MKJ-25 – minikomputer zaprojektowany i produkowany głównie jako podstawa budowy komputerowych systemów sterowania procesami technologicznymi, a także do wykonywania obliczeń numerycznych. Architektura tego komputera oparta była na 16 bitowym słowie maszynowym. Od strony elektronicznej maszyna zrealizowana została w oparciu o technikę układów scalonych klasy TTL.

Komputer opracowany został w 1970 roku, w Zakładach Konstrukcyjno – Mechanizacyjnych Przemysłu Węglowego z Gliwic. Zbudowany był w oparciu o szeregowy arytmometr i 6 rejestrów. Lista rozkazów języka maszynowego obejmowała 34 pozycje. Czas wykonania podstawowych operacji logicznych wynosił około 50 μs, a operacji arytmetycznych około 1,25 ms. Współpraca z obiektem odbywała się za pośrednictwem pamięci buforowej. Minikomputer ten stanowił podstawę budowy systemu kompleksowej automatyzacji S, przeznaczony do nadzoru i sterowania procesu technologicznego kopalni głębinowej węgla kamiennego. Po wdrożeniu systemu S w kopalni Jan opracowano system operacyjny SOM dla tego komputera oraz język symboliczny TUZ. Zanim to nastąpiło jego programowanie odbywało się wyłącznie w języku wewnętrznym.

W skład zestawu podstawowego wchodziły: jednostka arytmetyczno-logiczna (JAL) z ferrytową pamięcią operacyjną (PAO) o wielkości 8k układem przerwań priorytetowych (UPP) układem wejścia-wyjścia: kanał standardowy kanał przemysłowym kanał bezpośredniego dostępu do pamięci DMA czytnik taśmy papierowej perforator taśmy papierowej urządzenie piszące (Teletype) Istniała możliwość zmiany standardowej konfiguracji systemu między innymi poprzez rozbudowę pamięci operacyjnej maksymalnie do 32 k (w blokach po 4 k), dodanie zewnętrznej pamięci: dyskowej oraz pamięci taśmowej z zapisem danych na taśmie magnetycznej. System MKJ-25 do sterowania procesami technologicznymi wymagał dołączenia odpowiedniego urządzenia sprzęgającego z obiektem UZO-4, z którym (z kartami urządzenia UZO-4) jednostka arytmetyczno-logiczna komunikowała się poprzez kanał przemysłowy.

Układ sterowania komputera, który odpowiadał interpretacji rozkazów maszynowych, posługiwał się rejestrem rozkazów (16-bitów) i licznikiem rozkazów (15-bitów). JAL odpowiadała za realizację operacji arytmetycznych i logicznych na liczbach pamiętanych w kodzie uzupełnień do dwóch, przy czym mogły być one wykonywane na słowach zarówno 16-bitowych jak i 32-bitowych. To jaka operacja ma zostać wykonana określał rejestr mikrooperacji do którego z pamięci operacyjnej pobierany był kod operacji (zapisane w zerowym bloku pamięci operacyjnej). MKJ-25 miał cztery 16-bitowe rejestry arytmetyczne: RA, RB, RC, RD. Każdy z tych rejestrów dostępny był programowo, przy czym zawartość rejestrów RA i RB wyświetlana była na bieżąco na pulpicie operatora maszyny. Adres komórki PAO określany był na podstawie 12-bitowego numeru komórki w bloku adresowanym 3 bitowym numerem.

Układ przerwań priorytetowych opierał się na 8 hierarchicznych poziomach (oznaczonych numerami 0-7). Taki układ zapewniał, że zgłoszenie przerwania o wyższym priorytecie blokowało wykonywanie programu przerwania o niższym priorytecie i uruchamiało odpowiedni program jego obsługi. Dopiero po jego wykonaniu mogło nastąpić wznowienie obsługi przerwania o niższym priorytecie. Układ ten składał się z: układu zerowania zgłoszenia rejestru zgłoszeń RZ układu realizacji hierarchii rejestru blokady BLD. Komputer wyposażony był w pulpit operacyjny. Znajdowały się na nim wskaźniki określające stan pracy systemu komputerowego, wyświetlacze stanu rejestrów oraz klawiatura obejmująca część informacyjną i część sterującą. Oprócz pulpitu operacyjnego, maszyna wyposażona była także w pulpit techniczny.

Zobacz też TUZ-3

Przypisy TUZ-3 Język Symboliczny minikomputera MKJ-25.

Bibliografia

Kategoria:Polskie komputery