Piotr Nikołajewicz Romanow, (ur. w Petersburgu, zm. 17 czerwca 1931 w Antibes) – rosyjski arystokrata, wielki książę, żołnierz, generał porucznik, architekt.
Życiorys Urodził się jako drugi z synów wielkiego księcia Mikołaja Nikołajewicza (1831–1891) i jego żony Aleksandry Pietrowny (1838–1900), za panowania stryja Aleksandra II (1818–1881). Miał starszego brata Mikołaja Nikołajewicza (1856–1929). W dniu narodzin został ogłoszony szefem i patronem batalionu saperów grenadierów, oraz odznaczony orderami św. Andrzeja i św. Aleksandra Newskiego. Wychowywał się z dala od ojca, który coraz więcej czasu poświęcał swojej kochance (1846–1898). Piotr początkowo zamieszkiwał w . W 1871 odbył roczną służbę kadecką na stanowisku korneta sztabu. W 13. r.ż. został oddalony od rodziców, którzy popadali w częste konflikty. Przez dwa lata wychowywał się wraz z dziećmi carewicza, późniejszego Aleksandra III (1845–1894), mieszkając w Pałacu Zimowym, a wakacje spędzając w . Piotr pobierał nauki wspólnie z najstarszym z synów carewicza, późniejszym Mikołajem II (1868–1918), z którym się zaprzyjaźnił. Piotr Nikołajewicz otrzymał staranne wykształcenie domowe, typowe dla rodu panującego ówczesnej Rosji. Obok zdobycia ogólnej wiedzy, był dobrze zorientowany w historii sztuki, zwłaszcza rodzimej.
W 1882 odbył służbę przygotowawczą, po czym został skierowany do Twerskiej Szkoły Kawalerii, po której ukończeniu otrzymał stopień fligeladiutanta (26 października 1883). Następnie służył w 1 Pułku Ułanów Gwardii w Peterhofie. 8 kwietnia 1884 awansowany do stopnia porucznika, 24 kwietnia 1888 sztabsrotmistrza.
W lipcu 1889 został ożeniony z Mileną (1866–1951), księżniczką Czarnogóry, córką Mikołaja (1841–1921) i Mileny (1847–1923). Małżeństwo to zostało zaaranżowane przez rodzeństwo pary, brata Piotra i jego żonę Anastazję (1868–1935), siostrę Mileny.
Z przyczyny zachorowania na gruźlicę, 30 sierpnia 1889 został przeniesiony do rezerwy z awansem na rotmistrza. Następnie wraz z żoną odbył podróż do Egiptu, celem podreperowania zdrowia. Po śmierci ojca w 1891, odziedziczył po nim letnią rezydencję Znamienkę, gdzie zamieszkał, poświęcając się amatorskim studiom nad historią architektury rosyjskiej i pracy architekta. W 1913 jego projekty zostały wystawione w Cesarskiej Akademii Sztuk Pięknych. Interesował się szczególnie architekturą sakralnym, z którego projektów zrealizowano m.in. przebudowę Monasterów Pokrowskiego oraz św. Mikołaja na Słupie w Kijowie.
Obie pary wielkich książąt, Mikołaja i Anastazji oraz Piotra i Mileny miały znaczący wpływ na życie dworskie Petersburga początku XX w. Wielki książę Piotr wstąpił do modnej grupy okultystycznej zw. „czarną zagładą”. Przypisuje się im wprowadzenie na dwór carski podającego się za Francuza, szarlatana-mistyka Philippe’a, i później – mającego znacznie większy posłuch u rodziny panującej – Grigorija Rasputina (1869–1916). Ujemny wpływ zainteresowań mistycznych na oba małżeństwa zauważył wcześnie Feliks Jusupow (1887–1967), nazywając pałac w Znamience „centralnym punktem mocy zła”. Opinia ta stopniowo upowszechniała się na dworze carskim. Cesarzowa wdowa Maria Fiodorowna (1847–1928) wyrażała przekonanie, że księżniczki czarnogórskie spiskowały wraz z mężami i Rasputinem, aby wywrzeć wpływ na neurotycznej cesarzowej Aleksandrze Fiodorownej (1872–1918) dla poparcia jugoslawizmu w Rosji. Ostatecznie, po 1914 cesarzowa sama przyznała, że czuła się manipulowana przez księżniczki czarnogórskie, nazywając je „czarną rodziną”.
30 sierpnia 1894 Piotr Nikołajewicz został przywrócony do czynnej służby wojskowej, otrzymując stopień rotmistrza. Został skierowany do wojsk inżynieryjnych umocnień przy . 14 maja 1896 awansowany na pułkownika. 6 maja 1903 został przeniesiony do korpusu generalskiego ze stopniem generała majora, następnie awansowany podwójnie na generała adiutanta i generała porucznika (13 kwietnia 1908). Wraz z nadaniem bratu funkcji , 13 września 1915 został przeniesiony do sztabu w Tyfilisie. Po wybuchu rewolucji lutowej, ewakuował się wraz z rodziną z obszarów frontu kaukaskiego 22 marca 1917 i powrócił na Krym, do posiadłości . W 1919 zostali ewakuowani przez brytyjską Królewską Marynarkę Wojenną i osiedli we Francji.
