został mianowany referendarzem rządowym w Regencji (urzędzie administracyjnym) w Opolu.
W tym samym roku (1756) wybuchła wojna siedmioletnia, która ogarnęła również Śląsk. Erdmann Gustaw, wychowany w lojalności wobec państwa pruskiego, wstąpił do armii pruskiej w trakcie konfliktu. Służył w wojsku króla Fryderyka II i awansował do stopnia porucznika (Leutnanta). Uczestnictwo w wojnie ugruntowało jego doświadczenie i kontakty, choć po zakończeniu działań zbrojnych postanowił powrócić do kariery cywilno-administracyjnej.
Przejęcie dóbr i rządy feudalne Po śmierci ojca w kwietniu 1760 roku młody Henckel von Donnersmarck stanął przed wyzwaniem uporządkowania spraw wielkiej rodzinnej fortuny. Miał wówczas 26 lat i jako najstarszy syn zgodnie z umową rodzinną przejął główną część ojcowskich dóbr, w tym kluczowe posiadłości: zamek i majątek Świerklaniec oraz miasto Tarnowskie Góry wraz z okolicznymi wioskami. Aby zapobiec sporom w rodzinie, Erdmann zawarł ze swoją matką i rodzeństwem formalny układ regulujący podział spuścizny po ojcu. Wkrótce jednak okazało się, że ojcowizna obciążona była długami i zaległościami podatkowymi.