Zygmunt Kuczewski

Zygmunt Zdzisław Kuczewski (ur. 24 sierpnia 1923 w Brwinowie, zm. 24 marca 1997 w Gliwicach) – polski naukowiec, nauczyciel akademicki, prof. zw. dr. hab. inż. Politechniki Śląskiej.

Życiorys Urodził się w rodzinie Władysława, radcy ds. przemysłu śląskiego w Ministerstwie Przemysłu i Handlu, i Anny z domu Dołbiny.

Po wybuchu II wojny światowej, w latach 1939–1940 rodzina Kuczewskich jako uciekinierzy ze Śląska zamieszkała we Lwowie. W czerwcu 1940 r. Kuczewscy zostali wywiezieni na Syberię w okolice Tomska. Zygmunt pracował jako elektromonter w Tomskiej Bazie Przeładunku Drewna. W 1941 r. zgłosił się jako ochotnik do Armii Polskiej gen. Władysława Andersa. W kwietniu 1942 r. znalazł się na Bliskim Wschodzie i wędrując szlakiem wojennym przez Iran, Irak, Transjordanię, Liban, Syrię, Palestynę i Egipt w 1943 r. wraz ze swoją 3. Dywizją Strzelców Karpackich znalazł się na froncie we Włoszech. Przeszedł całą kampanię włoską Wojska Polskiego: Sangro, Monte Casino, Ankona, Bolonia. Po zakończeniu działań wojennych w lutym 1946 r. zdał w Liceum Matematyczno-Fizycznym 3. Dywizji Strzelców Karpackich we Włoszech egzamin maturalnyTadeusz Glinka, 24 marca 1997 roku zmarł prof. zw. dr inż. Zygmunt KUCZEWSKI twórca Gliwickiej Szkoły Energoelektroniki [dostęp 2026-05-07]..

W grudniu 1946 r. wrócił do kraju i rozpoczął studia na Wydziale Elektrycznym Politechniki Śląskiej, z którym związał się do końca życia. W czasie studiów w latach 1948–1949 działał w prezydium Bratniej Pomocy, prowadząc dział pomocy dla studentów Politechniki Śląskiej. W 1951 r. ukończył studia uzyskując tytuł magistra inżyniera elektryka o specjalności maszyny elektryczne. Pracę rozpoczął na rok przed dyplomem na stanowisku asystenta u prof. Zygmunta Gogolewskiego. Z dniem 1 lipca 1957 r. został powołany na stanowisko adiunkta w Katedrze Elektryfikacji Zakładów Przemysłowych. W 1962 r. Rada Wydziału Elektrycznego Politechniki Śląskiej nadała mu stopień naukowy doktora nauk technicznych na podstawie rozprawy pt. Analiza układu napędowego silnika asynchronicznego z przetwornicą częstotliwości (promotor: prof. Zygmunt Gogolewski). W 1966 r. został mianowany na stanowisko docenta i kierownika Katedry Napędu Elektrycznego. W 1971 r. Katedra weszła w skład Instytutu Podstawowych Problemów Elektrotechniki i Energoelektroniki, a prof. Kuczewski objął w nim kierownictwo zespołu napędu elektrycznego i energoelektroniki. W 1973 r. uzyskał tytuł naukowy profesora nadzwyczajnego nauk technicznych, a w roku 1985 tytuł profesora zwyczajnego.

Na Uczelni pełnił szereg odpowiedzialnych funkcji - był m.in. prodziekanem, pracował i przewodniczył licznym Komisjom Wydziałowym i Uczelnianym. W 1985 r. objął funkcję dyrektora Instytutu Podstawowych Problemów Elektrotechniki i Energoelektroniki, przemianowanego w 1989 r. na Instytut Elektrotechniki Teoretycznej i Przemysłowej. W 1994 r. przeszedł na emeryturę.

Od 1975 r. był członkiem Komitetu Elektrotechniki PAN, przez jedną kadencję był członkiem prezydium tego Komitetu, od 1976 r. był członkiem zespołu dydaktyczno-wychowawczego Ministerstwa Nauki, Szkolnictwa Wyższego i Techniki, od 1980 do 1991 r. członkiem Rady Naukowej Instytutu Spawalnictwa, od 1991 do 1994 r. był członkiem Rady Naukowej Branżowego Ośrodka Badawczo-Rozwojowego Maszyn Elektrycznych KOMEL w Katowicach. W latach 1986–1991 był członkiem Rady Naukowej Ośrodka Badawczo-Rozwojowego Dźwignic i Urządzeń Transportowych DETRANS. W latach 1985–1991 był członkiem Rady Naukowej Instytutu Elektrotechniki w Warszawie, a od 1987 r. członkiem Rady Programowej Zakładu Badań Podstawowych Elektrotechniki PAN w Warszawie. Od 1988 r. był członkiem Rady Redakcyjnej „Archiwum Elektrotechniki” PAN. Był jednym z założycieli i członkiem Rady Programowej międzyuczelnianego pisma „Jakość i Użytkowanie Energii Elektrycznej”. W latach 1988–1990 był członkiem Centralnej Komisji Kwalifikacyjnej ds. Kadry Naukowej. W latach 1977–1983 był wiceprzewodniczącym Centralnej Komisji Elektrotechniki Zarządu Głównego Stowarzyszenia Elektryków Polskich.

