Formy i dekoracje wieńców mały|Wieniec dożynkowy, ilustracja z „Encyklopedii staropolskiej” Z. Glogera, 1900 r. Tworzenie wieńca rozpoczynano jeszcze na polu, przed początkiem żniw. Wtedy ścinano kilka snopów zbóż. Dbano, aby zawierały w sobie tylko dojrzałe kłosy. Następnie przygotowano szkielet, ten wykonywano z młodych gałązek bądź wikliny, które stanowiły idealny materiał do modelowania pożądanych kształtów. Gdy podstawa była gotowa, kobiety rozpoczynały proces oplatania konstrukcji, wykorzystano cztery rodzaje zbóż: pszenicę, jęczmień, żyto i owies. Tradycyjna forma wieńca dożynkowego miała kształt koła, które symbolizowało nieprzerwany cykl życia, odradzanie się natury i ciągłości pracy rolnika. W takiej formie często był wyplatany równomiernie z dojrzałych kłosów. W późniejszych latach, pojawiła się forma bardziej reprezentacyjna, przedstawiająca koronę. Symbolizowała ona dostojeństwo i wdzięczność Bogu za urodzaje. Korona zazwyczaj posiadała formę czteroramienną, wieńczoną krzyżem. Natomiast podstawa wieńca najczęściej wyplatana była z jednego rodzaju zboża.