Żmij Gorynycz (ros. Змей Горыныч, Zmiej Gorynycz; ukr. Змій Горинич, Zmij Horynycz) – potwór z wschodniosłowiańskiego folkloru, przedstawiany jako wielogłowy smok (żmij). Pojawia się jako postać w baśniach i w bylinach jako antagonista głównego bohatera. Gorynycz zazwyczaj mieszka w górach, gdzie trzyma swoje porwane ofiary lub wylatuje, by pustoszyć pobliskie krainy.
Etymologia Słowo Gorynycz nie ma jednej, ostatecznej interpretacji. Jedna z etymologii łączy je ze słowem Gory (góry) jako jednym z siedlisk postaci. Możliwa jest również inna interpretacja imienia, która umiejscawia je bliżej czasownika goret (palić) i podkreśla jedną z charakterystycznych cech postaci – zdolność ziania ogniem.
Ten bohater najczęściej występuje pod imieniem Gorynycz, jednak spotyka się również warianty: Goriunycz, Gornicz, Goryńczat, Goryniszcze oraz Goryńczyszcze.