mały|Wizualizacja pojazdu Asteroid Redirect Vehicle opuszczającego planetoidę po przechwyceniu głazu z jej powierzchni Asteroid Redirect Mission, znana również jako Asteroid Retrieval and Utilization oraz Asteroid Initiative – proponowana przez NASA w 2013 roku misja kosmiczna, której celem było przechwycenie fragmentu planetoidy bliskiej Ziemi i przetransportowanie go na stabilną orbitę okołoksiężycową.
Bezzałogowy statek kosmiczny Asteroid Retrieval Robotic Mission miałby scharakteryzować planetoidę i zademonstrować co najmniej jedną technikę obrony planetarnej przed przetransportowaniem fragmentu planetoidy na stabilną orbitę okołoksiężycową, gdzie mógłby zostać poddany dalszej analizie przez przyszłą misję załogową, Asteroid Redirect Crewed Mission.
W proponowanym budżecie NASA na rok 2018 przewidziano anulowanie misji, a w kwietniu 2017 roku misja otrzymała zawiadomienie o wycofaniu finansowania, a 13 czerwca 2017 roku NASA ogłosiła jej zamknięcie. Mimo to nadal kontynuowano prace nad kluczowymi technologiami opracowywanymi dla misji Asteroid Redirect Mission, zwłaszcza nad systemami napędu jonowego, który miał być wykorzystany w misji bezzałogowej.
Cele mały|Wizualizacja astronauty przeprowadzającego spacer kosmiczny w celu pobrania próbek z powierzchni planetoidy, w tle widoczny statek Orion Głównym celem misji Asteroid Redirect Mission było rozwinięcie zdolności eksploracji przestrzeni kosmicznej poza orbitą okołoziemską, która jest niezbędna do przygotowania przyszłych załogowych misji na Marsa oraz innych ciał niebieskich znajdujących się wewnątrz Układu Słonecznego.
Prekursor misji marsjańskich Projekt misji Asteroid Redirect Mission był postrzegany jako kluczowy prekursor załogowych misji na Marsa, dzięki demonstracji zaawansowanych technologii napędu jonowego oraz operacji z wykorzystaniem holowników kosmicznych. Zastosowanie takich holowników umożliwiałoby oddzielenie transportu ciężkich ładunków użytecznych od lotów załogowych, co mogłoby obniżyć koszty realizacji misji marsjańskich nawet o 60%. Technologie napędu słoneczno-elektrycznego i konstrukcja statku Asteroid Retrieval Robotic Mission mogłyby znaleźć zastosowanie w przyszłych misjach kosmicznych, a sam holownik mógłby pozostać na stabilnej orbicie do ponownego wykorzystania.
Cele dodatkowe Drugorzędnym celem misji było opracowanie technologii umożliwiającej sprowadzenie niewielkiej planetoidy bliskiej Ziemi na orbitę okołoksiężycową. Planowano, że mógłby on zostać zbadany przez załogę statku kosmicznego Orion w ramach misji Asteroid Redirect Crewed Mission (Exploration Mission-5, lub Exploration Mission-6), która miała się odbyć w okolicach 2026 roku.
Do dodatkowych celów należało także zademonstrowanie technik obrony planetarnej, które w przyszłości mogłyby chronić Ziemię przed potencjalnie niebezpiecznymi planetoidami. Rozważano między innymi bezpośrednie przechwycenie i przemieszczenie obiektu oraz przetestowanie działania zaawansowanych silników jonowych, oraz szerokopasmowej komunikacji laserowej bezpośrednio w przestrzeni kosmicznej.
Historia Administrator NASA Robert Frosch zeznawał przed Kongresem Stanów Zjednoczonych w lipcu 1980 roku na temat koncepcji sprowadzenia planetoidy na Ziemię, jednocześnie wskazując, że realizacja takiego przedsięwzięcia była wówczas technicznie niewykonalna.
Misja Asteroid Retrieval and Utilization, z wyłączeniem ewentualnych załogowych lotów do planetoidy, które mogła umożliwić, była przedmiotem studium wykonalności przeprowadzonego w 2012 roku przez Keck Institute for Space Studies. Koszt realizacji misji został oszacowany przez Glenn Research Center na około 2,6 miliardów dolarów, z czego 105 milionów dolarów przeznaczono w 2014 roku na rozwinięcie i dopracowanie koncepcji. Przedstawiciele NASA podkreślali, że Asteroid Redirect Mission miała stanowić jeden z etapów długofalowych planów przygotowania załogowej misji na Marsa.
W ramach analiz rozważano dwa główne warianty przechwycenia niewielkiej planetoidy, określane jako Opcja A oraz Opcja B. Opcja A zakładała użycie dużego pojemnika przechwytującego w postaci elastycznego worka o średnicy około 15 metrów, zdolnego do schwytania swobodnie poruszającej się planetoidy o średnicy do 8 metrów i masie do 500 ton. Opcja B, wybrana w marcu 2015 roku, przewidywała lądowanie statku kosmicznego na dużej planetoidzie oraz użycie robotycznych ramion do pobrania z jej powierzchni fragmentu o średnicy do 4 metrów, a następnie jego transport i umieszczenie na orbicie okołoksiężycowej. Wariant ten uznano za bardziej przydatny z punktu widzenia rozwoju technologii autonomicznego dokowania, lądowników, poboru próbek, obrony planetarnej oraz serwisowania statków kosmicznych.
Załogowy element misji, zakładający pobranie próbek planetoidy z orbity okołoksiężycowej był krytykowany jako zbędny, wskazywano bowiem, że tysiące meteorytów zostało już szczegółowo przebadanych, a technologie wykorzystane do przechwycenia pojedynczego głazu nie przyczyniają się bezpośrednio do rozwoju załogowej misji na Marsa. Pomimo tych zastrzeżeń plany misji nie uległy zmianie, mimo że NASA Advisory Council 10 kwietnia 2015 roku zaleciła rezygnację z realizacji misji Asteroid Redirect Mission na rzecz skoncentrowania się na rozwoju napędów słoneczno-elektrycznych i wykorzystania ich do bezzałogowego lotu w obie strony na Marsa.
W styczniu 2016 roku Jet Propulsion Laboratory przyznało kontrakty na studia projektowe statku kosmicznego opartego na napędzie słoneczno-elektrycznym. Kontrakty otrzymały przedsiębiorstwa Lockheed Martin Space Systems, Boeing Phantom Works, Orbital ATK oraz Space Systems/Loral. W maju 2016 roku Włoska Agencja Kosmiczna zgodziła się na przeprowadzenie wspólnego studium oraz rozważała możliwy udział Włoch w projekcie.
Na mocy projektu budżetu NASA na rok 2018, zaproponowanego przez administrację Donalda Trumpa w marcu 2017 roku, misja Asteroid Redirect Mission została anulowana. Dnia 13 czerwca 2017 roku NASA ogłosiła przejście projektu w fazę formalnego zakończenia po wstrzymaniu finansowania, jednocześnie jednak podkreślono, że kluczowe technologie rozwijane w ramach Asteroid Redirect Mission będą kontynuowane, w szczególności system napędu słoneczno-elektrycznego, który pierwotnie miał zostać wykorzystany w bezzałogowej misji Asteroid Retrieval Robotic Mission, a następnie znalazł zastosowanie w projekcie Lunar Gateway jako Power and Propulsion Element.
Zobacz też Double Asteroid Redirection Test Obiekty bliskie Ziemi Potencjalnie niebezpieczne obiekty
Przypisy
Kategoria:Zaniechane amerykańskie projekty astronautyczne Kategoria:Programy kosmiczne NASA