240px|right|thumb|Grób Napoleona Siemaszko na cmentarzu Wawrzyszewskim w Warszawie Napoleon Siemaszko (ur. 25 sierpnia 1907 w Wilnie, zm. 14 marca 1993 w Warszawie) – polski adwokat, działacz Stronnictwa Narodowego przed II wojną światową, po II wojnie światowej więzień stalinowski, następnie jeden z liderów nieformalnego środowiska ruchu narodowego w PRL.

Życiorys Od 1926 uczestniczył w akcjach Młodzieży Wszechpolskiej. W 1929 rozpoczął studia prawnicze na Uniwersytecie Stefana Batorego w Wilnie, w czasie których wstąpił do Stronnictwa Narodowego.

Po ukończeniu studiów w 1933 zaangażowany w działalność SN, został osadzony w obozie w Berezie Kartuskiej w listopadzie 1934 i przebywał w nim do marca 1935. Następnie kierował sekcją akademicką SN. W styczniu 1936 został aresztowany pod zarzutem kierowania „grupą terrorystyczną” i w kwietniu tego roku skazany na karę 4 lat pozbawienia wolności, zmniejszoną w II instancji do 3 lat. W maju 1939 opuścił więzienie, a w czerwcu 1939 został członkiem Zarządu Głównego SN.

W okresie II wojny światowej działał w konspiracji narodowej, ale nie odgrywał w niej większej roli. Był m.in., mieszkając w Warszawie, członkiem kierownictwa SN w okręgu łódzkim w początkowym okresie okupacji (od października 1939 do ok. 1941 roku)T. Bojanowski, Łódź pod okupacją niemiecką...; Łódź 1992, s. 339–340..

Po II wojnie światowej, we wrześniu 1947 aresztowany, a w 1949 został skazany na karę 5 lat pozbawienia wolności, w związku ze sprawą Adama Doboszyńskiego. Wyszedł na wolność we wrześniu 1952.

Po 1956 pracował jako radca prawny w Stowarzyszeniu „Pax”, a od 1959 jako adwokat. Był jednym z liderów nieformalnego środowiska narodowego w czasach PRL, w latach 70. i 80. w jego warszawskim mieszkaniu, przyznanym mu przez Stowarzyszenie „Pax”J. Engelgard, Etykieciarstwo zamiast analizy, Myśl Polska, nr 47–48 (22–29 listopada 2015)., odbywały się spotkania tzw. salonu przy ul. Pięknej, na które przychodzili byli członkowie SN oraz osoby zainteresowane ideą endecką. W 1974 w Departamencie III MSW zatwierdzono wniosek o formalne zwerbowanie Siemaszki do współpracy jako TW „Teodor” o numerze rejestracyjnym 29425IPN BU 001043/858.. Należał również do antysemickiego, łączącego nacjonalistów i komunistów Zjednoczenia Patriotycznego „Grunwald”.

W 1981 był jednym z inicjatorów powstania Narodowego Odrodzenia PolskiM.J. Chodakiewicz, J. Mysiakowska-Muszyńska, W.J. Muszyński, Polska dla Polaków! Kim byli i są polscy narodowcy, Poznań 2015, s. 355., jednak na działalność tej organizacji nie miał wpływu. Po 1989 działał na rzecz zjednoczenia ruchu narodowego. Był m.in. wiceprezesem Instytutu Historycznego im. Romana Dmowskiego w Warszawie (od grudnia 1990) i wiceprezesem Stronnictwa Narodowo-Demokratycznego (od kwietnia 1991).

Przypisy

Bibliografia

Sławomir Cenckiewicz: „Endekoesbecja”. Dezintegracja Polskiego Związku Katolicko-Społecznego w latach 1982–1986 w: tegoż Śladami bezpieki i partii. Studia-Źródła-Publicystyka, wyd. LTW, Łomianki 2009, według indeksu (tam biogram, s. 493) Tomasz Sikorski: O kształt polityki polskiej. Oblicze ideowo-polityczne i działalność Ruchu Młodej Polski (1979–1989), wyd. Adam Marszałek, Toruń-Szczecin 2011, według indeksu Wojciech Muszyński: Nurt narodowy opozycji demokratycznej w PRL (1977–1989). Inicjatywy i środowiska w Warszawie, w: Warszawa niezłomna. Antysystemowe formy opozycji i oporu społecznego w stolicy (1980–1989), pod red. Bartłomieja Noszczaka, wyd. IPN, Warszawa 2013, według indeksu

Kategoria:Absolwenci Wydziału Prawa Uniwersytetu Stefana Batorego w Wilnie Kategoria:Członkowie Związku Akademickiego Młodzież Wszechpolska Kategoria:Działacze PAX Kategoria:Działacze Zjednoczenia Patriotycznego „Grunwald” Kategoria:Ludzie urodzeni w Wilnie Kategoria:Osadzeni w Miejscu Odosobnienia w Berezie Kartuskiej Kategoria:Pochowani na cmentarzu Wawrzyszewskim w Warszawie Kategoria:Politycy Narodowego Odrodzenia Polski Kategoria:Politycy Stronnictwa Narodowego Kategoria:Politycy Stronnictwa Narodowo-Demokratycznego (1991–2001) Kategoria:Polscy adwokaci Kategoria:Polskie ofiary represji stalinowskich Kategoria:Skazani wyrokami sądów II Rzeczypospolitej Kategoria:Urodzeni w 1907 Kategoria:Więźniowie polityczni w II Rzeczypospolitej Kategoria:Zmarli w 1993