Luty 2022 thumb|Mapa pokazująca rozmieszczenie sił ukraińskich i rosyjskich na początku rosyjskiej inwazji na Ukrainę, 24 lutego 2022 roku. 24 lutego thumb|Przejazd rosyjskiej kolumny wojskowej przez ukraińskie przejście graniczne thumb|Skutki ataku rakietowego w rejonie hołosijiwskim Kijowa 24 lutego 2022 roku o godzinie 4:55 czasu wschodnioeuropejskiego (5:55 czasu moskiewskiego, 3:55 czasu polskiego) Władimir Putin ogłosił, że podjął decyzję o rozpoczęciu „specjalnej operacji wojskowej” we wschodniej Ukrainie. W przemówieniu Putin powiedział, że nie ma planów okupacji terytorium Ukrainy, że narody Ukrainy mają prawo do niezależności, stwierdził, że Rosja zamierza „zdemilitaryzować i zdenazyfikować” Ukrainę i wezwał ukraińskich żołnierzy do złożenia broni i udania się do domów. Powiedział również, że „cała odpowiedzialność za możliwy rozlew krwi będzie spoczywać wyłącznie na sumieniu reżimu rządzącego na terytorium Ukrainy”.

Stwierdzenie Putina, że neonaziści sprawują kontrolę nad rządem Ukrainy, zostało później skrytykowane, odrzucone jako bezpodstawne i potępione przez US Holocaust Memorial Museum.

Bezpośrednio po przemówieniu Putina o 5:00 czasu wschodnioeuropejskiego (4:00 czasu polskiego) rozpoczęła się inwazja Rosji na Ukrainę. Ataki rakietowe miały miejsce na cele w różnych częściach Ukrainy, w tym w Kijowie i Charkowie. Silnie ostrzelane zostało jedenaście ukraińskich lotnisk, siedziby dowództw i stacje radarowe tworzące kijowską obronę przeciwlotniczą. W nalotach wzięło udział około 75 samolotów i 100 rakiet krótkiego i średniego zasięgu. Uderzenie z powietrza miało na celu zniszczenie kluczowych punktów obrony. Prezydent Ukrainy ogłosił wprowadzenie w całym kraju stanu wojennego.

Ukraińska Służba Graniczna potwierdziła, że jej granice z Rosją i Białorusią zostały zaatakowane: „Ataki na oddziały graniczne, patrole graniczne i punkty kontrolne przeprowadzane są z użyciem artylerii, ciężkiego sprzętu i broni strzeleckiej. Odbywa się to w obwodach ługańskim, sumskim, charkowskim, czernihowskim i żytomierskim”. O godzinie 9 czasu wschodnioeuropejskiego ukraiński Sztab Generalny poinformował, że po stronie rosyjskiej zginęło 50 żołnierzy, zostały zniszczone 4 rosyjskie czołgi oraz zestrzelono 6 rosyjskich samolotów. Niektóre zachodnie media (np. brytyjski Telegraph), wskazują na możliwość używania przez Rosjan mobilnych krematoriów, w których spopielane są zwłoki rosyjskich żołnierzy w celu późniejszego zaniżania strat po swojej stronie.

Wojska rosyjskie wkroczyły przed południem 24 lutego na wschodnią Ukrainę od północy z terenu Białorusi, od wschodu oraz od południa ze strony Krymu, na każdym kierunku napotykając opór ze strony sił zbrojnych Ukrainy. Rosjanie wysadzili desant z ok. 20–30 śmigłowców na leżącym 25 km na północ od Kijowa lotnisku Hostomel, zajmując pasy startowe. Około godziny 17:00 Ukraińcy rozpoczęli kontratak, który po zniszczeniu kilku rosyjskich śmigłowców i zaciętych walkach doprowadził do odzyskania portu lotniczego. Na południu oddziały rosyjskie wdarły się w głąb terytorium Ukrainy, docierając do Dniepru w rejonie Chersonia.

Rosjanie w ciągu dnia bombardowali z powietrza i morza Wyspę Wężową na Morzu Czarnym. Wieczorem Państwowa Służba Graniczna Ukrainy przyznała, że straciła kontakt z jej obrońcami i wyspa została zdobyta. Odpowiedź obrońców na wezwanie do poddania się (ros. Русский военный корабль, иди на хуй) stała się wiralem popularnym wśród Ukraińców i społeczeństw ich wspierających. Porównana została do teksańskiego Remember the Alamo!

Podczas działań wojennych w obwodzie chersońskim szeregowy Witalij Skakun podłożył ładunki wybuchowe i oddając życie, wysadził most nieopodal miasta Geniczesk.

Krótko po godzinie 23:00 (UTC+2) prezydent Wołodymyr Zełenski podpisał dekret o powszechnej mobilizacji wszystkich ukraińskich mężczyzn w wieku od 18 do 60 lat. W wyniku tego Ukraińcy z tej grupy wiekowej otrzymali zakaz opuszczania Ukrainy.

