Polskie Linie Oceaniczne, PLO (Polish Ocean Lines) – polskie przedsiębiorstwo żeglugowe z siedzibą w Gdyni.

Historia left|thumb|230px|Dawna siedziba PLO|alt= PLO powstało jako przedsiębiorstwo państwowe w 1951 r. z połączenia spółek Gdynia-America Line (GAL), Żegluga Polska oraz Polsko-Brytyjskie Towarzystwo Okrętowe. Po utworzeniu firmy rozpoczął się jej stopniowy rozwój. Dokonano zakupu wielu jednostek, a także zwiększono zatrudnienie. W latach 1951–1954 spółka była też m.in. właścicielem sopockiego Grand Hotelu. Tonaż statków wzrastał, aby w latach 60. osiągnąć poziom 800 000 DWT. W 1967 r., w związku z blokadą Kanału Sueskiego, statki PLO, wykonujące rejsy na Daleki Wschód zmuszone były opływać Afrykę. W 1969 r. flagowym statkiem spółki przestał być MS Batory, który został sprzedany po cenie złomu w roku 1971 (statek ten nie został jednak zezłomowany przez nabywcę, a odprzedany dalej). Jego miejsce zajął nowocześniejszy TSS Stefan Batory.

Lata 70. stanowiły okres dalszego wzrostu tonażu floty PLO. Tonaż ten pod koniec dekady wynosił ok. 1,2 mln DWT przy 176 statkach noszących znak armatorski PLO. Zatrudnienie wynosiło ok. 10 000 osób, z czego blisko 80% stanowiła kadra pływająca. Przewozy sięgały 5 mln ton. W tamtym czasie przekazano statki uprawiające żeglugę trampową z PLO do Polskiej Żeglugi Morskiej. Pozwoliło to na skonsolidowanie sektora żeglugowego w Polsce. Rozpoczęto także stopniowo przewozy kontenerów, mocowanych bezpośrednio na pokładach statków nie projektowanych do takiej postaci transportowania. Na przełomie lat 70. i 80. dla głównych linii armatora zrealizowano zakupy dużych, specjalistycznych kontenerowców typu ro-ro i con-ro. Zakupy te przeprowadzono w stoczniach francuskich i hiszpańskich, z uwagi na niemożność złożenia zamówienia w stoczniach polskich - realizujących zamówienia na podobne jednostki znacznie taniej, jednakże wyłącznie dla armatora radzieckiego oraz gigantyczne, a jednocześnie deficytowe dla stoczni promy dla odbiorcy ze Szwecji.

Wprowadzenie stanu wojennego w 1981 r. zmniejszyło obroty przedsiębiorstwa, które zaczęło przynosić straty. Dopiero co nabyty w leasingach, nowoczesny tonaż, nie zawijał nawet do szybko pustoszejących portów w Polsce, wożąc ładunki jedynie między portami Europy Zachodniej i innych kontynentów. Rozpoczął się proces ograniczania działalności. Starsze jednostki sprzedawano za granicę po cenach złomu. Pozbywano się również niektórych nowszych jednostek. Zaznaczył się odpływ kadr oficerskich do armatorów zagranicznych i na ląd. Pod koniec lat 80. XX wieku flota PLO skurczyła się do 97 statków.

Zmiany systemowe w Polsce po 1989 r. wymusiły głębokie zmiany w PLO, które musiały przejść restrukturyzację. Ograniczono działalność oraz zatrudnienie. 29 czerwca 1999 r. przedsiębiorstwo państwowe PLO zostało przekształcone w spółkę akcyjną. W 1999 r. wszystkie spółki wchodzące w skład grupy PLO zatrudniały ok. 3 tysiące osób.

Działalność

Na rok 2024, w skład grupy kapitałowej PLO wchodzi 5 spółek-córek. Jedną ze spółek jest POL-Levant, której głównym zadaniem jest działalność hotelarsko-gastronomiczna „Domu Marynarza”. 3 spółki zarejestrowane na Malcie zajmowały się najmem statków własnych i obcych (bez załóg), obsadzaniem tych statków załogą i dalszą dzierżawa do kontrahentów zewnętrznych.

