Штавеј (род)

Штавеј и киселицата, (науч. Rumex) ― род од околу 200 видови едногодишни, двегодишни и повеќегодишни билки од семејството Polygonaceae. Членовите на овој род се вообичаени повеќегодишни билки со светска автохтона распространетост во умерени и суптропски клими. Во Македонија растат над 20 видови од овој род.

Некои од нив се плевели, но некои се одгледуваат поради нивните лисја што се јадат. Видовите Rumex се користат како храна од ларвите на голем број видови пеперуги и се единствените растенија домаќини на пеперутките Lycaena dispar и Lycaena rubidus.

Опис Ова се исправени растенија, обично со долги корења. Месестите до кожести листови формираат базална розета во коренот. Базалните листови може да се разликуваат од оние во близина на соцветието. Тие може, но и не мора да имаат прилисници.

Таксономија Родот првпат го опишал Карл Линеј во 1753 година. Во рамките на семејството Polygonaceae, спаѓа во потсемејството Polygonoideae. Родот Emex бил одвоен од Rumex од страна на Франциско Кампдера во 1819 година врз основа на тоа што бил полигамен (т.е. имал и бисексуални и унисексуални цветови на истото растение). Сепак, некои видови на Rumex subg. Acetosa исто така ја имаат оваа карактеристика, а повеќето други карактеристики што се претпоставува дека го разликуваат Emex се наоѓаат кај видовите Rumex. Според тоа, во 2015 година, Шустер и сор. го преместија Emex во подрод на Rumex.

Во рамките на потсемејството Polygonoideae, Rumex е сместен во племето Rumiceae, заедно со двата рода Oxyria и Rheum.

Видови

Од јуни 2022 година, Plants of the World Online ги прифати следните видови. Исто така, евидентиран е и голем број хибриди.

Rumex abyssinicus Jacq. Rumex acetosa L. Rumex acetosella L. Rumex aegyptiacus L. Rumex aeroplaniformis Eig Rumex albescens Hillebr. Rumex alcockii Rech.f. Rumex algeriensis Barratte & Murb. Rumex alpinus L. Rumex altissimus Alph.Wood Rumex alveolatus Losinsk. Rumex amanus Rech.f. Rumex amurensis F.Schmidt ex Maxim Rumex andinus Rech.f. Rumex angulatus Rech.f. Rumex angustifolius Campd. Rumex aquaticiformis Rech.f. Rumex aquaticus L. Rumex aquitanicus Rech.f. Rumex arcticus Trautv. Rumex arcuatoramosus Rech.f. Rumex argentinus Rech.f. Rumex arifolius All. Rumex aristidis Coss. Rumex armenus K.Koch Rumex atlanticus Coss. ex Batt. Rumex aureostigmatica Kom. Rumex azoricus Rech.f. Rumex balcanicus Rech.f. Rumex beringensis Jurtzev & V.V.Petrovsky Rumex bidens R.Br. Rumex bipinnatus L.f. Rumex bithynicus Rech.f. Rumex brachypodus Rech.f. Rumex brasiliensis Link Rumex britannica L. Rumex brownii Campd. Rumex bryhnii Snogerup Rumex bucephalophorus L. Rumex californicus Rech.f. Rumex caucasicus Rech.f. Rumex chalepensis Mill. Rumex chrysocarpos Moris Rumex confertus Willd. Rumex conglomeratus Murray Rumex cordatus Poir. Rumex costaricensis Rech.f. Rumex crassus Rech.f. Rumex crispellus Rech.f. Rumex crispissimus Kuntze Rumex crispus L. Rumex cristatus DC. Rumex crystallinus Lange Rumex cuneifolius Campd. Rumex cyprius Murb. Rumex darwinianus Rech.f. Rumex densiflorus Osterh. Rumex dentatus L. Rumex dregeanus Meisn. Rumex drummondii Meisn. Rumex dumosus A.Cunn. ex Meisn. Rumex elbrusensis Boiss. Rumex ellipticus Greene Rumex ephedroides Bornm. Rumex evenkiensis Elis. Rumex fascicularis Small Rumex fischeri Rchb. Rumex flexicaulis Rech.f. Rumex flexuosus Sol. ex G.Forst. Rumex floridanus Meisn. Rumex frutescens Thouars Rumex fueginus Phil. Rumex gangotrianus Aswal & S.K.Srivast. Rumex garipensis Meisn. Rumex giganteus W.T.Aiton Rumex ginii Jahandiez & Maire Rumex gmelinii Turcz. ex Ledeb. Rumex gracilescens Rech.f. Rumex graminifolius Georgi ex Lamb. Rumex hastatulus Baldwin Rumex hastatus D.Don Rumex hesperius Greene Rumex hultenii Tzvelev Rumex hydrolapathum Huds. Rumex hymenosepalus Torr. Rumex hypogaeus T.M.Schust. & Reveal Rumex inconspicuus Rech.f. Rumex induratus Boiss. & Reut. Rumex intermedius DC. Rumex jacutensis Kom. Rumex japonicus Houtt. Rumex kandavanicus (Rech.f.) Rech.f. Rumex kerneri Borbás Rumex komarovii Schischk. & Serg. Rumex krausei Jurtzev & V.V.Petrovsky Rumex lacustris Greene Rumex lanceolatus Thunb. Rumex lapponicus (Hiitonen) Czernov Rumex lativalvis Meisn. Rumex leptocaulis Brandbyge & Rech.f. Rumex limoniastrum Jaub. & Spach Rumex longifolius DC. Rumex lorentzianus Lindau Rumex lunaria L. Rumex madaio Makino Rumex maderensis Lowe Rumex magellanicus Campd. Rumex maricola J.Rémy Rumex maritimus L. Rumex marschallianus Rchb. Rumex mexicanus Meisn. Rumex microcarpus Campd. Rumex nebroides Campd.

