Gospodarki państw socjalistycznych (z wyjątkiem Jugosławii) oparte były jednak na biurokratycznym, scentralizowanym zarządzaniu i mikrozarządzaniu pracą w zakładach, inspirowanym kapitalistycznymi modelami naukowej organizacji pracy. W związku z tym niektóre ruchy socjalistyczne kwestionowały socjalistyczny charakter tych gospodarek, wskazując na brak równości w miejscu pracy, obecność nowej „elity” oraz produkcję towarową. Systemy te bywały określane jako „kolektywizm biurokratyczny”, „kapitalizm państwowy” lub „zdeformowane państwa robotnicze”. Nie ma konsensusu co do charakteru ZSRR i jego satelitów. Inne ruchy socjalistyczne broniły jednak tych systemów, wskazując, że własność publiczna może przyjmować różne formy. W przypadku ZSRR niemal cała gospodarka była zarządzana przez państwo jako jedno wielkie przedsiębiorstwo. Produkty w tych gospodarkach nie były wytwarzane bezpośrednio na użytek, ponieważ sprzedawano je ludności po cenach niższych od rynkowych (czyli ze stratą), w celu zaspokojenia potrzeb społeczeństwa.
W numerze „Monthly Review” z maja 1949 pt.