мини|десно|Четирилисна детелина на логото на Државната лотарија на Македонија мини|десно|Ботаничка илустрација на црвена детелина (T. pratense) мини|десно|Тенкостеблена детелина (T. dubium) мини|десно|Персиска детелина (Trifolium resupinatum) мини|десно|Инкарнатска детелина (T. incarnatum) мини|десно|Цвет на бела детелина (T. repens) мини|десно|Јагодеста детелина (T. fragiferum) мини|десно|Четирилисна детелина мини|десно|Шведска детелина (T. hybridum) Детелина () — од околу 300 ови растенија од то бобови (Fabaceae), распространет ширум светот. Најголема разновидност има во умерените краишта на северната полутопка, но се среќаваат и многу видови во Јужна Америка и Африка, како на високите планини, така и во тропски предели. Ова се мали едногодишни, двегодишни или кратовечни повеќегодишни билни растенија. Листовите се трилисни (ретко со по 5 или 7 ливчиња), со залистоци што се издаваат од лисната дршка. Главичките гости и зашиленени цветови со виолетова, бела или жолта боја. Постојат и други сродни растенија што често се нарекуваат „детелина“, но всушност не се. Такви примери се пчелникот (Melilotus) и луцерката (Medicago). Научниот назив доаѓа од латинските поими tres, „три“ и folium, „лист“, што значи „трилисник“, поради трите карактеристични ливчиња.
Име
Латинското име е trifolium pratense. На македонското јазично подрачје познато е како и драфил (Крчово, Демир Хисар), дренфил (Нагован, Солун), тефил (Скрижево, З'хненско), дарфил (Спатово, Демир Хисар), дирфил (Височан, Драма) и трифил (Загоричани, Костур).Билтен на одборот за изработување на македонската терминологија, МАНУ, Скопје, 1974, стр. 9
Одгледување
Повеќе видови детелина масовно се одгледуваат како фуражни култури. Најзастапени во светот се белата (T. repens) и црвената детелина (T. pratense). Се сее самостојно, или заедно со плевел. Нејзината погодност како сточна храна се должи на повеќе причини: вирее слободно, постојано се враќа по секоја косидба, расте во обилна количина, хранлива е и вкусна за добитокот, го врзува азотот, ја намалува потренбата од вештачки ѓубрива, расте на најразлични почви и клими и може да се користи за зелено ѓубрење.
Во многу подрачја детелината е кратковечна, особено на места со кисела почва. Ова се должи на сплет од штетници, болести и состојките во земјата. Затоа, таму се практикува плодоред на посевите, не дозволувајќи детелината да се сади почесто од еднаш на осум години.
Медоносните пчели е значаен опрашувач на детелината и оттаму ова растение има големо значење во пчеларството, особено бидејќи нејзиниот цвет е еден од главните извори на нектар за пчелите.
Одгледување во Македонија
Во Македонија се одгледуваат повеќе видови детелина, на површина од околу 2.000 хектари со просечен принос од 3 тони сено на хектар. стр. 458. Детелината најмногу се одгледува за сточна храна, односно за сено и сурова прихрана на добиток, а исто така игра и значајна улога во пчеларството како медоносни растенија. Најзастапени се следниве (по азбучен ред):
александриска детелина (T. alexandrinum) бела детелина (T. repens) жолта детелина (T. patens) инкарнатска детелина (T. incarnatum) јагодеста детелина (T. fragiferum) персиска детелина (T. resupinatum) планинска детелина (T. montanum) подземна детелина (T. subterraneum) црвена детелина (T. pratense) шведска детелина (T. hybridum)
Симболизам Некои поретки примероци на детелината можат да имаат по четири ливчиња. Затоа, четирилисната детелина се смета за симбол на среќа и стои како обележје на разни игри на среќа и претставува еден од симболите на Државната лотарија на Македонија. Се среќаваат и примероци со по пет, шест и повеќе ливчиња, но овие се мошне ретки. Светскиот рекорд за највеќе ливчиња на детелина е 56, поставен во 2009 г.
Детелината е познат традиционален симбол на Ирска, под називот „шамрок“ (ирс. , анг. )). Според преданијата, прв почнал да го користи Свети Патрик, поради тоа што трите листа ја означувале Светата Троица. Некои сметаат дека симболот се однесува на тенкостеблената или белата детелина, додека понекогаш се вели дека тоа е „киселата детелина“ (Oxalis acetosella, која впрочем е зајачка красатка).
Детелината како мотив во уметноста и во популарната култура „Детелина со четири листа“ — кус расказ на македонската писателка Сања Михајловиќ-Костадиновска од 2018 година.Сања Михајловиќ-Костадиновска, (Бес)конечни модели на расказот. Скопје: Бегемот, 2018, стр. 111.