Na emigracji nie odegrał większej roli politycznej, czy dynastycznej. Zmarł 17 czerwca 1931 w Antibes. Został pochowany w cerkwi św. Michała Archanioła w Cannes.
Rodzina 26 lipca 1889 w Petersburgu ożenił się z Mileną (1866–1951), księżniczką Czarnogóry, córką Mikołaja (1841–1921) i Mileny (1847–1923). Z małżeństwa pochodzi czworo dzieci:
Marina Piotrowna (1892–1981) ⚭ Aleksandr Golicyn (1885–1974), syn Nikołaja (1850–1925) i Eugenii Karoliny z Grünbergów (1864–1934) Roman Piotrowicz (1896–1978) ⚭ Praskowia Szeremietiewa (1901–1980), córka (1869–1943) i (1872–1959) Nadieżda Piotrowna (1898–1988) ⚭ (1895–1961), syn (1869–1927) i Olgi z Biełosielskich-Biełozierskich (1872–1923) Zofia Piotrowna (ur. i zm. 3 marca 1898)
Odznaczenia
Przodkowie Prapradziadkowiecar RosjiPiotr III(1728–1762)∞ 1745caryca RosjiKatarzyna II Wielka(1729–1796)ks. WirtembergiiFryderyk Eugeniusz(1732–1797)∞ 1753 Fryderyka Brandenburska(1736–1798) kr. PrusFryderyk Wilhelm II(1744–1797)∞ 1769Fryderyka Ludwika Heska(1751–1805)w. ks. Meklemburgii-StrelitzKarol II(1741–1816)∞ 1768 Fryderyka Karolina Heska(1752–1782) w. ks. Oldenburga(1755–1829)∞1781(1765–1785) car RosjiPaweł(1754–1801)∞1776Maria Fiodorowna(1759–1828) ks. Nassau-Weilburga(1768–1816)∞1788hr. Sayn-HahenburgaLudwika Izabela(1772–1827)ks. Saksonii-AltenburgaFryderyk (1763–1834)∞1785(1769–1818)Pradziadkowie car Rosji, Paweł (1754–1801)∞1776Maria Fiodorowna (1759–1828) kr. Prus, Fryderyk Wilhelm III (1770–1840)∞ 1793 Ludwika Meklemburska (1776–1810) (1784–1812)∞1809 Katarzyna Pawłowna (1788–1819) ks. Nassau, Wilhelm (1792–1839)∞1813 (1794–1825)Dziadkowie car Rosji, Mikołaj I Pałkin (1796–1855)∞ 1817Aleksandra Fiodorowna (1798–1860) (1812–1881)∞1837 (1815–1871)Rodzice Mikołaj Nikołajewicz, w. ks. rosyjski (1831–1891)∞ 1856Aleksandra Piotrowna (1838–1900) Piotr Nikołajewicz Romanow, w. ks. rosyjski (1864–1931)
Przypisy
Bibliografia Źródła drukowane:
Opracowania:
Kategoria:Generałowie porucznicy Imperium Rosyjskiego Piotr Romanow (1864–1931) Kategoria:Rosyjscy architekci Kategoria:Absolwenci Twerskiej Szkoły Kawalerii Kategoria:Odznaczeni Orderem Domowym i Zasługi Księcia Piotra Fryderyka Ludwika Kategoria:Ludzie urodzeni w Petersburgu Kategoria:Ludzie związani z Antibes Kategoria:Ludzie związani z Tbilisi Kategoria:Uczestnicy I wojny światowej (Imperium Rosyjskie) Kategoria:Uczestnicy wojny rosyjsko-japońskiej Kategoria:Odznaczeni Legią Honorową Kategoria:Odznaczeni Orderem Annuncjaty Kategoria:Odznaczeni Orderem Bertholda I Kategoria:Odznaczeni Orderem Daniły I Kategoria:Odznaczeni Orderem Gwiazdy Rumunii Kategoria:Odznaczeni Orderem Korony Wirtemberskiej Kategoria:Odznaczeni Orderem Korony Wendyjskiej Kategoria:Odznaczeni Orderem Ludwika Kategoria:Odznaczeni Orderem Orła Białego (Imperium Rosyjskie) Kategoria:Odznaczeni Orderem Orła Czarnego Kategoria:Odznaczeni Orderem Orła Czerwonego Kategoria:Odznaczeni Orderem Osmana Kategoria:Odznaczeni Orderem Świętego Aleksandra Kategoria:Odznaczeni Orderem Świętego Aleksandra Newskiego (Imperium Rosyjskie) Kategoria:Odznaczeni Orderem Świętego Andrzeja (Imperium Rosyjskie) Kategoria:Odznaczeni Orderem Świętego Piotra Kategoria:Odznaczeni Orderem Świętego Stanisława (Imperium Rosyjskie) Kategoria:Odznaczeni Orderem Świętego Stefana Kategoria:Odznaczeni Orderem Świętego Włodzimierza Kategoria:Odznaczeni Orderem Świętej Anny Kategoria:Odznaczeni Orderem Wierności (Badenia) Kategoria:Odznaczeni Orderem Zbawiciela Kategoria:Urodzeni w 1864 Kategoria:Zmarli w 1931