мини|Писмото напишано од Гиритли (Критски) Шевки, кое ги открива имињата кои стоеле зад заговорот Во 1926 година, турската полиција уапсила десетици луѓе, вклучително и поранешни министри, пратеници и гувернери, обвинети за заговор за убиство на 1-виот претседател на Турција, Мустафа Кемал-паша, на 14 јуни 1926 година во Измир.
Атентатот бил планиран да се случи во областа Кемералти во Измир. Бидејќи автомобилот на Мустафа Кемал-паша ќе забавел на раскрсницата, Зија Хуршит-бег требало да отвори оган кон него од хотелот „Гафарзеде“ со Ѓурчи Јусуф и Лаз Исмаил, фрлајќи бомби и експлозив кон него од берберницата под хотелот. Во меѓувреме, тие планирале да избегаат од местото на настанот заедно со Чопур Хилми и Гиритли Шевки, кои требало да ги чекаат со автомобил на споредната улица, а потоа со мотор требало да ги испратат на Хиос. Сепак, преку телеграмата испратена до Мустафа Кемал-паша од гувернерот на Измир, Ќазим-бег, на 14 јуни, планот бил откриен и претседателот го одложил своето патување во Измир. Во писмото напишано од Шевки до гувернерот на Измир на 15 јуни 1926 година, биле вклучени информации за луѓето кои требало да го извршат атентатот. По некое време, четворицата главни осомничени биле уапсени и тие ги признале своите дела.
На сослушувањата што ги одржал Трибуналот за независност, кои заминале во Измир по овој инцидент, било утврдено дека зад инцидентот стојат пошироки опозициски групи. Од четириесет лица на кои им се судело во Измир меѓу 26 јуни и 13 јули, петнаесет биле осудени на смрт, а на двајца од нив во отсуство, а едно лице било прогонето. Неколку недели подоцна, четири од педесет и седум лица на кои им се судело во Анкара помеѓу 2 и 26 август, биле осудени на смрт, шестмина биле прогонети, а две лица биле испратени во затвор. Биле сослушани вкупно сто триесет обвинети, од кои триесет и четири биле ослободени без потреба од судење.
Историчарите Ерик-Јан Цирхер и Рејмонд Кеворкијан изјавиле дека немало заговор за убиство на Кемал, а обвинителството било со цел да се елиминираат неговите политички противници, особено поранешните членови на Комитетот на унијата и напредокот.
Заднина Откако Отоманското Царство се повлекло од Првата светска војна со пораз, членовите на Комитетот за унија и напредок, партија која била распуштена со конгресот организиран во ноември 1918 година, биле поделени во неколку групи. Една група започнала да соработува со османлискиот султан, група водачи од комитетот избегале во странство, а третата група се вклучила во војната за независност, Последната група, сама по себе, била поделена на две, група која била воодушевена од воспоставувањето на национална држава и група која посакувала да го обнови стариот систем по победата на националното движење. Во јануари 1922 година, во Истанбул започнале низа активности под раководство на Кара Кемал-бег за воспоставување на Комитетот на унијата и напредокот. На 29 ноември 1922 година, во Истанбул се одржал таен состанок под претседателство на Кара Кемал-бег со учество на членови на поранешната заедница. Овие тајни активности не биле прекинати по преговорите со Килич Али-бег и Али Ихсан-бег, кои Мустафа Кемал-паша ги испратил во Истанбул со цел да спречи повторно формирање на комитетот. Хусеин Џахит-бег, новинар од Комитетот за унија и напредок и поранешен претставник во Истанбул, напишал статија пред општите избори во 1923 година, најавувајќи дека комитетот нема да учествува на овие избори. Хусеин Џахит-бег, кој објавувал написи во име на распуштена партија, бил осуден на доживотен затвор во Чорум на 7 мај 1925 година, а неговиот весник Танин бил затворен на 16 април 1925 година. мини|220x220пкс| Мустафа Кемал-паша бил надвор од Мудања со траектот СС <i id="mwQA">Германик</i>, на кој се качил за време на неговата посета на Бурса, на 5 јуни 1926 година. По бунтот на Шеик Саид против централната власт, инициран во февруари 1925 година и потиснат во пролетта 1925 година, опозицискиот печат бил замолчен врз основа на Законот за одржување на редот () издаден на 4 март 1925 година, а некои поранешни членови на Комитетот на унијата и напредокот ја основале Прогресивната републиканска партија на 17 ноември 1924 година. Со претседателство на Ким Карабеќир-паша, партијата била затворена на 3 јуни 1925 година со образложение дека „го поддржа бунтот повикувајќи се на верските чувства“. Сепак, членовите на партијата, независно, продолжиле да го одржуваат своето присуство во Големото национално собрание на Турција, Некои членови на поранешниот Комитет кои не се приклучиле на Републиканската народна партија по затворањето на нивната партија, останале во Истанбул како тајно опозициско движење.
