Wiktor Białous (Bielas) ps „Kotwica” (ur. w majątku –Sobotniki, powiat Lida, zm. 22 czerwca 2001 we Fromborku) – strzelec Wojska Polskiego II RP, członek załogi i obrońca Wojskowej Składnicy Tranzytowej na Westerplatte w wojnie obronnej 1939.

Życiorys lewo|mały|240x240px|Obrona Westerplatte mały|240x240px|Grób na cmentarzu we Fromborku Syn Józefa i Michaliny z domu Kulmis. W 1935 wstąpił jako ochotnik do Wojska Polskiego. Został wcielony do 77 pułku piechoty.

Na Westerplatte przybył 7 sierpnia 1939 w 18-osobowej grupie żołnierzy w składzie: kpr. Józef Pietrzak i 17 strzelców wybranych z pułków stacjonujących na Wileńszczyźnie. Na Westerplatte dostał się w przebraniu cywilnego pracownika Składnicy. Brał udział w obronie placówki „Prom” i wartowni nr 1. Kontuzjowany i lekko ranny. W imiennej ewidencji PCK znajduje się zapis treści następującej: „strzelec Białous Wiktor 7 IX 1939 r. został wzięty do niewoli niemieckiej na Westerplatte i przekazany do Stalagu I A (nr jeńca 2205). Dnia 15 II 1941 r. zwolniony jako Białorusin do Heynau powiat Ebenrode”. We wrześniu 1942 uciekł i przedostał się w rodzinne strony. Nawiązał kontakty z Armią Krajową. Został w stopniu sierżanta podoficerem do specjalnych poruczeń majora Aleksandra Olechnowicza „Pohoreckiego”. W 1944 został internowany przez Sowietów i wysłany do łagrów w Workucie. Po powrocie do Wilna, w związku z tym że Wileńszczyzna pozostała poza obszarem Polski, postanowił przenieść się do Fromborka. W listopadzie 1946 przybył w ramach repatriacji do Olsztyna, pod nazwiskiem Biełas Wiktor. Aresztowany i sądzony przez Sąd Powiatowy w Lidzbarku Warmińskim. Po odsiedzeniu kary, w 1950 ponownie aresztowany za przynależność do AK oraz walkę na Westerplatte. Karę odbył w więzieniu w Bartoszycach, w którym w celi śmierci spędził ponad 6 miesięcy.

Zatrudnił się jako nadzorca robót melioracyjnych w Braniewie. Do 1962 pracował jako powiatowy technik melioracji w Górowie Wlk. i Grajewie, działając w radach narodowych Braniewa i Olsztyna. Od 1962 do 1981 zatrudniony był w Rejonie Dróg Publicznych w Elblągu, skąd odszedł na emeryturę 31 stycznia 1981. 6 czerwca 1980 prezes zarządu koła gminnego ZBoWiD w Lidzbarku Warmińskim, obrońca Westerplatte Piotr Nowik wystawił oświadczenie treści następującej: „...Kol. Białous noszący obecnie nazwisko Bielas brał udział w obronie na placówce Prom, którą dowodził por. Pająk. Przyczyny zmiany nazwiska nie są mi bliżej znane”. 26 lipca 1982 Zarząd Wojewódzki ZBoWiD w Elblągu (numer ewidencyjny 9228) wydał zaświadczenie stwierdzające, iż Wiktor Bielas jest członkiem zwyczajnym ZBoWiD z tytułu udziału walki od l do 8 września 1939 w szeregach Wojska Polskiego. Nominację na stopień majora w stanie spoczynku otrzymał w 1989.

Brał udział w pracach Klubu Szkół Westerplatte. W 2000 wręczał nowy sztandar XIII LO w Krakowie im Bohaterów Westerplatte.

Mieszkał we Fromborku. Zmarł 23 czerwca 2001 r. Pochowany został na cmentarzu komunalnym we Fromborku.

Upamiętnienie Honorowy Obywatel miasta Gdańska

Odznaczenia Srebrny Krzyż Orderu Virtuti Militari (1989) Krzyż Kawalerski Orderu Odrodzenia Polski Odznaka Grunwaldzka (1960) Brązowy Medal „Zasłużonym na Polu Chwały” Medal Zwycięstwa i Wolności 1945 (1983) Krzyż Armii Krajowej Medal „Za udział w Wojnie Obronnej 1939" (1982) Medal 1000-lecia Gdańska (1997) Odznaka honorowa „Za zasługi dla Miasta Gdańska” Odznaka Honorowa Związku Kombatantów RP i BWP (1997) Złota Odznaka Ministerstwa Komunikacji

Zobacz też Ostatnia załoga Westerplatte

Przypisy

Bibliografia Zbigniew Flisowski, Westerplatte, Warszawa, 1978, .

Kategoria:Obrońcy Westerplatte Kategoria:Odznaczeni Krzyżem Srebrnym Orderu Virtuti Militari Kategoria:Odznaczeni Krzyżem Kawalerskim Orderu Odrodzenia Polski Kategoria:Odznaczeni Brązowym Medalem „Zasłużonym na Polu Chwały” Kategoria:Odznaczeni medalem „Za udział w wojnie obronnej 1939” Kategoria:Odznaczeni Odznaką Grunwaldzką Kategoria:Urodzeni w 1916 Kategoria:Zmarli w 2001 Kategoria:Pochowani na Cmentarzu Komunalnym we Fromborku Kategoria:Odznaczeni Krzyżem Armii Krajowej