Lepel (, Lepiel, ) – miasto białoruskie w obwodzie witebskim nad jeziorami Lepel i Essa oraz rzeką Ulianką, stolica rejonu lepelskiego.
W 2010 roku miasto liczyło 17 400 mieszkańców.
W mieście jest stacja kolejowa Lepel. Historia Wojska polskie w 1568 roku wybudowały tu warownię na granicy z państwem moskiewskim. Od 1586 roku własność Lwa Sapiehy.
Prywatne miasto duchowne położone było w końcu XVIII wieku w województwie połockimВялікі гістарычны атлас Беларусі Т.2, Mińsk 2013, s. 83..
Podczas powstania listopadowego miasto zostało zajęte przez oddział dowodzony przez ks. pijara Adama Taturę z ŁużekWspomnienie z życia ks. Franciszka Rogala-Zawadzkiego (1829-1915), ostatniego zakonnika Wileńskiej Djecezji ze starej generacji. Kujawsko-Pomorska Biblioteka Cyfrowa. [dostęp 2025-08-31]. (pol.)..
5 listopada 1919 r., po ciężkim kilkugodzinnym boju, dwa bataliony wileńskiego pułku strzelców, wsparte I baonem pułku grodzieńskiego, zdobyły Lepel. Wzięto ponad 100 jeńców i 4 km. Wileński pułk stracił 2 oficerów i 22 szeregowców zabitych oraz 26 rannych. Zabitych pochowano we wspólnej mogile.
Linia frontu w tym rejonie ustaliła się na kilka miesięcy. 14 maja 1920 r. wojska bolszewickie przeszły do ofensywy na całym froncie 1 Armii polskiej i odrzuciły oddziały 1 Dywizji Litewsko-Białoruskiej gen. Jana Rządkowskiego.
Podczas okupacji hitlerowskiej, w lipcu 1941 roku Niemcy utworzyli getto dla żydowskich mieszkańców. Przebywało w nim około 1100 osób. 28 lutego 1942 roku Niemcy zlikwidowali getto, a Żydów zamordowali koło wsi Czernouchy. Sprawcami zbrodni było Einsatzkommando 9, dowodził Obersturmbannführer Wilhelm Wiebens.
Zabytki kościół św. Kazimierza cerkiew św. Paraskiewy synagoga kaplica św. Jerzego cmentarz katolicki, znajdowała się na nim kwatera polskich żołnierzy poległych w wojnie polsko-bolszewickiej cmentarz żydowski
Galeria
Urodzeni w Lepelu Antoni Fijałkowski – polski duchowny katolicki, arcybiskup metropolita mohylewski w latach 1872-1883, profesor i rektor (w 1838) Akademii Duchownej w Wilnie. Stanisław Zdanowicz – polski polityk, samorządowiec, prezydent Połocka, komisarz Komisji Likwidacyjnej do spraw Królestwa Polskiego, działacz społecznyKresowy Związek Ziemian., Spis członków Kresowego Związku Ziemian., [s.n.], 1938, OCLC 839127087.. Teofila Koronkiewicz – polska aktorka filmowa, telewizyjna i teatralna, odznaczona Medalem 10-lecia Polski Ludowejhttps://www.filmpolski.pl/fp/index.php?osoba=111822.
Przypisy
Linki zewnętrzne
Kategoria:Miasta w obwodzie witebskim Kategoria:Rejon lepelski Kategoria:Prywatne miasta duchowne I Rzeczypospolitej (województwo połockie) Kategoria:Lepel