De Hirsch spotyka się z Poznańskim, by przekonać go do tych działań. Poznański odmawia. Deklaruje swoją miłość do Łodzi.
Kolejnym powidokiem przeszłości, który pojawia się w umyśle umierającego Poznańskiego, jest spotkanie z Zofią w ogrodzie jego pałacu. Zofia zarzuca mu, że robotnice pracują w fabryce w okropnych warunkach, że traktuje je bez litości. Poznański ripostuje, że dzięki jego fabryce rozwija się miasto, a ludzie mają pracę. W jego wizji świata fabryka jest rośliną: wyrasta z ziemi, a pozostałe żywioły (woda, ogień, powietrze) „pracują”, by roślina-fabryka rosła. On króluje nad żywiołami, nie pytając ich o zdanie. Ta metafora, jego zdaniem, obrazuje sytuację między nim a robotnikami.
Tymczasem rewolucjonista Przybysz spotyka się z robotnikami. Podburza ich. W Łodzi wybucha strajk. W przedśmiertnych rojeniach Poznański wspomina też dziwny sen, w którym rozmawiał z Pieniędzmi, a one mówiły do niego. Po strajku Ignacy Przybysz spotyka się z Zofią i zdobywa jej zaufanie.