thumb|Edykt z Fontainebleau Edykt z Fontainebleau (fr. Édit de Fontainebleau) – edykt, który wydał Ludwik XIV w październiku 1685 roku odwołujący edykt nantejski z 1598 roku.

Edykt z Fontainebleau nakazywał: zniszczenie jeszcze istniejących kościołów protestanckich we Francji zamknięcie szkół protestanckich oraz pozwalał na nawracanie siłą na katolicyzm nakazywał pastorom kalwińskim natychmiastowe opuszczenie terytorium Francji lub przejście na katolicyzm i pobieranie renty od państwa zakazywał świeckim protestantom ucieczki z kraju tym, którzy nie chcieli przejść na katolicyzm, pozwalał na wolność sumienia, ale bez żadnego prawa do modlitw, kultu, lektury pism religijnych pod groźbą kary więzienia, a nawet w przypadku recydywy, śmierci

Edykt ten stanowił także oficjalne potwierdzenie trwających od kilku lat prześladowań protestantów zapoczątkowanych w 1681 roku przez dragonady. Król wydał ten edykt m.in. po namowach swojej drugiej żony Madame de Maintenon, nawróconej na katolicyzm hugenotki, która była gorącą zwolenniczką prześladowania protestantów.

thumb|left|Ludwik XIV

Podejmowane przez protestantów próby odprawiania nabożeństw w miejscach odosobnionych (lasach i w górach) doprowadziło jedynie do grupowych egzekucji. Sytuacja dla protestantów stała się dramatyczna i w rezultacie prześladowań religijnych kraj opuściło pomimo zakazu kilkaset tysięcy protestantów (zwanych hugenotami), którzy znaleźli schronienie w Anglii, Holandii, Szwecji, Szwajcarii, Danii, Prusach.

17 stycznia 1686 Ludwik XIV stwierdził, że protestantyzm we Francji został praktycznie zlikwidowany: z około 900 tys. protestantów w kraju pozostało ich tylko około 1,5 tys. Twierdzenia te nie odpowiadały prawdzie, ponieważ dość liczna społeczność protestancka zachowała się na południu Francji w Sewennach, gdzie 24 lipca 1702 roku wybuchło powstanie kamizardów.

Ucieczka z Francji tak dużej liczby obywateli, z których większość była wykwalifikowanymi rzemieślnikami i kupcami, stanowiła wczesną formę drenażu mózgów i pociągnęła za sobą zubożenie całych regionów kraju. Hugenoci zabrali ze sobą znajomość ważnych technologii dotyczących produkcji tkanin i jedwabiu, wyrobu zegarów, srebra oraz produkcji mebli i przyczynili się do rozwoju rzemiosła i kupiectwa w innych krajach rywalizujących z Francją.

Po wydaniu edyktu niektórzy władcy starali się zachęcić hugenotów do osiedlenia się w ich krajach – np. Fryderyk Wilhelm wydał pod koniec października 1685 roku edykt poczdamski mający na celu ściągnięcie hugenotów do jego kraju.

Michel le Tellier, jeden z ultrakatolickich państwowców wokół Ludwika, popierał taką regulację całe swoje życie. Umarł w kilka miesięcy po wydaniu edyktu, "dopełniając dzieło swojego życia".

Bibliografia Jackson Joseph Spielvogel, Western Civilization – Volume II: Since 1500. Wadsworth Gengage Learning (8th Edition, 2009).

Kategoria:Historia protestantyzmu we Francji Kategoria:Wydarzenia 1685 Kategoria:Ludwik XIV