rozpirzyć ()
czasownik przechodni dokonany ( rozpirzać) (1.1) lub zniszczyć obiekt fizyczny poprzez rozbicie go na drobne kawałki (1.2) lub zdezorganizować spójną grupę ludzi, zmuszając jej członków do ucieczki lub odejścia w różnych kierunkach (1.3) rozrzucić przedmioty bezładnie, pokrywając nimi jakąś przestrzeń (1.4) zniweczyć działający układ, ustalenia lub procesy, doprowadzając do ich upadku (1.5) wydać pieniądze lub inne zasoby w sposób lekkomyślny (1.6) pokonać przeciwnika w walce zbrojnej lub rywalizacji sportowej, odnosząc nad nim zwycięstwo czasownik zwrotny dokonany rozpirzyć się ( rozpirzać się) (2.1) ulec całkowitemu rozpadowi, zakończyć się niepowodzeniem lub przestać funkcjonować
(1) (2)
(1.1) …zje, ile będzie mógł, a resztę da kierowcy, żeby go podrzucił bliżej domu. Jeśli dom tam jeszcze stoi i nie rozpirzył go żaden czołg. (1.1) Wyrazy współczucia dla rodziny i bliskich, tak rozpirzyć auto w terenie zabudowanym, jadąc z dopuszczalną prędkością… [za pośrednictwem Monco PL]. (1.1) Zawsze mnie dziwuje, że jeśli ktoś psuje, to tylko trochę, i czeka, aż się wszystko zawali. Zamiast po prostu rozpirzyć wszystko w drobny mak. (1.2) O ile się nie mylę, to w świątyni wygarbował kijem grzbiety kupców, powywracał stoły z towarami i rozpirzył towarzystwo na cztery wiatry. (1.2) To wszystko spowodowało, że mądra policja nie tylko przyjechała radiowozem, ale całą specgrupą i rozpirzyła zbirów. (1.3) Nie rozchlapuję wody w łazience, nie brudzę się obiadem [...] i nie znoszę tony zabawek na środek mieszkania, żeby je potem w radosnym akcie twórczym rozpirzyć gdzie popadnie. (1.3) Mój właśnie rozpirzył po pokoju wszystkie zabawki i rozkopał aż na korytarz, a ja już ledwo zipię, jak mam to wszystko na kolanach zbierać. (1.4) Kolejny raz szantażujecie parlament i najwyższe władze RP, stawiacie im ultimatum: albo spełnicie nasze warunki, albo rozpirzymy wszystko – rząd, Sejm, Polskę. (1.4) Sedno: jasne jest, że pomimo różnic programowych, jest jednak coś co łączy PiS z PO i jest to bardzo mocno spinająca obie te partie klamra. I o to tu chodzi – o ten stary, pieprzony deal sprzed 17 lat. A ten deal trzeba rozpirzyć w drobny mak. (1.4) „Pan Wszystko Mogę” nie patrząc na koszta i groźby miliardowych procesów rozpirzył grupę firm żerujących na systemie energetyki wiatrowej, umowach długoterminowych i zielonych certyfikatach. (1.5) Pozbycie się wszelkich długów konsumenckich i trzymanie wydatków pod kontrolą to jest ta pierwsza, najważniejsza zasada, bo nie ma takiej kasy, której nie da się rozpirzyć na bzdurę. (1.5) Palikot nie dość, że zbankrutował na produkcji gorzały, to na dodatek rozpirzył grube miliony powierzone mu przez nieszczęśników zauroczonych jego niebywałą charyzmą… [za pośrednictwem Monco PL]. (1.5) Rozpirzymy po prostu te pieniądze, których wcale nie ma. (1.6) A wracając do Szwedów, klub Malmö FF urządził sobie w Edynburgu strzelanie do szkockich bekasów i rozpirzył w drobny mak miejscowy Hibernian aż 7:0 [za pośrednictwem Monco PL]. (1.6) Jeden taki okręt mógłby rozpirzyć całą naszą MW [Marynarkę Wojenną] w przerwie między zupą a drugim daniem [za pośrednictwem Monco PL]. (1.6) Co więcej — i tu atrakcja dla patriotów — [...] możesz się wcielić w przywódcę naszego pięknego kraju sprzed paruset lat i rozpirzyć w drobny mak takich Prusaków na przykład. (2.1) [Związek] 2,5 roku i się rozpirzyło. (2.1) Sezonowe państwo germańskich plemion, tradycyjnie, rozpirzy się samo z głupoty… [za pośrednictwem Monco PL] (2.1) Chyba że wszystko się rozpirzy!
(1.1-6) rozpirzyć + (kogo? co?)
(1.5) rozpirzyć kasę / pieniądze
(1.1) rozbić, porozbijać, rozwalić, zdemolować, zniszczyć, roztrzaskać, zdruzgotać, zgruchotać, rozsadzić; rozpieprzyć (1.2) rozpędzić, rozgonić, przepędzić, rozproszyć (1.3) rozrzucić; rozpieprzyć (1.4) zrujnować, obrócić wniwecz, rozwalić; rozpieprzyć (1.5) roztrwonić, przetrwonić, zmarnotrawić, zmarnować, przetracić, przepuścić, prześwistać, przetańczyć
(1.5) zaoszczędzić
(1.1) (1.2) (1.3) (1.4) (1.5) (1.5) (2.1)