Некои видови Родот опфаќа 245 вида:
Trifolium acaule A. Rich. Trifolium affine C. Presl Trifolium africanum Ser. Trifolium aintabense Boiss. & Hausskn. Trifolium albopurpureum Torr. & A. Gray Trifolium alexandrinum L. Trifolium alpestre L. Trifolium alpinum L. Trifolium amabile Kunth Trifolium ambiguum M. Bieb. Trifolium amoenum Greene Trifolium andersonii A. Gray Trifolium andinum Nutt. Trifolium andricum Lassen Trifolium angulatum Waldst. & Kit. Trifolium angustifolium L. Trifolium apertum Bobrov Trifolium argutum Banks & Sol. Trifolium arvense L. Trifolium attenuatum Greene Trifolium aureum Pollich Trifolium baccarinii Chiov. Trifolium badium Schreb. Trifolium barbeyi Gibelli & Belli Trifolium barbigerum Torr. Trifolium barnebyi (Isely) Dorn & Lichvar Trifolium batmanicum Katzn. Trifolium beckwithii W. H. Brewer ex S. Watson Trifolium bejariense Moric. Trifolium berytheum Boiss. & Blanche Trifolium bifidum A. Gray Trifolium bilineatum Fresen. Trifolium billardierei Spreng. Trifolium bivonae Guss. Trifolium blancheanum Boiss. Trifolium bocconei Savi Trifolium boissieri Guss. ex Soy.-Will. & Godr. Trifolium bolanderi A. Gray Trifolium brandegeei S. Watson Trifolium breweri S. Watson Trifolium brutium Ten. Trifolium buckwestiorum Isely Trifolium bullatum Boiss. & Hausskn. Trifolium burchellianum Ser. Trifolium calcaricum J. L. Collins & Wieboldt Trifolium calocephalum Fresen. Trifolium campestre Schreb. Trifolium canescens Willd. Trifolium carolinianum Michx. Trifolium caucasicum Tausch Trifolium caudatum Boiss. Trifolium cernuum Brot. Trifolium cheranganiense J. B. Gillett Trifolium cherleri L. Trifolium chilaloense Thulin Trifolium chilense Hook. & Arn. Trifolium chlorotrichum Boiss. & Balansa Trifolium ciliolatum Benth. Trifolium cinctum DC. Trifolium clusii Godr. & Gren. Trifolium clypeatum L. Trifolium congestum Guss. Trifolium constantinopolitanum Ser. Trifolium cryptopodium Steud. ex A. Rich. Trifolium cyathiferum Lindl. Trifolium dalmaticum Vis. Trifolium dasyphyllum Torr. & A. Gray Trifolium dasyurum C. Presl Trifolium davisii M. Hossain Trifolium decorum Chiov. Trifolium depauperatum Desv. Trifolium dichotomum Hook. & Arn. Trifolium dichroanthoides Rech. f. Trifolium dichroanthum Boiss. Trifolium diffusum Ehrh. Trifolium dolopium Heldr. & Hausskn. ex Gibelli & Belli Trifolium douglasii House Trifolium dubium Sibth. Trifolium echinatum M. Bieb. Trifolium elgonense J. B. Gillett Trifolium eriocephalum Nutt. Trifolium eriosphaerum Boiss. Trifolium erubescens Fenzl Trifolium euxinum Zohary Trifolium eximium Stephan ex Ser. Trifolium fragiferum L. Trifolium friscanum (S.L. Welsh) S.L. Welsh Trifolium fucatum Lindl. Trifolium gemellum Pourr. ex Willd. Trifolium gillettianum Jacq.-Fél. Trifolium glanduliferum Boiss. Trifolium globosum L. Trifolium glomeratum L. Trifolium gordejevii (Kom.) Z. Wei Trifolium gracilentum Torr. & A. Gray Trifolium grandiflorum Schreb. Trifolium gymnocarpon Nutt. Trifolium haussknechtii Boiss. Trifolium haydenii Porter Trifolium heldreichianum (Gibelli & Belli) Hausskn. Trifolium hirtum All. Trifolium howellii S. Watson Trifolium hybridum L. Trifolium incarnatum L. Trifolium israeliticum Zohary & Katzn. Trifolium isthmocarpum Brot. Trifolium jokerstii Vincent & Rand. Morgan Trifolium juliani Batt. Trifolium kingii S. Watson Trifolium lanceolatum (J. B. Gillett) J. B. Gillett Trifolium lappaceum L. Trifolium latifolium (Hook.) Greene Trifolium latinum Sebast. Trifolium leibergii A. Nelson & J. F. Macbr. Trifolium lemmonii S. Watson Trifolium leucanthum M. Bieb. Trifolium ligusticum Balb. ex Loisel. Trifolium longidentatum Nábelek Trifolium longipes Nutt. Trifolium