W pierwszych dniach II wojny światowej, we wrześniu 1939 roku gmach Teatru Polskiego był jednym z ostatnich punktów oporu przeciwko inwazji niemieckiej na Polskę. Bronili się tutaj żołnierze Wojska Polskiego, powstańcy śląscy i harcerze. W latach 1939–1945 w budynku działał niemiecki Stadt-Theater.
Po II wojnie światowej, w 1949 roku gmach został przejęty od miasta przez państwo, a placówka zaczęła funkcjonować jako Państwowy Teatr Śląski im. Stanisława Wyspiańskiego. Jego inauguracja odbyła się już 2 kwietnia 1945 roku, kiedy to wystawiono Zemstę Aleksandra Fredry. 14 czerwca 1945 roku w gmachu teatru odbyła się premiera Halki Stanisława Moniuszki, inaugurując w ten sposób działalność Opery Katowickiej – późniejszej Opery Śląskiej.
mały|lewo|Gmach Teatru Śląskiego w Katowicach podczas renowacji fasady (2024)
Fasadę gmachu Teatru Śląskiego w kolejnych latach wielokrotnie przebudowywano. W latach 60. XX wieku usunięto część zdobień elewacji frontowej oraz przebudowano schody usuwając ozdobne latarnie. W styczniu 1976 roku na wstędze umieszczono napis „Teatr im. St. Wyspiańskiego”, a w 1982 roku umieszczono tablicę upamiętniającą przyłączenie części Górnego Śląska do Polski w 1922 roku.