25 lutego thumb|left|Akcja ratunkowa na ul. Ołeksandra Koszyca 7a w Kijowie, domu ostrzelanym przez Rosjan 25 lutego thumb|Uszkodzony ukraiński BRDM-2 w czasie obrony miasta Konotop

W nocy z 24 na 25 lutego rakietowy ostrzał celów w Kijowie był kontynuowany. Od północy do przedmieść ukraińskiej stolicy zbliżyły się rosyjskie wojska zmechanizowane, poruszające się po obydwu stronach Dniepru. Ukraińcy wysadzili kilka mostów na rzekach na drodze rosyjskiego natarcia celem jego spowolnienia, jednak Ministerstwo Obrony Ukrainy przyznało, że rosyjskie oddziały rozpoznawcze dotarły do północnych przedmieść Kijowa.

W piątek 25 lutego wojska rosyjskie przejęły również kontrolę nad elektrownią atomową w Czarnobylu, biorąc jej pracowników za zakładników. W ciągu kilku godzin odnotowano wzrost promieniowania z terenu elektrowni. Po wschodniej stronie Dniepru Rosjan spowolniły walki o Czernihów. Część sił obchodziła miasto, by przez Kozielec i dalej drogą E95 przedrzeć się do wschodnich przedmieść Kijowa. Dalej na wschodzie Rosjanie zdobyli Konotop i zaciskali pierścień okrążenia wokół Charkowa. Stosunkowo najmniejsze zmiany nastąpiły na linii frontu z republikami separatystycznymi.

Na południu trwały zacięte walki zwłaszcza w rejonie Mariupola nad Morzem Azowskim – do miasta zbliżył się front od wschodu, dodatkowo na zachód od niego Rosjanie przeprowadzili operację desantową, wysadzając „tysiące” żołnierzy. Rosjanie po ciężkich walkach zdobyli przeprawę na Dnieprze i toczą walki o Chersoń, dotarli też do Melitopola i Mikołajowa.

26 lutego thumb|left|Kijów, wieżowiec przy Prospekcie Łobanowskim 6A po ostrzale 26 lutego W sobotę 26 lutego trwały nadal ostrzeliwania Kijowa. Media światowe obiegły zdjęcia i nagrania zniszczonego rakietą manewrującą cywilnego wieżowca mieszkalnego. Władze miejskie Kijowa ogłosiły, że godzina policyjna zacznie się w sobotę 26 lutego o godzinie 17:00 i trwać będzie aż do poniedziałku 28 lutego do godziny 8:00 (tj. także przez całą niedzielę, łącznie 39 godzin). Wszyscy znajdujący się na ulicach w tym czasie będą traktowani jako rosyjscy zwiadowcy lub dywersanci. Opuszczenie miejsca zamieszkania dopuszczalne jest jedynie w wypadku nalotu, kiedy należy się udać do najbliższego schronu.

26 lutego w opublikowanym w internecie nagraniu szef Republiki Czeczeńskiej Ramzan Kadyrow poinformował o wysłaniu na Ukrainę czeczeńskich żołnierzy, mających wspierać w działaniach wojsko rosyjskie. Na stronie Gazeta.ua poinformowano, powołując się na doradcę ukraińskiego ministra spraw wewnętrznych Wiktora Andrusowa, że wojska ukraińskie wyeliminowały z walki kolumnę elitarnego oddziału czeczeńskiego, zabijając przy tym jego dowódcę, generała Magomieda Tuszajewa.

Tego samego dnia przestało działać prawie 40 rosyjskich stron internetowych (m.in. Kremlin.ru, dużych rosyjskich banków). Agencja prasowa Ukrinform poinformowała, że było to efektem pracy hakerów działających na zalecenie ukraińskiego rządu i odpowiedzią na rosyjski cyberatak, do którego doszło w środę 23 lutego, dzień przed inwazją rosyjskich wojsk na Ukrainę.

27 lutego thumb|Mieszkańcy Kijowa przygotowują koktajle Mołotowa Nocą, podobnie jak w poprzednich dniach, wykonywane były przez Rosjan uderzenia rakietowo-powietrzne na całym terytorium Ukrainy, prowadzono ostrzał artyleryjski i przeprowadzano ataki dywersyjne w rejonach walk. Zniszczone zostały składy paliw w Wasylkowie pod Kijowem. Grupy dywersyjno-rozpoznawcze dotarły do obwodu czerkaskiego w środkowej części kraju. Wojska rosyjskie okrążały Kijów od zachodu (w tym z rozszerzającym uderzeniem na Korosteń), północy i wschodu (po ominięciu broniącego się garnizonu w Czernihowie). W trakcie zaciętych walk o Charków, po północy Rosjanie wysadzili rurociąg pod miastem i wdarli się do miasta, ale zostali wyparci. Część sił ominęła miasto i doszła do Połtawy. W okrążeniu walczył Mariupol, broniły się miasta: Sumy i Mikołajów. Mimo przewagi Rosjanie wciąż nie opanowali nieba nad Ukrainą – ukraińskie siły powietrzne i obrona przeciwlotnicza wciąż zachowywały zdolność bojową.