Równolegle z pracą naukową na Uczelni oraz w Komitetach i Radach Naukowych pracował w przemyśle. W 1951 r. w Centralnym Biurze Konstrukcji Maszyn Elektrycznych w Katowicach, a następnie w latach 1951–1959 w Zakładach Napraw Maszyn Elektrycznych w Gliwicach. Od 1 maja 1957 do czerwca 1959 r. pracował w Biurze Projektów Przemysłowych Urządzeń Elektrycznych „ELEKTROPROJEKT” w Gliwicach. W latach 1969–1991 był konsultantem naukowym Huty „Jedność” w Siemianowicach Śląskich, w latach 1978–1981 konsultantem Instytutu Spawalnictwa w Gliwicach.

Stworzył szkołę nowoczesnego napędu elektrycznego, specjalizującą się w tematyce zastosowań energoelektroniki w zautomatyzowanym napędzie elektrycznym, zbudował jej bazę laboratoryjną. Pisał wraz ze swoimi współpracownikami i redagował podręczniki oraz skrypty dla studentów i inżynierów. Ma duże osiągnięcia w kształceniu kadry naukowej. Od 1973 r. osobiście prowadził i wypromował 140 dyplomantów. Był promotorem 20 zakończonych prac doktorskich. Pięciu jego wychowanków uzyskało stopień naukowy doktora habilitowanego. Był też opiniodawcą 26 rozpraw habilitacyjnych i kilkudziesięciu rozpraw doktorskich.

Od 2 maja 1969 r. był drugim mężem Barbary Łucji Nieżychowskiej 1° v. Zarudzkiej (1921–1970), śpiewaczki, siostry Jacka Nieżychowskiego.

Zmarł w Gliwicach, pochowany na cmentarzu Centralnym (sektor B8-1-22).

Ordery i odznaczenia

Krzyż Oficerski Orderu Odrodzenia Polski Krzyż Kawalerski Orderu Odrodzenia Polski (1975) Medal Wojska Złoty Krzyż Zasługi (1970) Krzyż Czynu Bojowego Polskich Sił Zbrojnych na Zachodzie Krzyż Pamiątkowy Monte Cassino Medal 30-lecia Polski Ludowej (1974) Medal Zwycięstwa i Wolności 1945 Odznaka tytułu honorowego „Zasłużony Nauczyciel PRL” (1988) Odznaka „Zasłużonemu dla Politechniki Śląskiej” Odznaka 25-lecia Politechniki Śląskiej (1970) Gwiazda za Wojnę 1939–1945 (Wielka Brytania) Gwiazda Italii (Wielka Brytania) Źródło:.

Nagrody

Nagroda Ministra Nauki, Szkolnictwa Wyższego i Techniki indywidualna stopnia III za szczególne osiągnięcia w dziedzinie dydaktyczno-wychowawczej, organizacji procesu dydaktycznego lub prac związanych z kształceniem młodej kadry (1972) Nagroda Ministra Nauki, Szkolnictwa Wyższego i Techniki stopnia I

Przypisy

Kategoria:Absolwenci Politechniki Śląskiej Kategoria:Ludzie urodzeni w Brwinowie Kategoria:Nauczyciele akademiccy Politechniki Śląskiej Kategoria:Odznaczeni Krzyżem Czynu Bojowego Polskich Sił Zbrojnych na Zachodzie Kategoria:Odznaczeni Krzyżem Kawalerskim Orderu Odrodzenia Polski (Polska Ludowa) Kategoria:Odznaczeni Krzyżem Oficerskim Orderu Odrodzenia Polski Kategoria:Odznaczeni Krzyżem Pamiątkowym Monte Cassino Kategoria:Odznaczeni Medalem 30-lecia Polski Ludowej Kategoria:Odznaczeni Medalem Wojska Kategoria:Odznaczeni Medalem Zwycięstwa i Wolności 1945 Kategoria:Odznaczeni odznaką tytułu honorowego „Zasłużony Nauczyciel PRL” Kategoria:Odznaczeni Złotym Krzyżem Zasługi (Polska Ludowa) Kategoria:Pochowani na Cmentarzu Centralnym w Gliwicach Kategoria:Polacy odznaczeni Gwiazdą Italii Kategoria:Polacy odznaczeni Gwiazdą za Wojnę 1939–45 Kategoria:Uczestnicy bitwy o Monte Cassino 1944 Kategoria:Uczestnicy kampanii włoskiej 1943–1945 Kategoria:Urodzeni w 1923 Kategoria:Zmarli w 1997