lucanicum Gasp. ex Guss. Trifolium lugardii Bullock Trifolium lupinaster L. Trifolium macilentum Greene Trifolium macraei Hook. & Arn. Trifolium macrocephalum (Pursh) Poir. Trifolium masaiense J. B. Gillett Trifolium mattirolianum Chiov. Trifolium mazanderanicum Rech. f. Trifolium medium L. Trifolium meduseum Blanche ex Boiss. Trifolium meironense Zohary & Lerner Trifolium michelianum Savi. Trifolium micranthum Viv. Trifolium microcephalum Pursh Trifolium microdon Hook. & Arn. Trifolium miegeanum Maire Trifolium monanthum A. Gray Trifolium montanum L. Trifolium mucronatum Willd. ex Spreng. Trifolium multinerve A. Rich. Trifolium mutabile Port. Trifolium nanum Torr. Trifolium neurophyllum Greene Trifolium nigrescens Viv. Trifolium noricum Wulfen Trifolium obscurum Savi Trifolium obtusiflorum Hook. & Arn. Trifolium ochroleucum Huds. Trifolium oliganthum Steud. Trifolium ornithopodioides L. Trifolium owyheense Gilkey Trifolium pachycalyx Zohary Trifolium palaestinum Boiss. Trifolium pallescens Schreb. Trifolium pallidum Waldst. & Kit. Trifolium pannonicum Jacq. Trifolium parnassi Boiss. & Spruner Trifolium parryi A. Gray Trifolium patens Schreb. Trifolium patulum Tausch Trifolium pauciflorum d'Urv. Trifolium petitianum A. Rich. Trifolium philistaeum Zohary Trifolium phitosianum N. Böhling et al. Trifolium phleoides Pourr. ex Willd. Trifolium physanthum Hook. & Arn. Trifolium physodes Steven ex M. Bieb. Trifolium pichisermollii J. B. Gillett Trifolium pignantii Brongn. & Bory Trifolium pilczii Adamović Trifolium pilulare Boiss. Trifolium pinetorum Greene Trifolium plebeium Boiss. Trifolium plumosum Douglas Trifolium polymorphum Poir. Trifolium polyodon Greene Trifolium polyphyllum C. A. Mey. Trifolium polystachyum Fresen. Trifolium praetermissum Greuter et al. Trifolium pratense L. Trifolium prophetarum M. Hossain Trifolium pseudostriatum Baker f. Trifolium purpureum Loisel. Trifolium purseglovei J. B. Gillett Trifolium quartinianum A. Rich. Trifolium radicosum Boiss. & Hohen. Trifolium reflexum L. Trifolium repens L. Trifolium resupinatum L. Trifolium retusum L. Trifolium riograndense Burkart Trifolium roussaeanum Boiss. Trifolium rubens L. Trifolium rueppellianum Fresen. Trifolium salmoneum Mouterde Trifolium saxatile All. Trifolium scabrum L. Trifolium schimperi A. Rich. Trifolium scutatum Boiss. Trifolium sebastianii Savi Trifolium semipilosum Fresen. Trifolium setiferum Boiss. Trifolium simense Fresen. Trifolium sintenisii Freyn Trifolium siskiyouense J. M. Gillett Trifolium somalense Taub. Trifolium spadiceum L. Trifolium spananthum Thulin Trifolium spumosum L. Trifolium squamosum L. Trifolium squarrosum L. Trifolium stellatum L. Trifolium steudneri Schweinf. Trifolium stipulaceum Thunb. Trifolium stoloniferum Muhl. ex A. Eaton Trifolium stolzii Harms Trifolium striatum L. Trifolium strictum L. Trifolium subterraneum L. Trifolium suffocatum L. Trifolium sylvaticum Gérard ex Loisel. Trifolium tembense Fresen. Trifolium thalii Vill. Trifolium thompsonii C. V. Morton Trifolium tomentosum L. Trifolium triaristatum Bertero ex Colla Trifolium trichocalyx A. Heller Trifolium trichocephalum M. Bieb. Trifolium trichopterum Pančić Trifolium tumens Steven ex M. Bieb. Trifolium ukingense Harms Trifolium uniflorum L. Trifolium usambarense Taub. Trifolium variegatum Nutt. Trifolium vavilovii Eig Trifolium velebiticum Degen Trifolium velenovskyi Vandas Trifolium vernum Phil. Trifolium vesiculosum Savi Trifolium vestitum D. Heller & Zohary Trifolium virginicum Small Trifolium wentzelianum Harms Trifolium wettsteinii Dörfl. & Hayek Trifolium wigginsii J. M. Gillett Trifolium willdenovii Spreng.