Franciszek Wincenty Szaynok, także jako SzajnokW ewidencji kościelnej był zapisywany w języku łacińskim jako „Franciscus Szaynok”, a niekiedy także jako „Franciscus Szajnok” bądź „Franciscus Schaynok”. W prasie polskiej był często określany jako „Franciszek Szajnok”. W corocznych wydaniach galicyjskich Szematyzmów urzędników Austro-Węgier był określany w języku niemieckim jako „Franz Szajnok”, a po wprowadzeniu języka polskiego jako „Franciszek Szaynok” (do 1871), a potem jako „Franciszek Szaynok” (od 1872), a w późniejszych latach do 1895 ponownie jako „Szajnok”. Na inskprycji nagrobnej umieszczono formę nazwiska „Franciszek Szajnok”. (ur. 13 marca 1806 w Brzozowie, zm. 12 lutego 1895 w Raniżowie) – polski duchowny rzymskokatolicki.
Życiorys Franciszek Wincenty Szaynok urodził się w 1806. Był pochodzenia węgierskiego. Był synem Martinusa i Salomei z domu Zacharskiej. Jego ojciec był kupcem z Biecza.
Święcenia kapłańskie otrzymał w 1830W czasie rozpoczęcia posługi kapłańskiej przez ks. Franciszka Wincentego Szaynoka według stanu z 1831 w diecezji przemyskiej duchownymi byli także 1) ks. Franciszek Szaynok (ur. 1754, wyświęcony w 1777, w 1831 proboszcz Lubli – Schematismus ... 1831, s. 59; w 1836 spensjonowany, po czym przebywał w Sieklówce, zm. 12 marca 1836 – Schematismus... 1837. 2) ks. Ignacy Szaynok (ur. 1799, wyświęcony w 1825, w 1831 administrator w Sieteszy – Schematismus ... (1831), s. 52; od około 1841 równolegle kapelan u oo. bernardynów w Rzeszowie, od około 1842 tam rezydujący, od około 1845 u oo. franciszkanów w Rzeszowie, od około 1853 ponownie u oo. bernardynów tamże, zm. w lutym lub w marcu 1867 w Rzeszowie – Schematismus... 1868, s. 192.. Do około 1832 był wikariuszem w parafii Świętej Trójcy w Czudcu. Następnie – wobec wakatu na stanowisku proboszcza – do około 1835 administratorem parafii Wszystkich Świętych w Bliznem przy kościele pod tym wezwaniem••. Potem, na tej samej zasadzie, od 1835 do 1841 był administratorem parafii św. Małgorzaty w Targowiskach••••••. Od około 1841 proboszczem parafii św. Antoniego Padewskiego w Jedliczu przy kościele pod tym wezwaniem••.
Jako ksiądz w lutym 1846 uczestniczył na ziemi sanockiej w przygotowaniach konspiracyjnych celem wzniecenia walk w ramach powstania krakowskiego, przygotowanego na 21/22 lutego 1846, po czym znalazł się na przygotowanej przez cyrkuł sanocki liście uczestników konspiracji (figurował na niej jako jeden z dwóch księży). Uczestnicy konspiracji byli więzieni w Sanoku (śledztwo prowadził przybyły ze Lwowa radca Leonidas Janowicz, osławiony bezpardonowym traktowaniem osadzonych i ich krewnych, którego odwołał mianowany komendantem Sanoka pułkownik Leopold Kolowrath-Krakowsky, ówczesny komendant 3 pułku huzarów z Sáros-Patak). Latem 1846 rozpoczęto przewożenie więźniów do Lwowa. Ksiądz Szaynok został skazany na karę 15 lat ciężkiego więzienia. Wraz z innymi skazanymi uczestnikami sprzysiężenia na Sanocczyźnie został wywieziony na Hradczy Kopiec (Spielberg), osadzony tam w 1847 (według innych wersji był też więziony w Kufstein). W trakcie osadzenia, z racji na wątłą budowę ciała, był skuty o połowę lżejszymi od pozostałych skazańców kajdanami, ważącymi zwykle około ośmiu funtów. Po latach został nad wyraz pochlebnie przedstawiony przez Ferdynanda Władysława Czaplickiego w jego wspomnieniach z uwięzienia z lat 1847-1848, który określił ks. Szaynoka jako zacnego, przez wszystkich (skazanych) ukochanego i powszechnie szanowanego kapłana. Według relacji Czaplickiego ks. Szaynok odznaczał się poprzez udzielanie rad i pociechy oraz ogólnie dobrocią wobec innych towarzyszy w więzieniu. W 1848 został zwolniony na mocy amnestii, którą objęto konspiratorów. Polacy, na czele z Julianem Goslarem, odjeżdżający z dworca kolejowego w pobliskim Brnie byli żegnani entuzjastycznie przez Czechów.
Od 1848 do końca życia był proboszczem parafii Wniebowzięcia Najświętszej Maryi Panny w Raniżowie przy kościele pod tym wezwaniem . W tym okresie został księdzem jubilatem oraz otrzymał przywilej noszenia rokiety i mantoletu. Przed 1876 otrzymał tytuł kanonika. Był znany z wygłaszania patriotycznych kazań.
thumb|240px|Tablica nagrobna księdza F.W. Szaynoka Od 1861/1862 był członkiem czynnym Towarzystwa Gospodarczo-Rolniczego w Krakowie••••. Był członkiem Rady c. k. powiatu kolbuszowskiego, wybierany z grupy większych posiadłości, od około 1870 do około 1877 pełnił funkcję zastępcy prezesa wydziału powiatowego••••••. W tym okresie wiosną 1874 został wybrany ponownie członkiem Rady, a 30 kwietnia 1874 jako najstarszy wiekiem przewodził posiedzeniu nowo wybranej Rady, która po ukonstytuowaniu się wybrała swoje władze, w tym ks. Szaynoka na stanowisko wiceprezesa wydziału powiatowego•. Potem, ponownie wybrany z grupy większych posiadłości, od około 1881 przez 15 lat do końca życia był wyłącznie członkiem Rady•••••••••••••.
W Raniżowie współpracował z nauczycielem Stanisławem Radziewończykiem, przyczyniając się do podniesienia oświaty wśród ludności. W roku szkolnym 1891/1892 został mianowany przewodniczących komisji egzaminacyjnej w szkole ludowej.
Zmarł 12 lutego 1895 w Raniżowie•. Został pochowany na miejscowym cmentarzu parafialnym. We wspomnieniach pośmiertnych był określany jako gorący patriota, więziony za sprawę narodową.
Uwagi
Przypisy
Bibliografia
Kategoria:Członkowie Rady Powiatowej Kolbuszowskiej (autonomia galicyjska) Kategoria:Członkowie Towarzystwa Rolniczego Krakowskiego Kategoria:Członkowie Wydziałów Powiatowych Galicji Kategoria:Galicyjscy duchowni rzymskokatoliccy Kategoria:Ludzie urodzeni w Brzozowie Kategoria:Ludzie związani z Bliznem Kategoria:Ludzie związani z Czudcem Kategoria:Ludzie związani z Jedliczem Kategoria:Polacy pochodzenia węgierskiego Kategoria:Uczestnicy spisków powstania krakowskiego Kategoria:Urodzeni w 1806 Kategoria:Zmarli w 1895