Од друга страна, Мустафа Кемал-паша ја напуштил Анкара на 7 мај 1926 година и започнал да организира посети во различни делови на земјата, пристигнувајќи во Акхисар на 8 мај, а подоцна минувајќи низ Ескишехир и Афионкарахисар, а потоа кон Конија, Тој го посетил Тарс на 9 мај, Мерсин на 10 мај, Адана на 16 мај, Конија на 18 мај, Бурса на 20 мај и Баликесир на 13 јуни и планирал да го посети Измир на 14 јуни.
Протекување на информации и апсења мини|212x212пкс|Еден од заговорниците за атентат, пратеник во Лазистан, Зија Хуршит-бег За време на престојот во Баликешир, Мустафа Кемал добил телеграма испратена од гувернерот на Измир, Ќазим-бег, во која биле содржани информациите дека ќе биде убиен во Измир. Писмото што го открил планот за атентат споменат во оваа телеграма било напишано од Гиритли Шевки, едно од лицата што требало да имаат улога во планот. Откако ја поминал ноќта на 15 јуни во Баликешир, Мустафа Кемал дошол во Измир на 16 јуни да го продолжи своето незавршено патување и да добие подетални информации за тоа што се случило. Од друга страна, на 14 јуни, премиерот Исмет Инону дознал за планираниот атентат преку телеграмите што ги добил од Измир. Откако Исмет-паша им ги покажал телеграмите што ги примил на обвинителите и судиите на Трибуналот за независност, било одлучено да се уапсат сите пратеници на партијата, да се претресат нивните домови и да се испратат пронајдените документи до Измир. Делегацијата на Трибуналот за независност пристигнала во Измир на 17 јуни.
Полицијата од Измир наскоро презела акција за пронаоѓање на лицата чии имиња се појавиле на телеграфот во врска со заговорот за атентат, и најпрвин бил уапсен Зија Хуршит-бег во хотелот Гафарзеде каде што престојувал, со оружјето и бомбите што ги имал скриено под неговиот кревет., Лаз Исмаил, Ѓурџу Јусуф и Чопур Хилми биле уапсени во хотелот „Рагип-паша“, а Сари Ефе Едип Бег бил уапсен во Истанбул во хотелот Бристол Од друга страна, пред да ја напушти Анкара, делегацијата на Трибуналот за независност дал наредби за некои членови на поранешниот Комитет и за сите членови на Партијата кои престанале да се појавуваат во парламентот да бидат уапсени, со исклучок на претставникот на Кастамону, Халит-бег, Меѓу уапсените имало и членови кои учествувале во Војната за независност, како што се Ќазим Карабекир-паша, Али Фуат-паша, Џафер Тајар-паша, Беќир Сами-бег, Рушту-паша, Рефет-паша и поранешниот министер за финансии Мехмет Џавит-бег, Сепак, премиерот Исмет-паша го ослободил Ќазим Карабеќир-паша, кој бил уапсен во Анкара, бидејќи не верувал дека е виновен и дека пратеничкиот имунитет спречува такво апсење. За време на разговорите со Трибуналот за независност, на Исмет-паша му било кажано дека имунитетот нема да работи во овие случаи и дека може дури и да биде уапсен ако е потребно. Исмет-паша, кој замкинал во Измир по Мустафа Кемал-паша, дал изјава дека ќе го чека исходот на судот. Обидот за атентат и информациите за сторителите кои биле уапсени потоа биле објавени во јавноста на 18 јуни со изјава објавена во весникот „Хакимијет-и Милије “. Според списокот даден од Трибуналот за независност на Агенцијата Анадолу, вкупно четириесет и девет лица биле уапсени во Анкара, Измир и Истанбул во првиот бран апсења. Откако обидот за атентат бил дознаен од страна на јавноста, биле организирани разни демонстрации во различни делови на земјата, особено во Измир.