W 1976 r. Polskie Linie Oceaniczne zostały odznaczone Orderem Sztandaru Pracy I klasyDziennik Polski, r. XXXII, nr 165 (10040), s. 1.. Liczba statków PLO

Zarządzanie Skonsolidowane przychody spółki: +RokPrzychódWynik netto202150 445 923,05 zł7 661 769,10 zł202262 597 679,66 zł662 559,58 zł202364 248 774,67 zł -6 734 221,32 zł202476 738 600,10 zł2 940 745,22 zł

Schemat organizacyjny PLO w latach 1970–1986Jerzy Drzemczewski: Polskie Linie Oceaniczne 1951-2012, Porta Mare Pomorska Oficyna Wydawniczo-Reklamowa Gdynia 2012 centrala Zakład Linii Amerykańskich, Gdynia, ul. Śląska 49a (1970-1986) Zakład Linii Azjatyckich i Australijskich, Gdynia, ul. Pułaskiego 8 (1970-1986) Zakład Linii Afrykańskich i Śródziemnomorskich, Gdańsk, ul. Długa 76 (1970-1986) Zakład Linii Europejskich i Żeglugi Promowej/Z-d Linii Europejskich i Afryki Zachodniej, Szczecin, ul. Hryniewieckiego 8 (1970-1986) Zakład Kontenerowy, Gdynia, ul. Marchlewskiego 20 (1974-) Zakład Zaopatrzenia, Gdynia, ul. Marchlewskiego 20 (1964-) Zakład Socjalny, Gdynia, ul. Korzeniowskiego 22 Ośrodek Badawczo-Rozwojowy Żeglugi Liniowej, Gdynia, ul. Żołnierzy I Armii WP 9-11 Liceum Morskie, Gdynia, ul. Żeromskiego 30strona Liceum Morskiego w Gdyni (1973-1985)

Schemat organizacyjny PLO w latach 1991–2003wybranych spółek Euroafrica (1991-2007) POL Supply sp. z o.o., Gdynia (1994-2003) POL Asia Linie Żeglugowe sp. z o.o., Gdynia (1996-2000) POL America S.A. (1993-2000) POL Atlantic sp. z o.o., Gdynia (1995-1999) POL Levant Linie Żeglugowe sp. z o.o., Gdynia (1993-) Polcontainer sp. z o.o., Gdynia (1992-1999)

Liczba pracowników PLO

Dyrektorzy naczelni, zarządcy komisaryczni, prezesi

Lista wybranych spółek żeglugowych PLO za granicą GAL Gdynia America Line Inc., Nowy Jork (1921-1999/2001) Gdynia America Shipping Lines (London) Ltd., Londyn (1941-) PSAL N.V., Antwerpia (1946-) Ceylon Ocean Lines Ltd., Kolombo (1956-) Pak Ocean Shipping Company (Private) Ltd., Karachi (1951-) Polamerica Vasuardiaz Shipping Agency Ltd., Las Palmas (1965Michael Roe: Polish Shipping Under Communism, Routledge 2018, , 9781351784597, 576 s.-) Polascamar S.R.L., Genua (1977-) Poliberia S.L., Madryt (1969-) Pollines AB, Ystad Transpol, Paryż

Zobacz też Euroafrica Linie Żeglugowe Polska Marynarka Handlowa Chipolbrok

Przypisy

Bibliografia Jerzy Drzemczewski: Polskie Linie Oceaniczne 1951-2012, Porta Mare Pomorska Oficyna Wydawniczo-Reklamowa Gdynia 2012, s. 360,

Linki zewnętrzne

Strona Polskich Linii Oceanicznych

Kategoria:Gdyńscy armatorzy Kategoria:Przedsiębiorstwa założone w Polsce w 1951 Kategoria:Spółki akcyjne Kategoria:Organizacje odznaczone Orderem Sztandaru Pracy I klasy Kategoria:Hasła kanonu polskiej Wikipedii