Przy ocenie zjawisk językowych można rozważać dążności ewolucyjne języka, jego ład wewnętrzny oraz uwarunkowania historyczne, które przemawiają za akceptacją lub odrzuceniem określonego tworu językowego.

Podejście preskryptywne to domena przede wszystkim poglądów potocznych, które są spotykane poza językoznawstwem; z kolei lingwiści przyjmują stanowisko deskryptywne, skupiając się na badaniu realnie używanego języka. Równocześnie koncentracja na problematyce poprawnościowej jest typowa dla językoznawstwa krajów byłego bloku wschodniego, gdzie poglądy lingwistyczne skłaniają się ku normatywizmowi i homogenizmowi. W innych tradycjach językoznawczych, zwłaszcza zachodnich, można zaobserwować deskryptywne (opisowe) podejście do wszelkich wariantów językowych. W tych kręgach sądy preskryptywne i purystyczne często uchodzą za nienaukowe i anachroniczne, choć część autorów dostrzega historyczne uwarunkowanie tych zjawisk w niektórych kontekstach politycznych, np. w społecznościach, które doświadczyły obcej dominacji. W tekstach anglojęzycznych mówi się o języku standardowym oraz wyrazach i formach występujących poza jego ramy (formach niestandardowych), odrzuca się zaś preskryptywne pojęcia błędu i niepoprawności języka.