16 września 1982 r. uchwalona została ustawa o pracownikach urzędów państwowych która stała się wyrazem nowych tendencji w postrzeganiu roli urzędnika i służby państwowej. Stanowiła ona próbę powrotu do pierwotnych założeń prawa urzędniczego. Ustawa normowała najważniejsze elementy kariery urzędnika, w tym uprawnienia i obowiązki urzędników, nawiązanie i ustanie stosunku pracy czy dochodzenie roszczeń ze stosunku pracy. W świetle przepisów ustawy, urzędnicy nie byli funkcjonariuszami państwowymi w ścisłym tego pojęcia znaczeniu. Możliwość zatrudniania urzędników państwowych na podstawie umowy o pracę, możliwość rozwiązania stosunku pracy za porozumieniem stron lub za wypowiedzeniem dokonanym przez urzędnika, a także podobne elementy konstrukcyjne mianowania i umowy o pracę świadczą o występowaniu cech i konstrukcji o pracowniczym charakterze.
27 maja 1990 r. za sprawą ustawy reformującej system terenowych organów administracji państwowej oraz poprzez powołanie samorządu terytorialnego (początkowo na poziomie gminnym) powstała nowa grupa pracowników administracji publicznej. Z mocy prawa zostali oni pracownikami samorządowymi. Ich obowiązki i uprawnienia regulowała ustawa z dnia 22 marca 1990 r.