Судења во Измир и план за атентат мини|230x230пкс| Скица која ја покажува точката на атентат објавена во весникот „Вакит “ на 21 јуни 1926 година. Денес, оваа точка е пресек на улицата 853 и улицата Анафарталар. Сослушувањата започнале на 26 јуни во театарот Елхамра, Претставникот од Афјонкарахисар, Кел Али бил претседател на делегацијата на Меѓународниот суд на независноста, а претставникот од Газиантеп, Килич Али и претставникот од Ајдин, Решит-бег служеле како главни членови, претставникот од Ризе Лаз Али како заменик-член и претставникот од Денизли Неџип Али-бег како обвинител. Судот се нарекувал и „Судот на Али“, бидејќи четворица од членовите на судот се викале Али. Осомничените биле поделени во четири групи: оние кои биле директно вклучени во атентатот, оние кои го подготвувале и го испровоцирале атентатот, поранешните унионисти кои не биле директно вклучени во атентатот, туку против турската револуција и Мустафа Кемал-паша, и членовите на затворената прогресивна републиканска партија и пашите. лево|мини|230x230пкс| Неџип Али-бег, Кел Али и Килич Али на пат кон судницата. Како резултат на постапката, обвинението изнесено од обвинителот Неџип Али-бег било изготвено според изјавите на обвинетиот кој дал детали за тоа како и кога бил планиран обидот за атентат. Според ова обвинение, Зија Хурсит-бег, на лазистанскиот претставник на 1-виот Парламентот на Турција кој претходно се кандидирал за место од Анкара, Лаз Исмаил, кој бил обвинет и Ѓурџу Јусуф биле финансиски потпомогната од измитскиот претставник Ахмет Шукру-бег, по што се преселиле во Анкара и останале во седиштето на Прогресивната републиканска партија. Подоцна, на состанокот во куќата на Ахмет Шукру-бег, тие прво го избрале замокот на претставникот на Ескишехир Ариф бег,претставникот на Орду Фаик бег бил информиран за ситуацијата и ги спречил да продолжат со своите планови. Планот бил напуштен откако претставникот на Ерзинџан, Сабит-бег, исто така им се заканил со известување до властите. И покрај тоа што подоцна било планирано атентатот да се случи во Бурса, овој план на крајот бил напуштен откако Лаз Исмаил го прегледал градот заедно со една жена по име Насије Нимит и открил дека не е погоден за таков заговор. Конечно, било одлучено да се продолжи со заговорот за атентат во Измир. Зија Хуршит-бег, Лаз Исмаил и Ѓурџу Јусуф кои ја добиле потребната муниција и пари од Ахмет Шукру-бег во Истанбул, заминале во Измир на 15 јуни со траектот СС <i id="mwyA">Германик</i> и започнале да ги прават потребните подготовки за атентатот. Во Измир, Зија Хуршит престојувал во хотелот „Гафарзаде“, додека Лаз Исмаил и Ѓурџу Јусуф биле сместени во хотелот „Рагип Паша“. мини|230x230пкс| Лаз Исмаил, прикажан на пат кон судот.