Pępnik gwiaździstozarodnikowy (Omphaliaster asterosporus (J.E. Lange) Lamoure) – gatunek grzybów z rzędu pieprznikowców (Cantharellales).

Systematyka i nazewnictwo Pozycja w klasyfikacji według Index Fungorum: Omphaliaster, Incertae sedis, Cantharellales, Incertae sedis, Agaricomycetes, Agaricomycotina, Basidiomycota, Fungi.

Po raz pierwszy opisał go w 1930 r. Jakob Emanuel Lange, nadając mu nazwę Omphalia asterospora.W 1971 r. Denise Lamoure przeniosła go do rodzaju Omphaliaster (pępnik). Pozostałe synonimy: Hygroaster asterosporus (J.E. Lange) Singer 1962 Rhodocybe asterospora (J.E. Lange) M. Lange & Sivertsen 1966 Omphalina asterospora (J.E. Lange) Kühner 1980 Austroclitocybe asterospora (J.E. Lange) Raithelh. 1983 Nazwę polską zaproponował Władysław Wojewoda w 1999 r.

Morfologia Kapelusz Początkowo wypukły, potem płaski lub lekko wklęsły, higrofaniczny; podczas wilgotnej pogody wyraźnie prążkowany. Powierzchnia naga, bez włosków, brązowawa lub brudnobeżowa. Blaszki Lekko zbiegające, niezbyt gęste, jaśniejsze od kapelusza, brązowe, kremowe, szarobrązowe. Trzon Wysokość 20–40 mm, średnica 2–5 mm, walcowaty z brązowawą lub oprószoną podstawą, brązowy, kremowy lub szary. Brak pierścienia. Cechy mikroskopowe Zarodniki prawie kuliste z tępymi kolcami (13 do 20), rozproszone, o średnicy około (5)–6–7–(8) μm. Subkutis ze strzępkami o tępych lub maczugowatych końcach.

Występowanie i siedlisko Występuje w Ameryce Północnej, Europie, Azji i Australii. Najwięcej stanowisk podano w Europie; jest tu szeroko rozprzestrzeniony i występuje od Hiszpanii po archipelag Svalbard. W Polsce w 2003 r. W. Wojewoda przytoczył 3 stanowiska, w późniejszych latach podano wiele nowych. Aktualne stanowiska podaje także internetowy atlas grzybów. Znajduje się w nim na liście gatunków zagrożonych i wartych objęcia ochroną.

Grzyb saprotroficzny. Występuje w lasach iglastych i mieszanych. W Polsce owocniki obserwowano od kwietnia do września. Rośnie w mchu, na omszałych łąkach i w parkach, na ziemi lub na gałązkach.

Przypisy

Kategoria:Mykobiota Polski Kategoria:Pieprznikowce