Rumex neglectus Kirkg Rumex nematopodus Rech.f. Rumex nepalensis Spreng. Rumex nervosus Vahl Rumex nivalis Hegetschw. Rumex oblongifolius Tolm. Rumex obovatus Danser Rumex obtusifolius L. Rumex occidentalis S.Watson Rumex occultans Sam. Rumex olympicus Boiss. Rumex orbiculatus A.Gray Rumex orthoneurus Rech.f. Rumex pallidus Bigelow Rumex palustris Sm. Rumex papilio Coss. & Balansa Rumex papillaris Boiss. & Reut. Rumex paraguayensis D.Parodi Rumex patagonicus Rech.f. Rumex patientia L. Rumex paucifolius Nutt. Rumex paulsenianus Rech.f. Rumex persicarioides L. Rumex peruanus Rech.f. Rumex pictus Forssk. Rumex polycarpus Rech.f. Rumex ponticus E.H.L.Krause Rumex popovii Pachom. Rumex praecox Rydb. Rumex pseudonatronatus (Borbás) Murb. Rumex pseudoxyria (Tolm.) Khokhr. Rumex pulcher L. – fiddle dock Rumex punjabensis K.M.Vaid & H.B.Naithani Rumex pycnanthus Rech.f. Rumex rectinervius Rech.f. Rumex rhodesius Rech.f. Rumex romassa Remy Rumex roseus L. Rumex rossicus Murb. Rumex rugosus Campd. Rumex rupestris Le Gall Rumex ruwenzoriensis Chiov. Rumex sagittatus Thunb. Rumex salicifolius Weinm. Rumex sanguineus L. Rumex scutatus L. Rumex sellowianus Rech.f. Rumex sibiricus Hultén Rumex similans Rech.f. Rumex simpliciflorus Murb. Rumex skottsbergii O.Deg. & I.Deg. Rumex songaricus Fisch. & C.A.Mey. Rumex spathulatus Thunb. Rumex spinosus L. Rumex spiralis Small Rumex stenoglottis Rech.f. Rumex stenophyllus Ledeb. Rumex subarcticus Lepage Rumex suffruticosus J.Gay ex Meisn. Rumex tenax Rech.f. Rumex thjanschanicus Losinsk. Rumex thyrsiflorus Fingerh. Rumex thyrsoides Desf. Rumex tmoleus Boiss. Rumex tolimensis Wedd. Rumex transitorius Rech.f. Rumex triangulivalvis (Danser) Rech.f. Rumex trisetifer Stokes Rumex tuberosus L. Rumex tunetanus Barratte & Murb. Rumex turcomanicus (Rech.f.) Czerep. Rumex ucranicus Fisch. ex Spreng. Rumex ujskensis Rech.f. Rumex uruguayensis Rech.f. Rumex usambarensis (Engl.) Dammer Rumex utahensis Rech.f. Rumex venosus Pursh Rumex verticillatus L. Rumex vesicarius L. Rumex violascens Rech.f. Rumex woodii N.E.Br. Rumex yungningensis Sam.

Фосилни записи Неколку фосилни плодови од Rumex sp. се опишани од слоеви од средниот миоцен во областа Фастерхолт во близина на Силкеборг во Централен Јитланд, Данска. Еден фосилен плод од видот Rumex е извлечен од бунарски примерок од наслагите на слатка вода од средниот миоцен во басенот Нови Сач, Западни Карпати во Полска. Ова фосилно овошје е слично на плодовите од постојните видови Rumex maritimus и Rumex ucranicus, кои имаат фосилни записи од плиоценот и плеистоценот во Европа.

Наводи

Надворешни врски

Rumex acetosella ; efloras.org на Ботаничката градина во Мисури. Јадливост на Док : Идентификација и јадливи делови од Rumex spp.

Категорија:Растителни таксони опишани од Карл Линеј Категорија:Штавеј (род) Категорија:Статии со микроформати за вид Категорија:Флора на Македонија Категорија:Флора на Европа