mały|Wyjazd Karola II Stuarta z Scheveningen mały|Karol II Stuart Restauracja Stuartów – okres w dziejach Anglii i Szkocji, przypadający na lata 1660–1688, kiedy na tron powróciła dynastia Stuartów. Rozpoczęła się wraz z objęciem tronu przez króla Karola II Stuarta w 1660 roku, po zakończeniu okresu republiki i protektoratu Olivera Cromwella, a zakończyła się w wyniku chwalebnej rewolucji w 1688 roku i obaleniem jego brata i następcy, Jakuba II Stuarta. Nastąpiła po bezkrólewiu i poprzedzała okres wspólnego panowania Wilhelma III Orańskiego oraz Marii II Stuart.
W 1658 roku zmarł Oliver Cromwell. Władzę przejął wówczas jego syn, Richard Cromwell, który jednak nie radził sobie z rządzeniem i nie miał wystarczającego poparcia w armii. Sytuację tę wykorzystali rojaliści, dążący do przywrócenia monarchii.
W 1660 roku Karol II Stuart, syn straconego w 1649 roku króla Karola I Stuarta powrócił na tron Anglii. Nowy władca prowadził umiarkowaną politykę. Z jednej strony represjonował przywódców rewolucji i osoby odpowiedzialne za śmierć jego ojca, z drugiej zaś prowadził efektywną politykę handlową i kolonialną. Zdobył poparcie grupy polityków w parlamencie, nazywanych później torysami, rekrutujących się spośród arystokracji zasiadającej w odtworzonej Izbie Lordów. W tym samym czasie pojawiła się też opozycja, złożona głównie z zamożnych mieszczan i szlachty zajmującej się handlem (gentry), zwana później wigami. Podział na dwa ugrupowania polityczne, który zaczął się kształtować w czasach Karola II, jest także charakterystyczny dla parlamentu współczesnej Wielkiej Brytanii. mały|Jakub II Stuart, brat i następca Karola II Stuarta, król Anglii i Szkocji w latach 1685–1688 Dużym sukcesem, jaki odnieśli Wigowie, było uchwalenie przez parlament w 1679 roku Habeas Corpus Act, czyli ustawy gwarantującej każdemu nietykalność osobistą. Odtąd wolno było trzymać podejrzanych w areszcie tylko przez 48 godzin, o ile nie przedstawiono im dowodów winy.
Młodszy brat i następca Karola II, Jakub II Stuart, który panował w latach 1685–1688, nie prowadził polityki tak rozsądnej jak jego poprzednik. Był katolikiem i dążył do przywrócenia katolicyzmu. W odróżnieniu od Karola II chciał też ograniczyć rolę parlamentu i wprowadzić monarchię absolutną. Jakub II szybko utracił poparcie społeczeństwa, nawet torysów. W tej sytuacji udał się do katolickiej Irlandii i tam zaczął zbierać wojska, dzięki którym chciał odzyskać tron. Wobec takiej postawy króla pogodzeni Torysi i Wigowie w 1688 roku ofiarowali tron córce Jakuba II, protestantce, Marii, żonie namiestnika Republiki Niderlandów, Wilhelma Orańskiego. Siły Jakuba II po krótkiej walce w Irlandii zostały pokonane. W Anglii to właściwie bezkrwawe przejęcie tronu nazwaną chwalebną rewolucją.
Przypisy
Bibliografia
Kategoria:Historia Wielkiej Brytanii Kategoria:Wydarzenia 1660