Zespół szybu Elżbieta w Chorzowie – murowane zabudowania zlikwidowanego szybu Elżbieta Kopalni Węgla Kamiennego Król z początku XX wieku w Chorzowie, wpisane do rejestru zabytków nieruchomych województwa śląskiego.
Historia
Pierwotna nazwa szybu to Heinrich, Thomas lub Meitzen (od nazwiska dawnego dyrektora kopalni Król, Volkmara Meitzena). Szyb Elisabeth (wariant nazwy: szyb Elżbiety) był szybem wentylacyjnym i materiałowym (drzewnym). Miał on głębokość 189 metrów i średnicę 3,5 metra. Był w użytku do 1982 lub 1984 roku. Został zlikwidowany przez zasypanie.
Zespół budynków powstał na początku XX wieku na potrzeby kopalni węgla kamiennego König, zależnie od źródeł - w 1908 roku, w latach 1911–1912, bądź w latach 1913-1914. Został zaprojektowany przez mistrza budowlanego Hermanna Tschentschera. Wchodził w skład Pola Wschodniego (Ostfeld) Kopalni Węgla Kamiennego Król. Pomiędzy szybem Prezydent kopalni Prezydent a szybem Elisabeth/Elżbieta jeździła kolejka wąskotorowa, zlikwidowana w latach 80. XX wieku. W 1994 roku wieża szybowa przeszła w ręce prywatne. Została ona zrewitalizowana i spełnia obecnie funkcje restauracyjne jako Centrum Imprez Okolicznościowych „Szyb Elżbiety”.
Architektura
Budynki przypominające zameczek powstały w stylu neogotyku epoki romantyzmu, zostały wykonane z cegły i potynkowane (imitacja rustykalnego kamienia), mury wieńczą attyki krenelażowe. W skład zabytkowego zespołu wchodzą: wieża z budynkiem nadszybia, budynek sprężarek i maszyny wyciągowej, rozdzielnia, szatnia i portiernia.
Bardzo zbliżonymi stylistycznie zabudowaniami było nadszybie szybu Wandy z 1911 roku, przy ulicy Katowickiej w Chorzowie, rozebrane z powodu szkód górniczych.
Galeria
Przypisy
Bibliografia
Linki zewnętrzne Strona restauracji mieszczącej się w zespole szybu Elżbiety https://www.chorzow-mbp.sowa.pl/sowacgi.php?KatID=2&typ=repl&plnk=q__Szyb+El%C5%BCbieta&sort=byscore&view=1 (Bibliografia Chorzowa, hasło: Szyb Elżbieta)
Kategoria:Zabytki nieruchome w Chorzowie Kategoria:Architektura górnicza na Górnym Śląsku Kategoria:Obiekty budowlane w Chorzowie