократко од венечната цевка. Плодната кутијка е сферична и се отвора со пет делови од врвот кон основата. Варијабилност Во Македонија се среќаваат овие четири вида:
Androsace maxima Едногодишно растение. Брактеите се големи и листовидни, долги колку или подолги од цветните дршки; дршките на соцветието и цветовите се покриени со едноставни влакна. Androsace elongata Едногодишно растение. Брактеите се значително пократки од цветните дршки; дршките на соцветието и цветовите имаат површина со ситни, разгранети, дво- до повеќекраки, речиси ѕвездести влакна. Androsace hedraeantha Повеќегодишно растение. Листовите се голи, со влакненца само по рабовите. Androsace villosa Повеќегодишно растение. Листовите одозгора се голи, а одоздола покриени со долги, густи, бели, свилени влакна; на врвот има јасно изразено снопче влакна.
Галерија
Наводи
Надворешни врски Флора на Пакистан Групата Андросаце Фото галерија на Андросак
Категорија:Планински растенија Категорија:Статии со микроформати за вид Категорија:Флора на Македонија Категорија:Флора на Европа