Ukraińcy oszacowali dotychczasowe straty Rosjan na 150 czołgów, 706 pojazdów opancerzonych, 27 samolotów, 26 śmigłowców i około 4300 ludzi. W celu oddziaływania na nastroje społeczne w Rosji Ukraińcy uruchomili gorącą linię informacyjną, za pomocą której udostępniane są dane o poległych i jeńcach. W ciągu doby do oddziałów obrony terytorialnej zgłosiło się 37 tysięcy ochotników. Prezydent Zełenski ogłosił utworzenie Międzynarodowego Legionu Obrony Terytorialnej Ukrainy, do którego mogą zaciągać się cudzoziemscy ochotnicy.

Rosjanie wciąż nie osiągnęli żadnego spektakularnego sukcesu, ale systematycznie zajmowali coraz większy obszar kraju. W wielu regionach, zwłaszcza w okrążonych miastach, nasilały się problemy z dostępem do żywności i paliw. 27 lutego po południu Rosja po raz pierwszy w tym konflikcie wystrzeliła (z terytorium Białorusi) w kierunku Ukrainy rakiety Iskander, które uderzyły w okolicach Żytomierza.

28 lutego Strona ukraińska poinformowała o rosnących stratach i demoralizacji wojsk rosyjskich. Ograniczać jednak zaczęła informacje o sytuacji wojskowej (Rosjanie nie podawali takich danych od początku). Toczyły się walki wokół Kijowa, miasto wciąż nie zostało okrążone (dojazd jest od południa i wschodu). Rosjanie na południu zajęli Berdiańsk i (prawdopodobnie) Enerhodar, dotarli też do Wasylówki. W rejonie Chersonia i Mikołajowa najwyraźniej nie poczynili postępów. Nie było danych o sytuacji w okrążonych miastach (Czernihów, Sumy, Mariupol). Toczyły się walki o Charków, który został ostrzelany przez Rosjan rakietami Grad – pociski spadły m.in. na osiedla mieszkalne, powodując dużą liczbę ofiar wśród cywili. Pojawiły się też doniesienia o kolejnej rakiecie Iskander, która uderzyła w jedną z dzielnic Kijowa. Zmienna sytuacja panowała w rejonie Donbasu. W Kijowie i Odessie aktywni byli dywersanci. W niektórych miastach doszło także do szabrownictwa i okradania sklepów, na co władze lokalne zareagowały zapowiedzią karania śmiercią na miejscu. Orientacyjny bilans strat rosyjskich podanych przez stronę ukraińską wynosił 5300 ludzi, 191 czołgów, 816 pojazdów opancerzonych, 29 samolotów, 29 śmigłowców. Po stronie ukraińskiej zginęło od początku konfliktu 352 cywilów, w tym 14 dzieci.

Prezydent Zełenski podpisał wniosek o członkostwo Ukrainy w Unii Europejskiej. Wniosek we wspólnym liście otwartym poparli prezydenci Polski, Czech, Słowacji, Słowenii, Litwy, Łotwy, Estonii i Bułgarii, wzywając jednocześnie do szybkiego podjęcia kroków w celu natychmiastowego przyznania Ukrainie statusu kraju kandydującego do UE i rozpoczęcia procesu negocjacji.

Marzec 2022 1 marca thumb|Moment bombardowania wieży telewizyjnej w Kijowie rosyjskimi rakietami Według gubernatora obwodu sumskiego, ponad 70 ukraińskich żołnierzy zginęło podczas rosyjskiego ostrzału bazy wojskowej w Ochtyrce. W zmasowanym ostrzale Charkowa przez Rosjan zginęło 10 cywilów, 35 osób zostało rannych; ostrzelano m.in. Plac Wolności w Charkowie, jeden z największych placów miejskich na świecie. Z kolei na południu Ukrainy siły rosyjskie atakowały miasto Chersoń. thumb|left|Pożar po rosyjskim ostrzale rakietowym Charkowa Rada Najwyższa Ukrainy poinformowała rano, że wojska białoruskie przyłączyły się do inwazji Rosji i wkroczyły do obwodu czernihowskiego, co potwierdził później rzecznik ukraińskich wojsk obrony terytorialnej. Agencja UNIAN stwierdziła, że do regionu wjechała kolumna 33 pojazdów wojskowych. Natomiast Stany Zjednoczone stwierdziły, że nic na to nie wskazuje. Kilka godzin wcześniej prezydent Białorusi Alaksandr Łukaszenka powiedział, że Białoruś nie przyłączy się do wojny, a wojska rosyjskie nie atakują Ukrainy z terytorium białoruskiego. Doniesienie o potencjalnym włączeniu się wojsk białoruskich do konfliktu powtarzało się kilka razy.